Πρωινός καφές με τον αντιδήμαρχο Πρόδρομο Νικηφορίδη (βίντεο)

Θεσσαλονικιώτικος και… παραλιακός ο σημερινός πρωινός καφές. Τον μοιραστήκαμε με τον αντιδήμαρχο Τεχνικών Υπηρεσιών και Βιώσιμης Κινητικότητας του δήμου Θεσσαλονίκης
Πρόδρομο Νικηφορίδη.

Σε μια γνώριμη για αυτόν περιοχή, στο καφέ «Big Up» της νέας Παραλίας συζητήσαμε για τα παιδικά του χρόνια στο Hράκλειο της Κρήτης όπου γεννήθηκε και στην περιοχή της Συγγρού της Θεσσαλονίκης, όπου μετακόμισαν οικογενειακά όταν ήταν στο
δημοτικό.

Μιλήσαμε για τα φοιτητικά του χρόνια στη Γαλλία, τα σχέδια και τους διαγωνισμούς στους οποίους πήρε μέρος μαζί με τον Bernard Cuomo, τον σύλλογο Φίλων της Παραλίας, όπου
πρωταγωνίστησε και φυσικά την ωραία περιπέτεια που ξεκίνησε εδώ και μερικούς μήνες συμμετέχοντας ως αντιδήμαρχος στην υλοποίηση έργων στην πόλη.

Θυμήθηκε τον Καλατράβα και τι του είπε για τη Θεσσαλονίκη το 2004, την πρώτη του συνάντηση με τον Στέλιο Αγγελούδη, αλλά και το περιπετειώδες ταξίδι του το 1976 όταν πηγαίνοντας για τη Λυών το τρένο του τράκαρε κάπου στην Σερβία. Κρατάμε και τα λόγια του για τη μοναδικότητα της παραλίας της Θεσσαλονίκης,
όπου -όπως λέει- ο Θερμαϊκός είναι το μεγάλο μητροπολιτικό πάρκο.

«Αυτό που μας παρέχει ο Θερμαϊκός, αυτό που μας παρέχει αυτή η θάλασσα, ο ορίζοντας, ο Όλυμπος, το ηλιοβασίλεμα, αυτή η
υψομετρική εγγύτητα, είναι κάτι μοναδικό» λέει.

Κύριε Νικηφορίδη, πίνετε πρωινό καφέ;

Εννοείται, πίνω έναν και δύο πρωινούς καφέδες.

Τι είδους είναι; Τι προτιμάτε;

Το πρωί πίνω γαλλικό. Και όταν λέω πρωί, εννοώ γύρω στις 6 η ώρα. Είναι το πρώτο πράγμα που κάνω. Και μετά από τρεις-τέσσερις ώρες, θα πιώ έναν εσπρέσο.

Η ώρα εκείνη είναι η ώρα προγραμματισμού ή η ώρα που βλέπετε την επικαιρότητα;

Καταρχήν, όταν ανοίγουν τα μάτια μου, το επόμενο δευτερόλεπτο είμαι όρθιος. Και το πρώτο πράγμα
είναι ο καφές, μετά ένα ντους για να συνέλθω και να διαβάσω, όχι πολύ. Φεύγω σχετικά σύντομα από το σπίτι για να πάω στο προσωπικό μου γραφείο του αρχιτέκτονα, το οποίο το έχω
εγκαταλείψει, αλλά πηγαίνω κάθε πρωί. Ταΐζω τις γάτες και μετά φεύγω για να πάω στο γραφείο του αντιδημάρχου.

Μένετε στην Πάνω Πόλη;

Ναι.

Ο καλύτερος καφές για έναν που σχεδιάζει, ποιος είναι;

Νομίζω ότι επιλέγει ό,τι θέλει. Σε εμένα εξαρτάται από την ώρα. Δηλαδή, το πρωί θα πιώ έναν γαλλικό. Μετά χρειάζομαι κάτι πιο έντονο και γι' αυτό θα πιώ έναν εσπρέσο.

Γιατί ήρθαμε σε αυτό το παραλιακό καφέ; Γιατί το επιλέξατε; Σας αρέσει ο χώρος;

Ήρθαμε εδώ γιατί βλέπουμε θάλασσα, βλέπουμε δέντρα, βλέπουμε καράβια, βλέπουμε ανθρώπους να τρέχουν. Νομίζω ότι δεν υπάρχει πιο ευεργετικό περιβάλλον από αυτό το περιβάλλον της Νέας Παραλίας.

Με το οποίο έχετε και πολλές σχέσεις και από το παρελθόν. Πάμε λίγο στο πολύ παρελθόν: Στο Ηράκλειο γεννηθήκατε;

Ναι, γεννήθηκα από γονείς που εκείνοι γεννήθηκαν στην Καππαδοκία. Μωρά φτάσανε με τους γονείς τους στο Ηράκλειο, με την ανταλλαγή των πληθυσμών φεύγοντας από την νότια Τουρκία. Το καράβι τους πήγε αρχικά στην Πάτρα. Στην Πάτρα
δεν τους άφησαν να κατέβουνε, δεν τους θέλανε και μετά το καράβι ήρθε στο Ηράκλειο.

Αυτό το έμαθα πολύ μεγάλος από τη μητέρα μου και στεναχωρήθηκα γιατί ένιωσα λίγο άσχημα. Γιατί όταν μπαίνεις στη θέση αυτών των ανθρώπων, μπορείς να αντιληφθείς μετά από μέρες και μέρες ταλαιπωρίας το 1924, στοιβαγμένοι σε ένα καράβι, να φτάνουν σε μια πόλη και οι συμπατριώτες τους, οι Έλληνες, να τους απωθούν. Το καράβι έφυγε και μετά πήγε στο Ηράκλειο, όπου εκεί ευτυχώς τους
δέχτηκαν και τους πήγαν σε ένα χωριό του Ηρακλείου.

Τι δουλειά έκανε ο πατέρας σας;

Ήταν χασάπης.

Και από ότι κατάλαβα το προσφυγικό στοιχείο το έχετε στο DNA σας. Aν κρίνω από την εξιστόρηση που κάνατε.

Ε, προφανώς, ναι. Και θα μπορούσα να το έχω πιο πολύ, αλλά υπάρχουν κάποια πράγματα τα οποία δεν μπορείς να μην τα ξέρεις.

Κάτι άλλο από εκείνο το χωριό στο Ηράκλειο θυμάστε;

Εγώ γεννήθηκα στο Ηράκλειο, γιατί οι γονείς μου είχαν μετακομίσει εκεί, σε ένα σπίτι, μια μονοκατοικία, που όταν χτίστηκε ήταν το τελευταίο σπίτι της πόλης. Τώρα είναι πια πολύ
κέντρο. Υπάρχουν ιστορίες πολύ δύσκολες και άλλες ιστορίες πολύ ευχάριστες από τότε.

Σε ό,τι αφορά τα παιχνίδια, παίζαμε στο δρόμο με οποιοδήποτε τρόπο. Εγώ γεννήθηκα το 1957, άρα το ‘60, ‘61, ‘62, ‘63 μέχρι το ‘67 που ήμουν στο Ηράκλειο, έπαιζα σαν παιδί και χαιρόμουν.

Ανάλαφρη εποχή.

Έτσι ακριβώς.

Η Κρήτη γενικά ως Κρήτη υπάρχει κάπου στην προσωπικότητά σας;

Νομίζω ότι υπάρχει, με την έννοια ότι είμαι λίγο ανυπότακτος. Και ήμουν από πάντα έτσι, από παιδί. Ήμουνα το πέμπτο παιδί της οικογένειας, αλλά το μοναδικό παιδί που έλεγα όχι στον
μπαμπά, ο οποίος ήταν λίγο δυνάστης. Νομίζω ότι αυτό ίσως είναι κάτι που με έκανε να έχω αυτό το ανυπότακτο στο χαρακτήρα μου.

Στη Θεσσαλονίκη πώς ήταν η «προσγείωση»; Και γιατί ήρθατε εδώ;

Ο πατέρας μου ξεκίνησε σε κάποια φάση να ασχολείται με το εμπόριο κρεάτων και η Θεσσαλονίκη ήταν η πύλη, εδώ ήταν η ελεύθερη ζώνη του λιμανιού και το λιμάνι της Θεσσαλονίκης
ήταν η πύλη εισόδου όλων αυτών των εμπόρων. Άρα, έπρεπε να μετακινηθούμε οικογενειακά, ο πατέρας μου είχε έρθει στην αρχή μόνος του και μετά μετακινηθήκαμε οικογενειακά.

Πώς ήταν η Θεσσαλονίκη;

Όταν έφτασα στο σχολείο, δεν με πλησιάζανε οι συμμαθητές μου γιατί φοβόντουσαν επειδή ήμουν Κρητικός και ότι θα είχα σίγουρα κάποιο μαχαίρι (γελάει).

Παρόλο που είχατε επίθετο σε -ίδης. Και όχι σε -άκης.

Όχι, αλλά το ότι έρχεται κάποιος από την Κρήτη ήταν κάτι το οποίο δεν μπορούσαν να το δουν θετικά πολλοί άνθρωποι όταν έφτανες στη Θεσσαλονίκη. Αλλά, εντάξει, μετά όλα καλά.

Σε ποιο σχολείο πήγατε;

Ήμουν τυχερός με τα σχολεία. Στο Ηράκλειο πήγαινα στην Παιδαγωγική Ακαδημία που ήταν ένα μοναδικό κτίριο του μοντέρνου κινήματος. Στη Θεσσαλονίκη πήγαινα στο 59ο που βρίσκεται στην Παναγία Φανερωμένη. Είναι ένα κτίριο του 1930,
δεν είναι μοντέρνο κίνημα, αλλά είναι ένα κτίριο εκείνης της εποχής. Πολύ όμορφο, πολύ σημαντικό, που είναι και καλοδιατηρημένο μέχρι σήμερα. Μετά πήγαινα στο 4ο Γυμνάσιο στη Συγγρού. Ένα κτίριο το οποίο είναι επίσης του μοντέρνου κινήματος. Υπουργός Παιδείας Γεώργιος Παπανδρέου, 1930 και κάτι, Θουκυδίδης Βαλεντής ο αρχιτέκτονας, πολύ σημαντικός.

Αυτό που ανακαινίζεται τώρα;

Ναι, δημοπρατήθηκε τώρα. Είναι ένα πολύ μεγάλο κτιριακό συγκρότημα, λέγεται συγκρότημα Βαρδαρίου. Είναι, δηλαδή, κάτι αντίστοιχο της Ικτίνου, ιταλικής εποχής. Πιο μοντέρνο από την
Ικτίνου. Και πολύ σημαντικό.

Καλός μαθητής γενικά;

Όχι, όχι. Έχω μείνει και στην πέμπτη τάξη του γυμνασίου.

Η τάση ήταν το σχέδιο από μικρός ή όχι;

Ναι, πάντα ήθελα να γίνω αρχιτέκτονας. Δεν ήξερα πως λέγεται αυτό, αλλά ήξερα πως να κάνω σπίτια, έκτιζα με διάφορα υλικά και έκανα διάφορες κατασκευές. Πέρασα μια περίοδο, περίπου το
1974, που είχα πολιτικοποιηθεί και ήθελα να ασχοληθώ με την πολιτική.

Φαντάζομαι στην Αριστερά.

Εννοείται (γελάει). 

Εκείνη την εποχή δεν υπήρχε τίποτα άλλο για τη νεολαία. 

Εννοείται.

Γιατί επιλέξατε στη συνέχεια τα γαλλικά πανεπιστήμια;

Όντας ένα παιδί μιας οικογένειας, πολύ λαϊκής μάλιστα, είχα την τύχη να έχω έναν νονό και μια νονά που ήταν -ας πούμε- της ελίτ της Σύρου. Με γαλλικές σπουδές. Ο συγκεκριμένος νονός έτυχε εκείνη την εποχή να είναι διευθυντής του μοναδικού καταστήματος της Εμπορικής Τράπεζας στο Ηράκλειο και ο πατέρας μου συνεργαζόταν με την Τράπεζα.

Με βάφτισε, επομένως, ο νονός μου, ο κύριος Λαζάρογλου, ο οποίος και είχε μια γυναίκα, η οποία επίσης ήταν της γαλλικής σχολής. 

Άρα, όταν ήμουν 5 με 6 χρονών πλήρωνε τα δίδακτρα για να κάνω στο γαλλικό ινστιτούτο του Ηρακλείου γαλλικά. Έτσι πλησίασα τη Γαλλία. Μετά πήγαινα εδώ στο γαλλικό ινστιτούτο, στο Lycee, για τα γαλλικά. Αντίθετα με τα αγγλικά δεν είχα ποτέ καλή σχέση και εξακολουθώ να μην έχω (γελάει).

Πήγατε στην Τουλούζη για σπουδές το 1974;

Το 1976, γιατί είχα χάσει μια χρονιά. Φεύγοντας όμως είχα μια περιπετειώδη διαδρομή μέχρι εκεί.

Γιατί;

Γιατί εγώ δεν είχα ξαναφύγει εκτός Ελλάδας. Ήμουν ένα παιδί λαϊκής οικογένειας. Άρα, με μια βαλίτσα ξεκίνησα. Έλα όμως που το τρένο τράκαρε και βρέθηκα σε μια δύσκολη κατάσταση μέσα στην τότε Γιουγκοσλαβία σε μια μετωπική σύγκρουση.

Τα Τέμπη του 76, δηλαδή.

Και έπρεπε μετά να φτάσω στη Λυών που είχα δηλώσει την προτίμησή μου για την Αρχιτεκτονική Σχολή. Είχα φύγει χωρίς να έχω πάρει απάντηση από τη Λυών. Γιατί φοβόμουν και ήθελα να πάω επί τόπου. Πηγαίνοντας εκεί και αφού είχα περάσει βέβαια όλη αυτή την περιπέτεια του ταξιδιού, η οποία ήταν αδιανόητη, κλείστηκα σε ένα ξενοδοχείο για πέντε μέρες. Και δε βγήκα έξω,
γιατί είχα φοβηθεί με όλα αυτά που μου συνέβαιναν.

Πέντε μέρες μετά τηλεφωνώ στην οικογένειά μου και μου λένε ότι είχε έρθει επιστολή από τη Σχολή που μου ανακοίνωναν ότι
δεν μπορούσαν να με πάρουν στην Λυών, γιατί είχε καεί η Σχολή εκείνη την χρονιά. Οπότε έτσι προέκυψε η Τουλούζη. Μια πολύ όμορφη πόλη.

Η εμπειρία τώρα στη Τουλούζη και στη συνέχεια στο Παρίσι πώς ήταν;

Ήμουν πάρα πολύ καλός φοιτητής, ενώ ήμουν πολύ κακός μαθητής (γελάει). Δύο χρόνια η σχολή με προσέλαβε ως βοηθό όντας φοιτητής. Και ήμουν βοηθός καθηγητή. Και ήταν εξαίρεση αυτό που είχαν κάνει, γιατί ένα χρόνο μπορούσες μόνο.
Και πέρασα πάρα πολύ όμορφα. Μου άρεσε πάρα πολύ αυτό που έκανα.

Είχατε καταλήξει τι θα κάνατε επαγγελματικά;

Όχι, τότε δεν είχα καταλήξει με την έννοια του τι με ενδιέφερε περισσότερο. Όμως σταδιακά και σχεδόν πριν ολοκληρώσω τις σπουδές μου φαινόταν από τις κατευθύνσεις που είχα πάρει ότι
με ενδιαφέρει περισσότερο ο δημόσιος χώρος. Ακόμα και αν δεν ήταν συνειδητό, οι επιλογές μου στρέφονταν πάντα γύρω από αυτό το θέμα.

Εκεί κάπου γνωρίσατε και τον Bernard Cuomo;

Έτσι ακριβώς, στο Πανεπιστήμιο.

Όπου ξεκίνησε και η συνεργασία σας.

Ξεκίνησε η συνεργασία μας. Κάνοντας κάποιους διαγωνισμούς.

Και προσωπική η σχέση;

Ναι.

Έχετε κάνει πάρα πολλά έργα…

…Έχουμε κάνει πολλά σχέδια, αλλά δεν έχουμε υλοποιήσει πολλά.

Σωστά. Αναφέρω μερικά. Το Κτήριο Κατοικιών στο Παρίσι, η Τεχνόπολη της Θεσσαλονίκης, το Πολιτιστικό Κέντρο της Μενεμένης, το νέο κτήριο της Τράπεζας της Ελλάδας στη Θέρμη…

…αυτό ήταν το πιο μεγάλο κτιριακό που έχουμε κάνει…

…και εδώ βέβαια η ανάπλαση της Νέας Παραλίας. Το πιο σημαντικό ποιο ήταν;

Σίγουρα η ανάπλαση της Νέας Παραλίας.

Γιατί;

Ήταν πολύ μεγάλο σαν έργο και για εμάς, αλλά για εκείνη την εποχή. Ήταν κάτι πρωτόγνωρο.

Μιλάμε για το 199… 

…Μιλάμε για το 2000. Ήταν κάτι πρωτόγνωρο. Έγινε πιστεύω ένα μικρό θαύμα με την ομάδα που είχαμε σχηματίσει. Γιατί οι ομάδες δε δουλεύουν πάντα αρμονικά. Εμείς δουλέψαμε και ήμασταν
μια μεγάλη ομάδα, δουλέψαμε πάρα πολύ ωραία όλοι μας. Όλοι προσπαθούσαμε για το καλύτερο και το έργο υλοποιήθηκε, γιατί το θέλαμε πολύ. Και γιατί το προσπαθήσαμε πολύ. Και πολλές
φορές κάναμε πράγματα τα οποία δεν οφείλαμε να κάνουμε, αλλά τα κάναμε επειδή θέλαμε να γίνει το έργο.

Δηλαδή;

Παράδειγμα. Επί διοίκησης Παπαγεωργόπουλου. Δεν τον αγαπούν πολύ αυτόν τον άνθρωπο. Έχουν τους λόγους τους. ΕΣΠΑ. Πάει η μελέτη στο ΕΣΠΑ για έλεγχο και επιστρέφει με παρατηρήσεις. Ξαναπάει διορθωμένη και ξαναεπιστρέφει με
παρατηρήσεις. Επί έναν χρόνο συνέβαινε αυτό. Γιατί δε θέλανε να δώσουνε στο δήμο Θεσσαλονίκης…

…Με Παπαγεωργόπουλο το έργο.

Έτσι. Σε κάποια φάση έρχονται νέες παρατηρήσεις, την παραμονή Χριστουγέννων, που αφορούσαν μόνο το δήμο Θεσσαλονίκης. Και με παίρνει τότε ο διευθυντής και μου λέει: «Μας στείλανε σήμερα τις παρατηρήσεις και μας ζητάνε την παραμονή της
Πρωτοχρονιάς να τις έχουμε εμφανίσει. Αν δεν το κάνετε εσείς δεν υπάρχει περίπτωση. Θα μας απεντάξουν».

Αυτό εννοείτε ότι κάνατε πράγματα που δεν ήταν δικά σας.

Ναι, τα κάναμε όμως γιατί θέλαμε να γίνει το έργο. Και τότε είχα περάσει και το μήνυμα στους ανθρώπους εκεί ότι εμείς θα κάνουμε ό,τι είναι δυνατόν, γιατί θέλουμε το έργο να γίνει. Και ότι
αυτό θα γίνει. 

Εκεί κάπου δημιουργήθηκε και ο Σύλλογος Φίλων της Παραλίας;

Με το που έγινε η ανάπλαση έρχονταν διάφορες σχολές Αρχιτεκτονικής από όλη την Ελλάδα να επισκεφθούν και για να δουν το χώρο. Γιατί είχε δημιουργήσει μια άλλη αίσθηση. Σε μία από αυτές τις ξεναγήσεις με φοιτητές του Μετσόβιου και επειδή είχαν αρχίσει να παρουσιάζονται κάποια θέματα που είχαν να κάνουν με τη συντήρηση, μας λέει ένας φοιτητής: «Γιατί δεν κάνετε έναν σύλλογο; Για να πιέζετε».

Εγώ το άκουσα αυτό και το ξέχασα αμέσως. Μετά από δύο τρεις μήνες το θυμήθηκα. Και κάπως έτσι το Σεπτέμβριο του 2012
-δεν είχε υλοποιηθεί ακόμη το σύνολο της παραλίας, ήταν μόνο το πρώτο τμήμα- κάναμε το σύλλογο.

Μετά από όλα αυτά που είδατε τι θα αλλάζατε σήμερα στο σχέδιο; Και σε επίπεδο σχεδιασμού, αλλά και για το μετά, που πολλές φορές είναι και το πρόβλημα.

Καταρχήν δεν έχω μπει ποτέ στη διαδικασία να πω τι θα άλλαζα. Γιατί δεν ξέρω αν έχει νόημα και δεν μου αρέσει. Τώρα πολύ εύκολα θα σας έλεγα κάποια πράγματα που έχουν να κάνουν για
παράδειγμα με τα στοιχεία, όπως ο επιδαπέδιος φωτισμός των δέντρων και ο οποίος πλέον δεν λειτουργεί. Γιατί υπήρχαν προβλήματα συστηματικά. Άρα, αυτό δεν θα το ξανακάναμε. Σε
ό,τι αφορά το γενικό κόνσεπτ, δε θα αλλάζαμε τίποτα. Στους Κήπους όμως σίγουρα κάποια πράγματα θα τα αλλάζαμε. Γιατί αποδείχθηκε ότι δεν συντηρούνται εύκολα, Βέβαια η μεγάλη μας
έκπληξη ήταν ο Κήπος του Νερού, όπου δεν φανταζόμασταν ότι αυτό που σχεδιάσαμε θα γινόταν κάτι τόσο σημαντικό, τόσο ωραίο και τόσο αγαπητό.

Έχω και μια ερώτηση για τη ΔΕΘ και την ανάπλαση. Κέρδισε ή έχασε η πόλη από όλη αυτήν την κουβέντα που έγινε για το
δημοψήφισμα;

Έχω ασχοληθεί εδώ και 15 χρόνια με το θέμα. Σε κάποια φάση πριν από τη διοίκηση Τζίκα, μου ζητήθηκε από τότε διευθύνοντα σύμβουλο να κάνουμε μια πρόταση συνύπαρξης ΔΕΘ και
μεγάλου πάρκου. Αυτό το κάναμε εθελοντικά, κάναμε και μια μεγάλη μακέτα, πήγαμε και είδαμε τον δήμαρχο, τον περιφερειάρχη, πήγαμε και είδαμε το Διοικητικό Συμβούλιο της ΔΕΘ, αλλά δεν είδαμε να υπάρχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον.

Μετά άλλαξε η διοίκηση, μπήκε ο Τζίκας πρόεδρος. Ο Τζίκας είναι ο καλύτερος παιδικός μου φίλος και κουμπάρος μου και έτσι εγώ απομακρύνθηκα.

Διότι δεν ήθελα πλέον να παρεξηγηθεί η οποιαδήποτε ενασχόλησή μου με τη ΔΕΘ. Αυτό όμως επίσης δε με εμπόδισε να εναντιωθώ στο αρχικό σχέδιο.

Το σχέδιο με την πολύ εμπορική χρήση. Άρα, θεωρώ ότι τώρα έχουμε φτάσει σε ένα επίπεδο που είναι ό,τι καλύτερο μπορούμε να έχουμε με δεδομένο ότι θέλουμε η ΔΕΘ να παραμείνει στο κέντρο. Γιατί έτσι κι αλλιώς στην περιφέρεια δεν υπάρχει σήμερα μια θέση, η οποία να είναι δεδομένη.

Άρα, θεωρώ ότι τα 120 στρέμματα πρασίνου, πυκνού πρασίνου -εφόσον είναι πυκνού πρασίνου, δεν το έχουμε δει ακόμα
αυτό, να το δούμε- είναι προς τη σωστή κατεύθυνση. Είναι σημαντικό το να είναι μητροπολιτικό πάρκο τα 120 στρέμματα και όχι κάτι άλλο.

Ήσασταν καιρό απ’ έξω. Τώρα μπήκατε μέσα και ασκείτε διοίκηση. Μήπως είναι πιο εύκολο το απ’ έξω από το μέσα;

Όχι, για μένα δεν είναι. Γιατί όταν είσαι απ’ έξω, δεν μπορείς να κάνεις τίποτα. Μπορείς μόνο να φλυαρείς, να κάνεις κριτική και να μην κάνεις τίποτα. Όταν είσαι μέσα, έχεις τη δυνατότητα να
κάνεις. Δεν είναι εύκολο. Η τροχοπέδη της δημόσιας διοίκησης, τα προβλήματα, η αναβλητικότητα, αυτό που μπορείς να κάνεις
σήμερα, αλλά επιλέγεις να το κάνεις μεθαύριο, όλα αυτά είναι δεδομένα. Εγώ σήμερα καλούμαι -και χαίρομαι γι' αυτό- παρότι δεν κέρδισα το διαγωνισμό της Πλατείας Ελευθερίας, να τον
υλοποιήσω. Και θα τον υλοποιήσω με μεγάλη χαρά. Γιατί θεωρώ ότι θα δώσουμε στην πόλη ένα πολύ σημαντικό δημόσιο χώρο.

Το ίδιο ισχύει και με την Αγία Σοφία, το ίδιο ισχύει και με την
Αριστοτέλους και για το ξύλινο ντεκ.

Θα χαρώ, δηλαδή, που θα τα καταφέρω. Και να σας πω κάτι:
Εγώ δεν θα εμπλεκόμουν, εάν δεν υπήρχε ο Αγγελούδης. Τον οποίο παρεπιπτόντως δεν τον γνώριζα.

Σας πήρε ένα τηλέφωνο μια μέρα και σας πρότεινε να κατεβείτε μαζί του;

Με πήρε τηλέφωνο και μου λέει: «Θέλω να γνωριστούμε, θέλω να μιλήσουμε». Γρήγορα του απάντησα ότι δε με ενδιαφέρει και ότι δε θέλω να είμαι υποψήφιος, αλλά ότι μπορώ να βοηθήσω στο
πρόγραμμα. Στην τρίτη συνάντηση που κάναμε, επειδή κατάλαβα πόσο οργανωτικός και δυναμικός είναι, αφού έφυγε και ενώ οδηγούσα, τον πήρα πίσω τηλέφωνο και του λέω: «Θα είμαι υποψήφιος (γελάει)».

Και ήμουν ο πρώτος υποψήφιος. Και μάλιστα πήγαμε στο λιμάνι και είπαμε να βγάλουμε μια φωτογραφία. Αλλά δεν υπήρχε
φωτογράφος. Και ζητάω από μια κυρία να μας βγάλει μια φωτογραφία για να δηλώσουμε τα της συνεργασίας μας.

Ε, η φωτογραφία δεν ήταν ό,τι καλύτερο. Ήταν λίγο χάλια (γελάει), αλλά τέλος πάντων.

Επισημοποιήθηκε. Και κάπως έτσι ξεκίνησε η συνεργασία. Αλλά δεν τον γνώριζα από πριν. Και δεν ήμουν ποτέ ΠΑΣΟΚ.

Μια και πιάσαμε τα πολιτικά τον πρωθυπουργό πως τον βλέπετε;

Στεναχωριέμαι το τελευταίο διάστημα πολύ.

Λόγω του ΟΠΕΚΕΠΕ;

Λόγω πολλών. Με στεναχωρεί πάρα πολύ.

Πριν πάμε στο σήμερα και τα έργα που τρέχουν μια τελευταία ερώτηση για τα παλιά. Στη Θεσσαλονίκη είχε πέσει κάποτε και η ιδέα της ανάπλασης του κέντρου με το σχέδιο του Ισπανού αρχιτέκτονα Καλατράβα. Αν δεν κάνω λάθος ήταν το 2004.

Σωστά. Τότε ήταν πρόεδρος της ΔΕΘ ο Δημήτρης ο Μπακατσέλος. Τον είχε καλέσει ο Μπακατσέλος και είχε κάνει ένα μεγάλο σχέδιο που περιλάμβανε το Τρίτο Σώμα Στρατού και πολλά άλλα. Και μια προέκταση και μέσα στη θάλασσα.
Ναι, λοιπόν. Αυτό ήταν το σχέδιο Καλατράβα.

Ήταν καλό σχέδιο;

Ήταν ένα σχέδιο που δεν μπορούσε στη Θεσσαλονίκη να υλοποιηθεί ποτέ. Δηλαδή, καλό είναι να κάνουμε, να σχεδιάζουμε πράγματα, που μπορούν να υλοποιηθούν. Ακόμα και δύσκολα.
Αυτό ούτε δύσκολα μπορούσε να γίνει. Ήταν δεδομένο, δηλαδή, ότι μόνο ένας ξένος θα μπορούσε να φανταστεί ότι μπορεί να κάνει αυτό το πράγμα. Τον είχαμε τότε καλέσει σε ένα tour
που κάναμε με ένα σκάφος και εγώ ως γαλλοτραφής και εκείνος με πολύ καλά γαλλικά ανέλαβα να τον ξεναγήσω. Εκείνη η μέρα ήταν που μου είχε χαρίσει μάλιστα και ένα σχετικό σκίτσο, που μου είπε: «Εγώ δεν θα άλλαζα τίποτα σε αυτό το ανοιχτό μέτωπο που βλέπω. Έχετε καταφέρει να έχετε μια ανοιχτή παραλία, χωρίς κατασκευές μεταξύ των ήδη υφιστάμενων».

Και στη συνέχεια πρόσθεσε ότι η νέα παραλία ήταν για αυτόν ένα μέρος μοναδικό. Και ότι δεν θα έπρεπε ποτέ να υπάρξουν κατασκευές σε αυτόν το χώρο.

Είστε κι εσείς αυτής της άποψης; Ότι η παραλία πρέπει να μείνει ανοιχτή;

Έτσι ακριβώς. Θεωρώ ότι αυτός ο Θερμαϊκός είναι το μεγάλο μητροπολητικό πάρκο της Θεσσαλονίκης. Δηλαδή, αυτό που μας παρέχει ο Θερμαϊκός, αυτό που μας παρέχει αυτή η θάλασσα,
ο ορίζοντας, ο Όλυμπος, το ηλιοβασίλεμα, αυτή η υψομετρική εγγύτητα, δηλαδή αυτή η μικρή υψομετρική διαφορά ανάμεσα στο έδαφος και τη θάλασσα, είναι κάτι μοναδικό. Και θυμάμαι όταν είχε πρωτογίνει η παραλία, μία κυρία που δεν την 
γνώριζα, μου είχε στείλει ένα μήνυμα.

Μου είπε: «Περπατάω στην παραλία και νομίζω ότι περπατάω πάνω στη θάλασσα». Επειδή ακριβώς υπάρχει αυτή η συνέχεια. Αυτό δεν υπάρχει σε πολλές πόλεις. Άρα, νομίζω ότι έχουμε ένα
μοναδικό περιβάλλον, που εγώ προσωπικά δεν το έχω βρει αλλού, για πολλούς λόγους. Και επίσης αυτή η φιλική σχέση που έχει η πόλη με τη θάλασσα. Ξέρετε είναι λίγες οι πόλεις που δεν
έχουν κυματοθραύστες. Δεν υπάρχει τέτοιο πράγμα εδώ, γιατί η σχέση είναι φιλική. Ο Βαρδάρης ας πούμε, οι ισχυροί άνεμοι, τα κύματα τα διώχνουν. Δεν τα φέρνουν στη θάλασσα, αλλά τα διώχνουν μακριά. Αυτό δεν υπάρχει αλλού, είναι κάτι μοναδικό.

Πάμε λίγο και στα έργα που τρέχει ο δήμος σήμερα. Τα άμεσα υλοποιήσιμα ποια είναι;

Να πούμε ότι εμείς αναλαμβάνοντας τη διοίκηση δεν υπήρχε στιγμή που σκεφτήκαμε ότι πρέπει κάποιο έργο που είχε ετοιμαστεί από τις προηγούμενες διοικήσεις, να μην γίνει. Άρα, από την πρώτη στιγμή, το πρώτο έργο που ξαναδημοπρατήσαμε πλέον, επειδή είχε λυθεί η προηγούμενη σύμβαση, ήταν της Πλατείας Ελευθερίας. Ήταν, δηλαδή, ένα έργο που δημοπρατήθηκε ένα μήνα αφού αναλάβαμε. Αυτό είναι ένας άθλος, γιατί κάποιοι έπρεπε να δουλέψουν και να επικαιροποιήσουν τεύχη δημοπράτησης.

Οι τιμές το 2016 ήταν 50% πιο χαμηλά. Άρα, το πρώτο έργο που δημοπρατήθηκε ήταν η Πλατεία Ελευθερίας.

Αυτό σε τι φάση είναι και πότε τελειώνει;

Ξεκινάει τώρα και αναμένεται να ολοκληρωθεί σε 18 μήνες. Μετά είχαμε μια υπογεγραμμένη σύμβαση για ένα Λύκειο στα Τροχιοδρομικά, όπου υπήρχε μια ρήξη μεταξύ του εργολάβου και του δήμου. Τελικά καταφέραμε και λύσαμε το πρόβλημα, αποχώρησε ο εργολάβος, που δεν ήθελε πλέον το έργο, γιατί είχε δώσει μεγάλη έκπτωση και δεν το συνέφερε και αναθέσαμε στον επόμενο και ξεκίνησε το έργο. Έργο με μελέτη της διοίκησης Ζέρβα, το οποίο τώρα υλοποιούμε.

Είχαμε ένα άλλο έργο που ήταν οι λεγόμενοι «Πρώην Στάβλοι Παπάφη», που πλέον ονομάζεται «Γειτονιά Παπάφη». Ξεκίνησε το 2014 η διαδικασία, φτάσαμε στο 2024, είχαμε μία μελέτη η οποία είχε δημοκρατηθεί, υπήρχε ανάδοχος. Δεν υπήρχε εξασφαλισμένη χρηματοδότηση. Πήραμε το ρίσκο, κάνοντας πλέον μια διαπραγμάτευση με τον ανάδοχο και πετύχαμε μείωση του κόστους και αναθέσαμε το έργο. Έργο 18 εκατομμυρίων, ένα
μεγάλο έργο, το οποίο υλοποιείται με γρήγορους ρυθμούς, αλλά χρειάζονται ακόμη τρία χρόνια περίπου για να γίνει.

Το έργο της Αγίας Σοφίας;

Έργο που επίσης είχε σταματήσει η διοίκηση Ζέρβα. 

Και ξεκίνησε ξανά.

Ξεκίνησε και υλοποιείται. 

Θα έχουμε και μία μεγάλη αλλαγή εκεί. Γιατί θα φύγει το προαύλιο της Μητρόπολης.

Ναι. Ακριβώς θα ανοίξει η Μητρόπολη και θα δημιουργηθεί μία πλατεία μπροστά στη Μητρόπολη.

Να πούμε και ένα μπράβο στη Μητρόπολη και το νέο Μητροπολίτη Φιλόθεο που το δέχτηκε.

Εγώ θέλω να πω και ένα μπράβο σε ένα συνάδελφό μου. Τον Χρήστο τον Παππά, ο οποίος είναι γιός ενός πολύ γνωστού αρχιτέκτονα. Ο Χρήστος είχε την αρχική ιδέα και σε κάποιο μήνυμα μου λέει: «Μήπως να το δείτε αυτό;» Εγώ δεν το
πολυπίστευα. Το είπα στον δήμαρχο, αλλά ήταν πλέον ο σημερινός Μητροπολίτης, οπότε τα πράγματα ήταν πιο εύκολα και πιο απλά.

Έχουμε μετά την πλατεία Διοικητηρίου.

Πονεμένη ιστορία. 35 χρόνια. Εδώ και περίπου 20 χρόνια η προσπάθεια για να γίνει κάτι. Υπήρχαν πολλά θέματα. Ξεκίνησε μια διαδικασία η διοίκηση Μπουτάρη το 2012. Φτάσαμε το 2024, αφού την διαχείριση του θέματος την είχε αναλάβει μετά η διοίκηση Ζέρβα. Φτάσαμε το Δεκέμβριο του 2023, πριν να αναλάβουμε, όπου επισημοποιήθηκε το ναυάγιο της προσπάθειας. Αναλαμβάνει επομένως ο δήμαρχος το χειμώνα του 2024, επικοινωνία και επαφές με την υπουργό Πολιτισμού.

Έκτοτε έχουν γίνει άπειρες συναντήσεις, άπειρες διαβουλεύσεις
και δύο συνεδριάσεις του ΚΑΣ. Έχουμε πλέον εγκεκριμένη προμελέτη σε πολύ καλό επίπεδο. 

Πιστεύω ότι δύσκολα θα την δημοπρατήσουμε μέσα στο 2026. Ίσως όμως τα καταφέρουμε προς το τέλος του φθινοπώρου. Πάντως είναι πολύ σημαντικό αυτό για τη Θεσσαλονίκη. Γιατί η
πλατεία Διοικητηρίου αποτέλεσε μια μεγάλη πληγή στην πόλη και πρέπει να προχωρήσει.

Η πλατεία Δημοκρατίας;

Κανείς δεν ασχολούνταν με την πλατεία Δημοκρατίας. Όταν ξεκινήσαμε να κάνουμε το πρόγραμμα, το πρώτο πράγμα που είπα, επειδή γνώριζα την πλατεία Δημοκρατίας αλλιώς και τη
γνώρισα και τώρα, είναι ότι δεν είναι δυνατόν αυτή η πλατεία από κεντρική πλατεία της πόλης να έχει γίνει ένας χώρος που απωθεί τους πολίτες. Γιατί τους απωθεί; Είναι ένας χώρος που αντί να λειτουργεί ως πλατεία λειτουργεί ως πέρασμα. Δεν είναι καθόλου ελκυστική. Το βάλαμε επομένως στο πρόγραμμα και αναθέσαμε πέρσι την μελέτη, που έχει ολοκληρωθεί και πιστεύω ότι θα δημοπρατηθεί και βάλαμε βέβαια μέσα και την περιοχή γύρω από την οδό Ειρήνης, τα Ανατολικά Τείχη, που είναι θαυμάσια. Υπάρχουν πολλά σχέδια εδώ για όλη αυτή την περιοχή.

Πάμε και στην πλατεία Αριστοτέλους που έχει και έναν συμβολισμό για την πόλη.

Η πλατεία Αριστοτέλους είναι μοναδική για πολλούς λόγους. Από το χτισμένο περιβάλλον της, από τον σχεδιασμό της από τον Εμπράρ, από όλα αυτά τα οποία την κάνουν μοναδική. Η
πεζοδρομημένη οδός Αριστοτέλους είχε αναπλαστεί πριν από 30 χρόνια, αλλά στην πλατεία κανείς δεν ξέρει πότε πραγματικά έγινε κάτι. Η ιδέα για τον άξονα της Αριστοτέλους ξεκίνησε από
την Πολιτιστική Πρωτεύουσα. Εμείς μάλιστα τότε είχαμε κερδίσει τον μεγάλο διεθνή διαγωνισμό που είχε κάνει η Πολιτιστική Πρωτεύουσα, που ήταν όμως για όλο τον άξονα που έφτανε μέχρι τον Άγιο Δημήτριο. Είναι, δηλαδή, μιας άλλης κλίμακας
έργο, γιατί πάει μέχρι την Εγνατία και έχει μικρύνει. Έτσι και αλλιώς το άλλο θα ήταν μόνο η ενοποίηση αρχαιολογικών χώρων ή αν ένας αντίστοιχος οργανισμός μπορούσε να ολοκληρώσει ένα τόσο μεγάλο έργο.

Αναφερθήκατε πολλές φορές σε αρχαιολογικούς χώρους. Είναι αλήθεια ότι υπάρχει μια καλή χημεία με την κ. Μενδώνη;

Νομίζω ότι ο καθένας μπορεί να έχει τις απόψεις του για την υπουργό Πολιτισμού. Εγώ αυτό που έχω αντιληφθεί είναι ότι δουλεύει όσο κανένας άλλος -κάτι σαν το Αγγελούδη και αυτή- ότι είναι πολύ αποτελεσματική και ότι όταν λέει κάτι, γίνεται. Μερικές φορές αναρωτιέμαι τι γινόταν πριν με κάποιες άλλες ή κάποιους άλλους, οι οποίοι δεν είχαν σχέση ούτε με το αντικείμενο, αλλά ήταν περισσότερο της κοσμικής σχέσης με τον
πολιτισμό.

Πάμε και στα προσωπικά σας. Με τι χαλαρώνει ο Πρόδρομος Νικηφορίδης;

Εγώ με τι χαλαρώνω; Κατ’ αρχήν δεν ήμουν ποτέ της γυμναστικής. Βέβαια τώρα έρχομαι από πρωινή γυμναστική (γελάει).

Άρα, είστε της γυμναστικής.

Μετά τα εξήντα μου όμως (γελάει). Παραπέρα τώρα είναι τα ζωντανά. Έχω ένα σκύλο στο σπίτι που μισεί τις γάτες. Δύο γάτες στο γραφείο που μισούν το σκύλο (γελάει) και όλα αυτά τα ζωντανά μυρίζουν επάνω μου και σκύλο και γάτα (γελάει).

Αλλά προέκυψαν. Οι γάτες από τον δρόμο μπήκαν στο γραφείο. Υπάρχουν κάποια ζώα, όπως η λευκή μου η γάτα, η Μπλάνκα, που είναι έρωτας. Η άλλη δεν μου δίνει σημασία.

Άρα, ζωντανά, λίγο γυμναστική και φαντάζομαι και βιβλία.

Για να πω την αλήθεια δεν πολυδιαβάζω τώρα. Είχα ξεκινήσει προχθές ένα βιβλίο. Το πήγα γρήγορα, αλλά γενικά όταν γυρνώ σπίτι δεν έχω κουράγιο για πολλά πλέον. Εδώ και δύο χρόνια.

Ομάδα υπάρχει;

Όχι, ποτέ δεν υπήρξε.

Τραγούδι αγαπημένο;

Ναι (σκέφτεται), αλλά δεν είναι γνωστό.

Δεν πειράζει. Και το άγνωστο καλό είναι. 

Είναι ένα γαλλικό τραγούδι.

Το φαντάστηκα.

Λέγεται «Le vent nous portera» των Noir Desir. Το τραγούδησε κάποιος, ο οποίος μετά από περίπου ένα χρόνο σε ένα βίαιο επεισόδιο σκότωσε την γυναίκα του, η οποία ήταν η κόρη του Ζαν Λουί Τρεντινιάν, η Μαρί Τρεντινιάν. Και αυτό, επειδή το τραγούδι μιλάει για μια φυγή, είναι ένα από τα τραγούδια που όσες φορές και να το ακούσω, μου αρέσει.

Η φυγή γενικώς είναι ένα ζήτημα για εσάς;

Ναι, μα αυτό ακριβώς. Το ταξίδι. Αυτό δεν είναι το ταξίδι που βλέπουμε απέναντί μας, αυτό το ανοιχτό πράγμα;

Μότο ζωής ποιο είναι; Το ταξίδι;

Δεν ξέρω. Το σίγουρο πάντως είναι ότι όταν ξυπνάω το πρωί δε βαριέμαι. Μου το λένε συνήθως οι άνθρωποι με τους οποίους ζω, μου λένε, δηλαδή, «ηρέμησε». Αλλά δε γίνεται. Και γι' αυτό ξυπνάω και πολύ νωρίς, γιατί θέλω να βλέπω τη μέρα να
ξημερώνει, να ξεδιπλώνεται. Το βράδυ όμως είμαι λιώμα. Διότι που να αντέξεις…

Για το τέλος η ερώτηση με το μαγικό ραβδί. Κύριε Νικηφορίδη, αν το είχατε τι θα αλλάζατε στη Θεσσαλονίκη που δεν αλλάζει εύκολα;

Θεωρώ ότι σήμερα το μεγαλύτερο πρόβλημα στην πόλη είναι η κατάσταση των πεζοδρομίων και των δρόμων. Πιστεύω, δηλαδή, ότι αυτό επηρεάζει σε πολύ μεγάλο βαθμό την καθημερινότητά μας. Άρα, οι δρόμοι και τα πεζοδρόμια, οι 1630 δρόμοι, τα
διπλάσια πεζοδρόμια, 3260 πεζοδρόμια, δηλαδή, χρήζουν άμεσης αποκατάστασης γιατί βρίσκονται σε πολύ άσχημη κατάσταση. Κι αυτό είναι πολύ σημαντικό, έχουμε ξεκινήσει μια μεγάλη
προσπάθεια, αλλά χρειάζεται χρόνος. Εδώ το μαγικό βράδυ θα ήταν πολύ χρήσιμο. Όπως επίσης και για τα μικρά και τα μεγάλα πάρκα και τους χώρους πρασίνου. Θα ήταν πολύ χρήσιμο να είχαμε και εκεί ένα μαγικό ραβδί για να αποκτήσουμε πολύ περισσότερα δένδρα και να μπορέσουμε να έχουμε ένα πράσινο περιβάλλον που πάντα μας βοηθάει στην καθημερινότητά μας.