Μονόλογοι

Τελικά στην πολιτική όλα είναι θέμα καλού σχεδιασμού, αλλά και σωστού timing. Τι εννοούμε; Αυτό που έγινε χθες στην Άγκυρα. Μια συνάντηση μετά από σχεδόν δύο χρόνια του Κυριάκου Μητσοτάκη με τον Ταγίπ Ερντογάν που θα την έλεγε κανείς «πολύ συμπαθητική και χωρίς εντάσεις» που ξεπέρασε τις προσδοκίες. Και τις ξεπέρασε γιατί οι προσδοκίες πριν από τη συνάντηση ήταν χαμηλές, αλλά τελικά όλα κύλησαν χωρίς το παραμικρό επεισόδιο, ενώ είχαν και αποτέλεσμα χειροπιαστό. Έτσι περάσαμε πάνω από τον πήχη των χαμηλών προσδοκιών που είχαν δημιουργηθεί πριν από την Άγκυρα.

Φυσικά στην πολιτική παίζει μεγάλο ρόλο ο σχεδιασμός. Και ο σχεδιασμός χθες δεν ήταν τυχαίος. Με την αποστολή της ελληνικής πλευράς να ξεπερνά τους 10 υπουργούς ήταν εμφανές ότι το ζήτημα της εξωτερικής πολιτικής δεν θα κυριαρχήσει στη συνάντηση Μητσοτάκη-Ερντογάν, αλλά άλλα θέματα θα είναι τα βασικά. Αυτά που συνόδεψαν την κοινή δήλωση των δύο πλευρών στο πλαίσιο του 6^ου Ανωτάτου Συμβουλίου Συνεργασίας με 7 κείμενα που αφορούσαν διαφορετικά θέματα. Ξεκινώντας από ένα μνημόνιο κατανόησης για τη συνεργασία στον πολιτισμό, ένα δεύτερον για τον τουρισμό και ένα άλλο για τη συνεργασία στην έρευνα για την τεχνολογία και φτάνοντας μέχρι τη συνεργασία στην πολιτική προστασία και την ακτοπλοϊκή σύνδεση της Θεσσαλονίκης με τη Σμύρνη.

Για αυτό και είδαμε υπουργούς, όπως ο της Πολιτικής Προστασίας Γιάννης Κεφαλογιάννης, που σε τέτοιου είδους επισκέψεις συνήθως δεν εμφανίζονται, να είναι μαζί με τον πρωθυπουργό και την ελληνική αποστολή.

Βέβαια η πολιτική και η επίτευξη στόχων απαιτούν να έχεις και μια καλή συγκυρία. Και η διεθνής συγκυρία αυτήν την περίοδο κυριαρχείται από την προσωπικότητα του Ντόναλντ Tραμπ, είτε το θέλουμε είτε όχι. Που εμπλέκεται ο Αμερικανός πρόεδρος στα ελληνοτουρκικά; Ακόμη πουθενά, όμως όλοι, τόσο από την ελληνική πλευρά όσο και από την τουρκική, δε βλέπουν και με πολύ καλό μάτι μια ενδεχόμενη ξαφνική εμπλοκή του στις διαφορές που έχουν οι δύο πλευρές και οι δύο χώρες. Εμπλοκή που είναι πιθανόν ότι θα οδηγήσει σε μια γρήγορη, ενδεχομένως τσαπατσούλικη και πολύ πιεστική απόφαση για να υπάρξει κάποιος συμβιβασμός. Μόνο και μόνο για να μπορεί να ισχυριστεί μετά ο Τραμπ ότι «έκανα τη δουλειά» και ότι έλυσα άλλο ένα πρόβλημα στον κόσμο. Και για να πούμε και την πάσα αλήθεια φαίνεται ότι αυτή τη στιγμή ούτε η Ελλάδα, αλλά ούτε και η Τουρκία θέλουν να μπλεχτεί ο Τραμπ στα πόδια τους και στις μεταξύ τους διαφορές και κυρίως στην επίλυση του Κυπριακού. Οπότε -σκέφτηκαν και οι δύο- ας κάνουμε μια ήρεμη συνάντηση, με επιμέρους συμφωνίες για να μην δημιουργήσουμε περαιτέρω φασαρίες.

Και η προετοιμασία, λοιπόν υπήρχε, αλλά και η πολιτική συγκυρία ήταν ευνοϊκή για να υπάρξει μια πολύ ήσυχη συνάντηση κορυφής όπως ήταν η χθεσινή στην Άγκυρα.

Μια συνάντηση που επιφύλαξε και μια θετική έκπληξη και εξέλιξη για τη Θεσσαλονίκη. Και εννοούμε την υπογραφή των δύο χωρών για τη δρομολόγηση ακτοπλοϊκής σύνδεσης ανάμεσα στα λιμάνια της Θεσσαλονίκης και της Σμύρνης. Το σχετικό πρότζεκτ δεν είναι καινούργιο, η υπόθεση συζητιέται από το 2002 και ύστερα από σχεδόν 20 χρόνια κατέληξε κάπου. Με το πρώτα δρομολόγια να ξεκινούν στις 22 Οκτωβρίου του 2022 και σχεδόν ένα μήνα μετά να αναστέλλονται, γιατί η κίνηση ήταν μικρή και το πρότζεκτ δεν έβγαινε οικονομικά.

Το γεγονός ότι μετά από 3 χρόνια και κάτι το δρομολόγιο ξαναμπαίνει στην ατζέντα των δύο πλευρών και των δύο πόλεων, έχοντας μάλιστα την υπογραφή των δύο ηγετών της Ελλάδας και της Τουρκίας, αυτό σημαίνει ότι στο μεταξύ έχουν γίνει οι σχετικές μελέτες βιωσιμότητας και ότι φυσικά δεν ξεκινάμε από το μηδέν. Αρκεί να εξασφαλιστεί και εμπορική κίνηση μεταξύ των δύο λιμανιών και να εκμεταλλευτούμε σωστά και το καλό τάιμινγκ των τουριστικών μετακινήσεων που καταγράφεται τα τελευταία χρόνια τόσο από την πλευρά της Ελλάδας όσο και από τη μεριά της Τουρκίας.

Μπορεί όλα αυτά στους πολύ ευαίσθητους υπερπατριώτες να μη λένε πολλά, αλλά η πολιτική και ειδικότερα η εξωτερική πολιτική θέλει να έχει συναίσθηση ποιος είσαι, ποιον έχεις απέναντι και πως είναι ο κόσμος γύρω σου αυτήν την εποχή. Με αυτή την έννοια η χτεσινή ημέρα, που μάλιστα έκλεισε με τη συνεύρεση των δυο ηγετών με τον Οικουμενικό Πατριάρχη Βαρθολομαίο, και οι συμφωνίες που υπογράφηκαν στην Άγκυρα ήταν μια καλή ημέρα για τη Θεσσαλονίκη.

*Ένας Αθηναίος που ζει στη Θεσσαλονίκη

.

Το ενδιαφέρον της σημερινής επικαιρότητας εστιάζεται ασφαλώς στην Άγκυρα όπου θα βρεθεί για λίγες ώρες ελληνική κυβερνητική αντιπροσωπεία με επικεφαλής τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη για την έκτη κατά σειρά συνεδρίαση του Ανώτατου Συμβουλίου Συνεργασίας Ελλάδας Τουρκίας. Θα υπάρξει και κατ' ιδία συνάντηση μεταξύ του έλληνα πρωθυπουργού και του τούρκου προέδρου Ταγίπ Ερντογάν. Με βάση τα έως τώρα δεδομένα δεν θα πρέπει να αναμένουμε σημαντικές ειδήσεις, κυρίως σε ό,τι αφορά τις μείζονες διαφορές με τη γείτονα χώρα. Άλλωστε ποτέ δεν προέκυψαν και στο παρελθόν ειδήσεις, από ανάλογες συναντήσεις.

Ο Βαρθολομαίος

Ωστόσο, υπάρχει ένα νέο στοιχείο, σε σχέση με το παρελθόν, από το οποίο μπορεί να βγει είδηση. Αναφέρομαι στο δείπνο που θα παραθέσει ο τούρκος πρόεδρος στην ελληνική αντιπροσωπεία στο οποίο θα συμμετάσχει, έπειτα από πρόσκληση του Ερντογάν και ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος. Με την κίνησή του αυτή ο τούρκος πρόεδρος θέλει να δείξει προς τη Δύση ότι εργάζεται για τη βελτίωση των σχέσεων με την ορθόδοξη χριστιανική μειονότητα. Να δούμε εάν αυτό θα συνοδευτεί και από κάποια σημαντική ανακοίνωση για την πολυσυζητούμενη χρόνια τώρα, επαναλειτουργία της Θεολογικής Σχολής της Χάλκης που αποτελεί πάγιο αίτημα του Πατριαρχείου.

Θα μιλήσει η Καρυστιανού;

Η επίσκεψη Μητσοτάκη στην Άγκυρα πραγματοποιείται παρά τις αντιρρήσεις της Μαρίας Καρυστιανού η οποία ζήτησε μετ' επιτάσεως αυτή να ματαιωθεί. Η οσονούπω “αρχηγός” του νέου κόμματος, μιλώντας στο BankingNews.gr, εκτός από την αντίθεσή της στη συνάντηση Μητσοτάκη-Ερντογάν, επέμεινε στο θέμα των αμβλώσεων, λέγοντας ότι πρέπει να συζητηθεί ευρύτερα, υποστηρίζοντας πως «έχουμε 68.000 γεννήσεις τον χρόνο και έχουμε γύρω στις 250.000 αμβλώσεις». Αυτό το τελευταίο στοιχείο δεν ξέρω από που το άντλησε καθώς δεν υπάρχουν επίσημες καταγραφές όσον αφορά τον αριθμό των αμβλώσεων.

Το ενδιαφέρον, πάντως, αναφορικά με την κα Καρυστιανού είναι τι θα πράξει στις 28 Φεβρουαρίου, ανήμερα της τρίτης θλιβερής επετείου από το τραγικό δυστύχημα των Τεμπών. Ήδη ο Σύλλογος Συγγενών Θυμάτων του δυστυχήματος με χθεσινή ανακοίνωσή του καλεί σε συλλαλητήρια για εκείνη την ημέρα, στις 12:00, όπως έγινε και πέρυσι. Στη Θεσσαλονίκη θα γίνει στο άγαλμα Βενιζέλου και στην Αθήνα στο Σύνταγμα. Πέρυσι στην Αθήνα, βασική ομιλήτρια ήταν η κα Καρυστιανού, ως πρόεδρος του Συλλόγου, αξίωμα από το οποίο έχει πλέον παραιτηθεί. Μένει να δούμε σε ποια συγκέντρωση θα παραστεί, εάν θα ανέβει στην εξέδρα και τι υποδοχή θα της επιφυλάσσει το ακροατήριο.

Τσικνοπέμπτη στο ΑΠΘ

Η Τσικνοπέμπτη στη Θεσσαλονίκη αποτελεί μια ξεχωριστή εμπειρία καθώς ανάβουν εκατοντάδες ψησταριές σε ολόκληρη την πόλη, με επίκεντρο, βεβαίως, τη Βασιλέως Ηρακλείου. Ο καιρός εμφανίζεται κάπως αναποφάσιστος, με βάση τις έως τώρα προβλέψεις των μετεωρολόγων οι οποίοι προβλέπουν βροχές κατά διαστήματα. Ας ελπίσουμε ότι δεν θα μας το χαλάσει, όπως έκανε την παραμονή των Χριστουγέννων.

Την ίδια αγωνία, αλλά από την ανάποδη, θα έχουν και στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο. Λίγες ημέρες μετά το... μπαρουτοκαπνισμένο πάρτι στο Πολυτεχνείο, προγραμματίζεται άλλο ένα για αύριο. Αυτό είναι βεβαίως διαφορετικό καθώς γίνεται στο φως της μέρας, στα λεγόμενα “γρασίδια της Φιλοσοφικής”, δηλαδή στον ελεύθερο χώρο μεταξύ Φιλοσοφικής, Οικονομικού και Νομικής. Διοργανωτής είναι μια φοιτητική παράταξη. Πάντως, με χθεσινή δήλωσή του στο emakedonia.gr ο κοσμήτορας της Φιλοσοφικής είπε ότι το πανεπιστήμιο δεν έχει χορηγήσει άδεια. Ενδεχομένως να μην είχε ζητηθεί ακόμη. Δεν ξέρω τι θα κάνουν οι πρυτανικές αρχές εάν οι διοργανωτές ζητήσουν σχετική άδεια. Στην περίπτωση αυτή πάντως ισχύει το γνωστό “μια βροχή μας σώζει”.

Γνώριζαν για το πάρτι

Θα έχει ενδιαφέρον να δούμε πως θα διαχειριστεί αυτή την υπόθεση το πανεπιστήμιο, διότι με την προηγούμενη της Παρασκευής, δεν τα πήγε και τόσο καλά, για να το πω κομψά. Οι πρυτανικές αρχές γνώριζαν για το πάρτι στο Πολυτεχνείο, αλλά το μόνο που έκαναν ήταν να ενημερώσουν την αστυνομία. Τι άλλο θα μπορούσαν να κάνουν; Ορισμένα από αυτά τα περιγράψαμε σε χθεσινό άρθρο, όπως για παράδειγμα, ότι θα μπορούσαν να κλείσουν νωρίτερα, τη μέρα εκείνη, την Πολυτεχνική Σχολή, έστω και εάν χρειαζόταν να μεταθέσουν κάποιες εξετάσεις ή μαθήματα. Θα μπορούσαν επίσης να ενισχύσουν την εσωτερική φύλαξη.

Μάλιστα, μια μέρα νωρίτερα, την Πέμπτη 5 Φεβρουαρίου, ο κοσμήτορας της Πολυτεχνικής Σχολής, ο οποίος βρισκόταν στις ΗΠΑ, είχε στείλει mail στους προέδρους των Τμημάτων και τους ζητούσε να ενημερώσουν “άμεσα” μέχρι ποια ώρα πραγματοποιούνται την Παρασκευή εξετάσεις “καθώς ενημερωθήκαμε για την πραγματοποίηση 'party' αύριο το βράδυ σε χώρους της Σχολής”.

Το εάν και ποιοι απάντησαν στο mail δεν γνωρίζω. Ό,τι και να απάντησαν, όμως, δεν είχε καμία αξία αφού η Σχολή παρέμεινε ανοιχτή, προς τέρψη των άγνωστων διοργανωτών του περίφημου πάρτι.

Αναμένουμε με ενδιαφέρον τις απαντήσεις που θα στείλει το πανεπιστήμιο στα ερωτήματα που έχει θέσει το υπουργείο Παιδείας σχετικά με όσα (δεν) έγιναν την περασμένη Παρασκευή καθώς, όπως ανακοίνωσαν οι πρυτανικές αρχές “η εσωτερική έρευνα του ΑΠΘ ολοκληρώνεται και θα υπάρξει η επίσημη αναφορά, όπως ζητήθηκε από το Υπουργείο Παιδείας. Έχουμε πλήρη επίγνωση ως Πρυτανεία των δεσμεύσεων και των ευθυνών μας, έναντι του νόμου αλλά κυρίως της ευθύνης μας έναντι των φοιτητών και των οικογενειών τους”.

3,9 εκατ. για φύλαξη

Δεν ξέρω εάν ήταν απλή σύμπτωση, αλλά μου έκανε εντύπωση το γεγονός ότι χθες ανέβηκε στη “Διαύγεια” του ΑΠΘ απόφαση για τη διάθεση πίστωσης ύψους 3,9 εκατ. ευρώ που αφορά τη φύλαξη των χώρων του πανεπιστημίου. Όπως θα δείτε στο έγγραφο που δημοσιεύει παρακάτω το emakedonia.gr αναφέρεται: “Εγκρίνουμε τη δέσμευση πίστωσης ύψους τριών εκατομμυρίων εννιακοσίων χιλιάδων ευρώ (3.900.000,00 €) για την πληρωμή ισόποσης δαπάνης σε βάρος της πίστωσης του προϋπολογισμού εξόδων του Α.Π.Θ. του οικονομικού έτους 2026 για την κάλυψη δαπάνης της αριθ. 629/2025 σύμβασης για την παροχή υπηρεσιών με τίτλο: 'Φύλαξη των κτιρίων, εγκαταστάσεων και εξωτερικών χώρων του ΑΠΘ' για το χρονικό διάστημα από 03/03/2025 έως 02/03/2027”.

Θα έχει ενδιαφέρον να μάθουμε τι ακριβώς συμβαίνει με τη φύλαξη του πανεπιστημίου. Δηλαδή, ποιο είναι το ακριβές κόστος ετησίως και πόσα άτομα απασχολούνται σε αυτόν τον τομέα. Όχι πόσα δηλώνονται στα χαρτιά, αλλά πόσοι βρίσκονται πραγματικά στο πεδίο. Διότι, όπως γράψαμε και χθες, αρκετοί από αυτούς τους λεγόμενους εργολαβικούς (όπως και από την εργολαβία για την καθαριότητα), δηλώνονται ως φύλακες (ή ως καθαρίστριες), αλλά την ίδια μέρα μετακινούνται σε γραφεία καθηγητών ή στις γραμματείες των Τμημάτων.

Επίσης, αναμένουμε να δούμε πόσοι φύλακες υπήρχαν το βράδυ της περασμένης Παρασκευής στο ΑΠΘ και πόσοι, ειδικότερα, στα διάφορα κτίρια της Πολυτεχνικής Σχολής. Οι δικές μου πληροφορίες λένε ότι στην Πολυτεχνική υπήρχαν όλοι κι όλοι δύο φύλακες, παρότι γνώριζε το πανεπιστήμιο ότι θα γίνει το περιβόητο πάρτι.

Καθόλου τυχαία ούτε πολιτικά ουδέτερη δεν είναι η εκκίνηση της Συνταγματικής Αναθεώρησης από τον Κυριάκο Μητσοτάκη για τη ΝΔ. Το άνοιγμα της σχετικής συζήτησης από την περασμένη Δευτέρα έχει συμβολισμούς και μια προσεκτική ανάλυση μπορεί να αποκαλύψει και σχεδιασμούς που αφορούν στον οδικό χάρτη της κυβέρνησης μέχρι τις επόμενες εθνικές εκλογές.

Για το πολιτικό σκεπτικό οι βασικές αλλαγές που προτείνει η ΝΔ, δηλαδή το άρθρο περί ευθύνης υπουργών, τα μη κρατικά πανεπιστήμια, η μονιμότητα στο δημόσιο, η θητεία του Προέδρου της Δημοκρατίας, ο τρόπος εκλογής της ηγεσίας της Δικαιοσύνης και η συνταγματική κατοχύρωση της δημοσιονομικής πειθαρχίας, έχουν σαφές πολιτικό πρόσημο. Επιβεβαιώνουν αυτό που εδώ και καιρό φαινόταν: ότι για τον Κυριάκο Μητσοτάκη η μάχη και των επόμενων εκλογών θα δοθεί ξανά στο ζωτικό χώρο του κέντρου. Συνεπώς πέρα από το περιεχόμενο αυτών κάθε αυτών των αλλαγών, είναι ξεκάθαρο ότι η ΝΔ επιχειρεί να φέρει το ΠΑΣΟΚ ενώπιον πρώιμων προεκλογικών διλημμάτων, σε μια ατζέντα στρατηγικού και ιδεολογικού χαρακτήρα. Και για να το πούμε με μπασκετικούς όρους θα παίξει πρέσινγκ το ΠΑΣΟΚ ή με ποδοσφαιρικούς όρους θα φέρει το παιχνίδι στο δικό της γήπεδο και θα κλείσει τον αντίπαλο στα καρέ του.

Στο Μέγαρο Μαξίμου εκτιμούν ότι το ΠΑΣΟΚ του Νίκου Ανδρουλάκη είναι αναγκασμένο πλέον να πάρει θέση για τα βασικά ζητήματα που θα τεθούν στο δημόσιο διάλογο, γεγονός από το οποίο θεωρούν ότι μόνο ωφελημένοι μπορούν να βγουν η ΝΔ και η κυβέρνηση. Αν το ΠΑΣΟΚ συμφωνήσει έστω σε κάποια άρθρα, τότε το κυβερνητικό κόμμα θα εμφανιστεί ότι έχει αναμφισβήτητα την πρωτοβουλία των κινήσεων και σπρώχνει το βασικό του αντίπαλο στις δικές του θέσεις, με ότι αυτό συνεπάγεται για την πολιτική του κυριαρχία. Αν πάλι το ΠΑΣΟΚ αρνηθεί οποιαδήποτε συναίνεση, τότε η ΝΔ θα επιχειρήσει να απευθυνθεί στη βάση του κόμματος. Καθόλου τυχαία δε θα πρέπει να θεωρείται εδώ η αναφορά του Κυριάκου Μητσοτάκης στην πρόσφατη συνέντευξή του στον ΣΚΑΊ ότι διεκδικεί ψηφοφόρους του ΠΑΣΟΚ, οι οποίοι μπορεί να συμφωνούν με τις προοπτικές που δίνει η κυβέρνηση και ενώ δε βλέπουν με καλό μάτι όταν το ΠΑΣΟΚ γίνεται ουρά της κυρίας Κωνσταντοπούλου. Τα στοιχεία που έχει μάλιστα στη διάθεσή του το κυβερνητικό επιτελείο δείχνουν ότι περίπου 1 στους 5 ψηφοφόρους του ΠΑΣΟΚ αξιολογεί θετικά το έργο της κυβέρνησης.

Από την άλλη η ατζέντα της Συνταγματικής Αναθεώρησης εκτιμάται ότι θα προκαλέσει και εσωτερικές αναταράξεις στο κόμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης, καθώς μόλις πριν από λίγο καιρό εντός του ΠΑΣΟΚ είχαν εκφραστεί αποκλίνουσες απόψεις σε ότι αφορά για παράδειγμα στο θέμα των μη κρατικών πανεπιστημίων. Μάλιστα κυβερνητικές πηγές δεν αποκλείουν να συμβεί το ίδιο και τώρα που η συνοχή του «πράσινου» στρατοπέδου μόνο αδιατάρακτη δε φαίνεται να είναι.

Οι πιέσεις προς το ΠΑΣΟΚ μπορεί να έχουν σχέση και με έναν αμιγώς εκλογικό υπολογισμό στη ΝΔ, που φυσικά δεν ομολογείται από κανέναν. Ποιος είναι αυτός; Ότι θα συνέφερε τη ΝΔ το ΠΑΣΟΚ να βρεθεί στην τρίτη θέση των επόμενων εθνικών εκλογών. Και αυτό γιατί κάποιοι στην κυβέρνηση θεωρούν ότι αν δημοσκοπικά αρχίσει να υπάρχει εισροή ψηφοφόρων του ΠΑΣΟΚ προς τη ΝΔ και αν στο εσωτερικό του κόμματος δεν επικρατήσει η απαραίτητη προεκλογική συνοχή, τότε δεν αποκλείεται το ΠΑΣΟΚ να μην είναι δεύτερο κόμμα. Και ένα ΠΑΣΟΚ στην τρίτη θέση θα είναι -σύμφωνα με αυτό το σκεπτικό- πιο ευάλωτο στην πόλωση της δεύτερης κάλπης, αλλά και σε πιέσεις, ώστε να συμβάλει σε κυβερνητική λύση, καθώς δε θα υπάρχει πλέον καμία αυτόνομη πλειοψηφική προοπτική για το κόμμα του Νίκου Ανδρουλάκη. Εδώ φυσικά μένει το ερώτημα ποιος θα είναι ο δεύτερος; Θα είναι ο Αλέξης Τσίπρας ή θα είναι το κόμμα της Μαρίας Καρυστιανού, οπότε υπάρχει γενική ανατροπή της σημερινής πολιτικής κατάστασης;

Ό,τι και αν συμβεί από όλα αυτά, στην κυβέρνηση αισθάνονται ότι έχουν πάρει μια σημαντική πολιτική ανάσα με την υπόθεση της Συνταγματικής Αναθεώρησης. Και να πούμε εδώ ότι ένα σκέλος αυτής της διαδικασίας, όπως είναι αυτό που αφορά τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, είναι πιθανόν να μην περιοριστεί μόνο στην αύξηση της θητείας του στα 6 χρόνια και στη μη δυνατότητα επανεκλογής. Σύμφωνα με πληροφορίες στην κυβέρνηση εξετάζουν και μια σημειακή παρέμβαση που θα μπορούσε να υπάρξει και υπέρ της αύξησης των αρμοδιοτήτων του Προέδρου, ενδεχομένως έχοντας στο επίκεντρο το Συμβούλιο Πολιτικών Αρχηγών. Υπενθυμίζεται ότι το Συμβούλιο Πολιτικών Αρχηγών είναι ένα άτυπο όργανο και συγκαλείται έπειτα από εισήγηση του εκάστοτε πρωθυπουργού.

Στην υπόθεση της Συνταγματικής Αναθεώρησης υπάρχει και ένα επιπλέον ενδιαφέρον στοιχείο που αφορά αμιγώς στην πολιτική συγκυρία και ειδικότερα στον χρόνο διεξαγωγής των επόμενων εθνικών εκλογών. Είναι πολλοί αυτοί που θεωρούν ότι το θέμα της Αναθεώρησης ανοίγει σχετικά νωρίς, σχεδόν ένα χρόνο πριν από τις προσεχείς εθνικές εκλογές. Και εδώ η απάντηση μπορεί να κρύβεται στο γεγονός ότι κατά την αναθεώρηση του 2019 οι εργασίες στις αρμόδιες επιτροπές της Βουλής διήρκεσαν περίπου 4 μήνες. Έτσι αν ο Κυριάκος Μητσοτάκης παρέπεμπε τις σχετικές διαδικασίες για το φθινόπωρο του 2026, θα έκλεινε οριστικά το παράθυρο για εκλογές περί τα τέλη του ’26, καθιστώντας έτσι τις κάλπες την άνοιξη του 2027 σχεδόν μονόδρομο. Τώρα το σενάριο των εκλογών στο τέλος του χρόνου εξακολουθεί να υπάρχει.

Σε κάθε περίπτωση το πολιτικό ισοζύγιο της έναρξης της Συνταγματικής Αναθεωρητικής διαδικασίας είναι για την κυβέρνηση θετικό. Και αυτό γιατί με την ανάδειξη των προτεινόμενων αλλαγών το Μέγαρο Μαξίμου επαναφέρει στο προσκήνιο τη λεγόμενη θετική ατζέντα, ενώ ο πρωθυπουργός ενισχύει το μεταρρυθμιστικό του προφίλ και οικοδομεί δεσμούς με τους κεντρώους ψηφοφόρους που εκτιμάται πως έλκονται από προτάσεις, όπως η αξιολόγηση στο δημόσιο και ο κόφτης στις κρατικές δαπάνες. Παράλληλα ανοίγοντας τα ζητήματα του κράτους δικαίου, με αιχμές την αναθεώρηση του άρθρου περί ευθύνης υπουργών και τον τρόπο επιλογής της ηγεσίας της Δικαιοσύνης, δημιουργούνται δίαυλοι επικοινωνίας και με τους πολίτες που έχουν στραφεί στα λεγόμενα αντισυστημικά κόμματα, καθώς έτσι η κυβέρνηση απαντά στην κριτική περί υποχώρησης των θεσμών, η οποία της ασκείται και καταγράφεται σε υψηλά ποσοστά στις τρέχουσες δημοσκοπήσεις.

Πολλαπλά, λοιπόν τα οφέλη της κυβέρνησης από τη Συνταγματική Αναθεώρηση.

*Ένας Αθηναίος που ζει στη Θεσσαλονίκη

«Αυτό που θα τονίσω για μια ακόμη φορά είναι το πόσο σημαντικό είναι να προβάλλουμε ξεκάθαρα τις θέσεις μας, να μην στέλνουμε επαμφοτερίζοντα μηνύματα που μπορεί να εκλαμβάνονται ως υποχωρητικότητα, να ενισχύουμε διαρκώς το αξιόμαχο και το φρόνημα των Ενόπλων μας Δυνάμεων. Πάνω απ΄ όλα να σφυρηλατούμε καθημερινά πνεύμα αποφασιστικότητας, εθνικής συνεννόησης και υπεράσπισης των δικαίων του Ελληνισμού. Και ενίοτε να ακούμε τους πιο έμπειρους, αντί να τους διαγράφουμε, κυριολεκτικά ή μεταφορικά».

Με αυτά τα λόγια έκλεισε τη Δευτέρα το βράδυ ο πρώην πρωθυπουργός Κώστας Κώστας Καραμανλής την ομιλία του στην τελετή ανακήρυξής του σε επίτιμο δημότη της Καλαμάτας. Στέλνοντας βελάκια κατά της απόφασης του Κυριάκου Μητσοτάκη να διαγράψει τον Αντώνη Σαμαρά από τη ΝΔ. Αλλά και πυροδοτώντας ταυτόχρονα μια μεγάλη κουβέντα για το ζήτημα των διαγραφών.
Οι διαγραφές στην πολιτική ζωή της Ελλάδας είναι μια συνήθης τακτική των εκάστοτε αρχηγών και προέδρων των μεγάλων κομμάτων. Την είχε εφαρμόσει και ο ίδιος ο Κώστας Καραμανλής μόλις ένα χρόνο μετά την εκλογή του στην προεδρία της ΝΔ. Ήταν Φεβρουάριος του 1998 όταν σε χρόνο dt διέγραψε 3 βουλευτές του κόμματός του γιατί είχαν ψηφίσει στη Βουλή ενάντια στην κομματική γραμμή για τη λειτουργία των ΔΕΚΟ.
Ανάμεσά τους ήταν ο Γιώργος Σουφλιάς που μερικούς μήνες πριν είχε διεκδικήσει την προεδρία της ΝΔ κόντρα στον Κώστα Καραμανλή. Οι άλλοι 2 ήταν ο Στέφανος Μάνος και ο Βασίλης Κοντογιαννόπουλος, ενώ είχε θέσει εκτός κόμματος για 1 χρόνο άλλους 3 βουλευτές του. Τον Νίκο Κάκκαλο, τον Πέτρο Τατούλη και τον Αναστάσιο Παπαληγούρα.
Έμπειρος πολιτικός ο Σουφλιάς; Εμπειρότατος θα λέγαμε. Τρία χρόνια μετά, στον 5^ο συνέδριο της ΝΔ, ο Καραμανλής τον δέχτηκε πίσω μετά βαΐων και κλάδων, γιατί χρειαζόταν κεντρώους πολιτικούς για να διεμβολίσει το ΠΑΣΟΚ του Κώστα Σημίτη, λέγοντάς το περίφημο «Γιώργο, καλωσόρισες σπίτι σου». Τρία χρόνια μετά ο Γιώργος Σουφλιάς έγινε ένας από τους πιο βασικούς υπουργούς της περιόδου της διακυβέρνησης Καραμανλή από το 2004 μέχρι το 2009.
Τού ξέφυγε του Καραμανλή η πρόσφατη ατάκα ή δεν το θυμόταν; Μάλλον απίθανο να συνέβη κάτι τέτοιο. Το πιο πιθανό είναι να ήθελε να πει κάτι άλλο, αλλά δεν το διατύπωσε με το σωστό τρόπο. Εκτός αν δεν ήθελε να συγκρίνει τον Σαμαρά με τον Σουφλιά και τον Μάνο. Ό,τι και αν συνέβη η φράση και η αναφορά ήταν ατυχής.

Γενικότερα από διαγραφές είναι γεμάτη η ιστορία της ΝΔ και η τακτική ευδοκίμησε και επί προεδρίας Αντώνη Σαμαρά. Και εδώ με αποπομπές εμπειροτάτων στελεχών. Ας μην ξεχνάμε ότι ο Σαμαράς είχε διαγράψει το 2010 τη Ντόρα Μπακογιάννη επειδή είχε ψηφίσει στη Βουλή μέτρα που είχε προτείνει η κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ. Και μιλάμε για μια πολιτικό που είχε διατελέσει υπουργός Εξωτερικών στην κυβέρνηση Καραμανλή και ότι ήταν η βασική αντίπαλος του Αντώνη Σαμαρά στις εσωκομματικές εκλογές του 2009. Τρία χρόνια μετά και εν μία νυκτί ο τότε πρόεδρος της ΝΔ Αντώνης Σαμαράς είχε διαγράψει 21 βουλευτές του κόμματος, επειδή είχαν ψηφίσει το πρώτο μνημόνιο. Ανάμεσα τους και ουκ ολίγες πολιτικές καραβάνες. Ελίζα Βόζεμπεργκ, Κώστας Γκιουλέκας, Μάκης Βορίδης, Άδωνις Γεωργιάδης. Διαγραφές και μάλιστα πρώην πρωθυπουργών έχουν υπάρξει και στο ΠΑΣΟΚ, με κορυφαία αυτή του Κώστα Σημίτη από τον Γιώργο Παπανδρέου το 2008. Όταν ο πρώην πρωθυπουργός επέλεξε να ψηφίσει στη Βουλή με διαφορετικό τρόπο από αυτό που είχε αποφασίσει το επίσημο ΠΑΣΟΚ του Γιώργου Παπανδρέου το θέμα της ευρωσυνθήκης.
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης. από την άλλη διέγραψε πρόσφατα τον Αντώνη Σαμαρά όχι μετά από κάποια διαφοροποίησή του σε νομοσχέδιο στη Βουλή, αλλά μετά από επανειλημμένες δημόσιες κριτικές που άσκησε σε ζητήματα που αφορούσαν στην εξωτερική πολιτική, με βολές προς το υπουργείο Εξωτερικών και τον αρμόδιο υπουργό Γιώργο Γεραπατρίτη, αλλά και ευθείες στοχεύσεις προς τον ίδιο τον πρωθυπουργό. Μάλιστα στην τελευταία του παρέμβαση, μέσω της συνέντευξής του στην εφημερίδα «Το Βήμα» είχε ζητήσει την απομάκρυνση του Γιώργου Γεραπετρίτη από το ΥΠΕΞ, είχε ζητήσει η κυβέρνηση να αποκηρύξει τον «μόνιμο κατευνασμό των τουρκικών προκλήσεων», είχε επικρίνει ως «χαριεντίσματα» τις επαφές που είχαν Ερντογάν, Ράμα, Χριστοδουλίδης και Κυριάκος Μητσοτάκης στο περιθώριο της Ευρωπαϊκής Συνόδου και εν μέσω σεναρίων για τον επόμενο Πρόεδρο της Δημοκρατίας είχε προτείνει για τη θέση αυτή τον Κώστα Καραμανλή.
Τελειώνοντας να αναφέρουμε εδώ τα λόγια ενός άλλου παλιού καραμανλικού στελέχους που βρίσκεται το τελευταίο διάστημα στο κέντρο της πολιτικής επικαιρότητας. Ο λόγος για τον πρώην κυβερνητικό εκπρόσωπο στην κυβέρνηση του Κώστα Καραμανλή Θόδωρο Ρουσόπουλο, ο οποίος ανέλαβε τη θέση του προέδρου της οργανωτικής επιτροπής του 16ου συνεδρίου του κόμματος και όποιος χθες ήταν ένας από τους βασικούς ομιλητές στο 1^ο προσυνέδριο της ΝΔ στα Γιάννενα.
Τι είπε ο Θόδωρος Ρουσόπουλος; Ανέφερε ότι από την ημέρα που ο πρωθυπουργός τού ανέθεσε την ευθύνη της προεδρίας της Οργανωτικής Επιτροπής του Συνεδρίου δέχεται τηλεφωνήματα από πολλούς δημοσιογράφους.
«Έχετε σοβαρά προβλήματα και εχθρούς», αποφαίνονται κάποιοι και συμπληρώνουν «μέσα στο κόμμα σας». Αναδιατάσσω την φράση: «Έχουμε εχθρούς τα προβλήματα που ταλανίζουν την κοινωνία και αυτούς πολεμάμε». «Μα...» επιμένει το φιλοσόφημα ή μάλλον καλύτερα το «σόφισμα»... Ο μεγαλύτερος εχθρός ενός κόμματος είναι ο ίδιος του ο εαυτός. Ίσως όταν είσαι συρρικνωμένο μικρό κόμμα και στην αντιπολίτευση να ισχύει αυτό. Όταν όμως είσαι διαχρονικά η παράταξη των μεγάλων εθνικών επιλογών και των μεγάλων τομών και όταν έχεις περάσει από τις Συμπληγάδες πολλές φορές, τότε ακόμη και οι όποιες διαφωνίες γίνονται γόνιμο έδαφος για βήματα προς τα εμπρός. Ο πραγματικός εχθρός μας είναι αλλού. Είναι στις φαντασιώσεις εκείνων που υπόσχονται ότι, αν έρθουν στην εξουσία, θα τα λύσουν όλα. Μαγικές λύσεις, εύκολες απαντήσεις, υποσχέσεις χωρίς κόστος. Η φαντασία προσθέτει στην πολιτική. Η φαντασίωση βλάπτει».

Αυτά από έναν εμπειρότατο δημοσιογράφο που πλέον διαθέτει και μια πλούσια εμπειρία και στην ενεργό πολιτική.

*Ένας Αθηναίος που ζει στη Θεσσαλονίκη

Αν ρωτήσει κανείς επίσημα κάποιο υψηλόβαθμο στέλεχος της κυβέρνησης και της ΝΔ για το αν υπάρχουν σήμερα στο κόμμα «μητσοτακικοί» και «καραμανλικοί», η απάντηση θα είναι αρνητική. Ποτέ κανείς, ούτε παλαιότερα ούτε και σήμερα, στη ΝΔ δεν ήθελε να παραδεχτεί ότι υπάρχουν και καταγράφονται οι περίφημοι εσωκομματικοί χαρακτηρισμοί του -ικός. Μητσοτακικός, καραμανλικός ή σαμαρικός.

Παρόλα αυτά στο εσωτερικό της ΝΔ όλα αυτά πάντα έπαιζαν το ρόλο τους και είχαν τη σημασία τους κυρίως σε επίπεδο διαμόρφωσης της δυναμικής του κόμματος. Όσο πιο ενωμένο είναι το εσωτερικό της ΝΔ τόσο πιο δυναμικά δίνεται η κάθε μάχη.

Σήμερα βέβαια στο προσκήνιο τουλάχιστον αυτό που υπάρχει είναι ότι η τελευταία θεσμική συνάντηση του Κυριάκου Μητσοτάκη με τον Κώστα Καραμανλή χρονολογείται από τον Ιούλιο του 2019, από όπου και η σχετική φωτογραφία. Οι σχέσεις ήταν στην αρχή της προεδρίας Μητσοτάκη καλές, στη συνέχεια έγιναν καλύτερες μετά τη νίκη της ΝΔ στις πρώτες εκλογές, αλλά προς το τέλος της πρώτης τετραετίας και ιδιαίτερα στις αρχές της δεύτερης ψυχράθηκαν οριστικά. Έτσι θα πρέπει να θεωρείται εντελώς απίθανο ότι μέχρι τις επόμενες εκλογές του 2027 θα υπάρξει κάποιο τετ α τετ μεταξύ του Κυριάκου Μητσοτάκη και του Κώστα Καραμανλή.

Όμως εδώ και καιρό υπάρχει από τη μεριά του πρωθυπουργού μια στρατηγική ανοιγμάτων που ξεδιπλώνεται προς τον καραμανλικό στρατόπεδο, μια στρατηγική που επιβεβαιώθηκε τις τελευταίες ημέρες με την επιλογή του Θόδωρου Ρουσόπουλου για τη θέση του προέδρου της Οργανωτικής Επιτροπής του 16^ου συνεδρίου της ΝΔ.

Ο Ρουσόπουλος δεν είναι κάποιος τυχαίος πολιτικός. Διετέλεσε Εκπρόσωπος Τύπου της ΝΔ από το 2000 και μετά, στη συνέχεια κυβερνητικός εκπρόσωπος και υπουργός Επικρατείας, αποτελώντας ουσιαστικά για μεγάλο χρονικό διάστημα το νούμερο 2 της κυβέρνησης του Κώστα Καραμανλή την περίοδο 2004-2008. Ήταν ο άνθρωπος του προέδρου, ο υπουργός για τις δύσκολες αποστολές, αλλά και για την επικοινωνιακή διαχείριση του κυβερνητικού έργου. Ας μην ξεχνάμε ότι χωρίς τον Ρουσόπουλο και τις καθημερινές ενημερώσεις που έκανε μετά τις φονικές πυρκαγιές στην Πελοπόννησο το 2007, η ΝΔ πιθανότατα δε θα κέρδιζε τις εκλογές που επακολούθησαν. Στη συνέχεια έμπλεξε στην υπόθεση του Βατοπεδίου, από την οποία τελικά απαλλάχτηκε πανηγυρικά, όμως αυτό τού κόστισε την κυβερνητική θέση που κατείχε. Μπήκε δε για πρώτη φορά στη σκληρή μάχη του σταυρού το 2019, επί προεδρίας Κυριάκου Μητσοτάκη, όταν και εκλέχτηκε ως βουλευτής του νότιου τομέα.

Δεν είναι λοιπόν τυχαίος. Αλλά ούτε και ο μόνος στη στρατηγική της «καραμανλικών» ανοιγμάτων που επιχειρεί το τελευταίο διάστημα ο Κυριάκος Μητσοτάκης. Είχε προηγηθεί το καλοκαίρι του 2024 η επιλογή ενός άλλου «καραμανλικού» στελέχους, του Απόστολου Τζιτζικώστα για τη θέση του Επιτρόπου της Ελλάδας στην ΕΕ. Μια επιλογή που έγινε στον απόηχο του αρνητικού αποτελέσματος της ΝΔ στις ευρωεκλογές, όταν το κόμμα κατέγραψε απώλειες της τάξης του 12%. Λίγους μήνες μετά την επιλογή Τζιτζικώστα για τη θέση του Επιτρόπου, ο πρωθυπουργός επέλεξε για το τρίτο τη τάξει αξίωμα της χώρας, αυτό του Προέδρου της Βουλής, τον Νικήτα Κακλαμάνη. Πολιτικό στέλεχος πρώτης γραμμής, με «σαμαρικό» παρελθόν που στη συνέχεια πέρασε πολύ κοντά στον Κώστα Καραμανλή, διατελώντας βασικός υπουργός στην περίοδο της διακυβέρνησης 2004-2009. Δεν σταμάτησε όμως εκεί η «καραμανλική συμπερίληψη», καθώς επακολούθησε και η τοποθέτηση του Μάξιμου Χαρακόπουλου στη θέση του Γραμματέα της Κοινοβουλευτικής Ομάδας της ΝΔ, αλλά και του Κώστα Σκρέκα στη θέση του Γραμματέα της Πολιτικής Επιτροπής του κόμματος. Και οι δύο με καραμανλικό παρελθόν.

Αν το καλοσκεφτεί κανείς δεν είναι και λίγα τα ανοίγματα. Επίτροπος, Πρόεδρος της Βουλής, Γραμματέας του κόμματος και Γραμματέας της Κοινοβουλευτικής Ομάδας. Και ας μην ξεχνάμε και τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας Κωνσταντίνο Τασούλα, που θεωρείται ακραιφνής «αβερωφικός». Άρα, κάθε άλλο παρά «μητσοτακικός». Το μήνυμα λοιπόν είναι αρκετά σαφές και επιβεβαιώνεται και με τον Θόδωρο Ρουσόπουλο, ο οποίος -όπως λένε οι πληροφορίες- έχει εκφράσει την επιθυμία να μην είναι ξανά υποψήφιος βουλευτής στον πολύ ανταγωνιστικό για τη ΝΔ βόρειο τομέα της Αθήνας.

Όλα δείχνουν ότι θα υπάρξει και νέα κίνηση καλής θέλησης προς το «καραμανλικό» στρατόπεδο, με την επιλογή του Ευριπίδη Στυλιανίδη να παίξει πρωταγωνιστικό ρόλο στην υπόθεση της συνταγματικής αναθεώρησης που αναμένεται να αποτελέσει ένα από τα βασικά θέματα που θα ανοίξει η κυβέρνηση το επόμενο διάστημα. Είτε αναλαμβάνοντας τη θέση του Προέδρου της αρμόδιας κοινοβουλευτικής επιτροπής είτε του Εισηγητή από την πλευρά της κυβέρνησης.

Το αν θα υπάρξει μια κίνηση καλής θέλησης προς τον ίδιο τον Κώστα Καραμανλή δεν μπορεί να ειπωθεί αυτή τη στιγμή. Με δεδομένο όμως ότι πια μπήκαμε στο 2026 και ότι οι εκλογές αρχίζουν και αχνοφαίνονται στο βάθος, με το Μάρτιο του 2027 να παραμένει ως ένας πιθανός μήνας για την επόμενη εκλογική μάχη, όλα θα παίξουν το ρόλο τους. Και επειδή ο Κυριάκος Μητσοτάκης εξακολουθεί να πιστεύει στο στόχο της αυτοδυναμίας, όλα αυτά τα μικρά ή πιο μεγάλα κομμάτια στο παζλ που λέγεται «ενίσχυση της δυναμικής της ΝΔ», θα είναι κρίσιμα.

Για το τέλος κάτι και για τα δικά μας, τα δημοσιογραφικά, που άπτονται όμως αυτού που λέμε «κοινωνική συμπεριφορά». Έχει πια κατακαθίσει η σκόνη από τα τραγικά περιστατικά στα Τρίκαλα και τη Ρουμανία, όπου 12 πολίτες αυτής της χώρας έχασαν τη ζωή τους. Μήπως θα έπρεπε να τεθούν στη δημόσια κουβέντα της χώρας μερικά ερωτήματα και να ληφθούν μερικές γενναίες αποφάσεις; Ερωτήματα του τύπου «Τι προσφέρoυν στην ενημέρωση του κόσμου τα ρεπορτάζ και οι εικόνες έξω από τα νοσοκομεία μετά από τέτοια ατυχήματα;» Ή «Γιατί να προβάλλονται τα σκληρά βίντεο που δε σέβονται τους νεκρούς;» Ή «Τι σόι ενημέρωση αποτελεί η τηλεοπτική κάλυψη μιας κηδείας μετά από ανθρώπινες τραγωδίες;»

Το θέμα δεν αφορά μόνο την ασφάλεια της ζωής των δημοσιογράφων, που όπως είδαμε τι τελευταίες ημέρες στη Θεσσαλονίκη κινδύνευσε, αλλά και την ίδια την έννοια της ενημέρωσης και του σεβασμού της ιδιωτικής στιγμής μιας οικογένειας που θρηνεί.

Και αν δεν μπορούν αυτά τα θέματα να τα λύσουν οι ενώσεις των δημοσιογράφων, φοβούμενες τις αντιδράσεις των κραταιών ακόμη τηλεοπτικών καναλιών, ας τα λύσουν οι ίδιοι οι δημοσιογράφοι. Αρνούμενοι να συμμετέχουν σε έναν ματς για την κλειδαρότρυπα και τα τηλεοπτικά μερίδια. Ίσως έτσι να εκπαιδευτούν και να μάθουν και οι πολίτες…