- Newsroom
Σύμφωνα με την ετήσια έκθεση της Επιθεώρησης Εργασίας για το 2025, τα περιστατικά βίας και παρενόχλησης στην εργασία εκδηλώνονται κυρίως με ψυχολογικές και λεκτικές μορφές (79%), επιβεβαιώνοντας ότι οι πιο «αόρατες» συμπεριφορές είναι και οι πιο διαδεδομένες.
Σε χαμηλότερα επίπεδα καταγράφονται η σωματική βία (15%) και η σεξουαλική παρενόχληση (6%), γεγονός που αναδεικνύει τη σύνθετη φύση του φαινομένου στους χώρους εργασίας.
Αύξηση 43% στις καταγγελίες – Ενισχύεται η εμπιστοσύνη των εργαζομένων
Το 2025 καταγράφηκαν συνολικά 455 αιτήσεις εργατικών διαφορών που σχετίζονται με περιστατικά βίας και παρενόχλησης, παρουσιάζοντας αύξηση κατά 43% σε σχέση με το 2024.
Η εξέλιξη αυτή δεν αποτυπώνει μόνο την έκταση του προβλήματος, αλλά και τη σημαντική ενίσχυση της ορατότητας του φαινομένου. Παράλληλα, αποτυπώνει την αυξανόμενη ενημέρωση και διεκδικητικότητα των εργαζομένων, καθώς και τη μεγαλύτερη εμπιστοσύνη στους θεσμικούς μηχανισμούς προστασίας.
Πάνω από 40% η αποτελεσματική διαχείριση των υποθέσεων
Ιδιαίτερα θετικό είναι το γεγονός ότι η πλειονότητα των υποθέσεων οδηγείται σε επίλυση μέσω της ειδικής διαδικασίας εργατικών διαφορών.
- Το 37% των διαφορών επιλύθηκε με τη λήψη μέτρων συμμόρφωσης
- Το 6% ματαιώθηκε, κυρίως λόγω συμφωνιών πριν την εκδίκαση
Συνολικά, το ποσοστό αποτελεσματικής διαχείρισης ξεπερνά το 40%, επιβεβαιώνοντας ότι ο εξωδικαστικός μηχανισμός λειτουργεί ουσιαστικά, ακόμη και σε πρώιμο στάδιο.
Παράλληλα, καταγράφηκε σημαντική αύξηση στη χρήση του διοικητικού μέτρου άμεσης εκτελεστικής εντολής, καθώς οι σχετικές περιπτώσεις ανήλθαν σε δέκα το 2025 από μόλις μία το 2024. Στις εννέα από αυτές, το μέτρο συνέβαλε καθοριστικά στην αποκατάσταση της εργασιακής ομαλότητας και στη διατήρηση της σχέσης εργασίας.
Η ιεραρχία ως βασικός παράγοντας εκδήλωσης περιστατικών
Η έκθεση αναδεικνύει τον κρίσιμο ρόλο της ιεραρχικής εξάρτησης, καθώς το 73% των περιστατικών καταγράφεται σε σχέσεις κάθετης ιεραρχίας.
Το στοιχείο αυτό υπογραμμίζει ότι η κατάχρηση εξουσίας αποτελεί βασικό παράγοντα εκδήλωσης παραβατικών συμπεριφορών στον εργασιακό χώρο.
Οι νεότεροι εργαζόμενοι «σπάνε τη σιωπή»
Ιδιαίτερα αξιοσημείωτη είναι η αύξηση των καταγγελιών από εργαζόμενους ηλικίας 25-34 ετών, οι οποίες ανήλθαν σε 21,8% έναντι 14% το 2024, καταγράφοντας αύξηση κατά 8%.
Η τάση αυτή αποτυπώνει τη μείωση της ανοχής απέναντι σε προσβλητικές και απαξιωτικές συμπεριφορές, αλλά και τη μεγαλύτερη διάθεση των νέων να διεκδικήσουν τα δικαιώματά τους.
Αλλαγές στο προφίλ των καταγγελλομένων – Νέα δεδομένα για τη σεξουαλική παρενόχληση
Το 2025 παρατηρείται μεταβολή στη σύνθεση των καταγγελλομένων:
- Οι γυναίκες αντιστοιχούν στο 38% (από 30% το 2024)
- Οι άνδρες παραμένουν πλειοψηφία με 62%
Για πρώτη φορά καταγράφονται περιστατικά σεξουαλικής παρενόχλησης μεταξύ γυναικών (10%) και από άνδρα προς άνδρα (11%), γεγονός που ενισχύει την ανάγκη αντιμετώπισης του φαινομένου ως ζήτημα προστασίας της ανθρώπινης αξιοπρέπειας, ανεξαρτήτως φύλου.
Δείκτης παραβατικότητας: Στο 9% με μεγάλες αποκλίσεις ανά κλάδο
Η φετινή έκθεση εισάγει για πρώτη φορά τον δείκτη παραβατικότητας, ο οποίος διαμορφώνεται στο 9%.
Ωστόσο, καταγράφονται σημαντικές διαφοροποιήσεις ανά κλάδο, με ποσοστά που φτάνουν έως και 23% σε δραστηριότητες όπως:
- υπηρεσίες υγείας
- διαχείριση ακινήτων
- κέντρα αισθητικής και κομμωτήρια
- νομικές και λογιστικές υπηρεσίες
Αντίθετα, κλάδοι όπως:
- λιανικό εμπόριο (8%)
- χονδρικό εμπόριο και καταλύματα (9%)
- εστίαση (12%)
κινούνται κοντά στον μέσο όρο, ως αποτέλεσμα στοχευμένων δράσεων ελέγχου και ευαισθητοποίησης.
Ο δείκτης υπολογίζεται βάσει του λόγου των διαπιστωθεισών παραβάσεων προς το σύνολο των περιπτώσεων, ενοποιώντας δεδομένα από εργατικές διαφορές, ελέγχους και μητρώα παραβατών εργοδοτών.
Καθοριστικός ο ρόλος της έγκαιρης παρέμβασης
Η ανάλυση των στοιχείων δείχνει ότι οι πιθανότητες επίλυσης αυξάνονται σημαντικά όταν η εργασιακή σχέση παραμένει ενεργή.
Το εύρημα αυτό υπογραμμίζει τη σημασία της έγκαιρης ενεργοποίησης των μηχανισμών προστασίας, πριν η σύγκρουση οδηγηθεί σε οριστική ρήξη.
«Περισσότερες καταγγελίες, λιγότερη σιωπή» – Το μήνυμα της έκθεσης
Όπως σημειώνει η Γεωργία Βαζάκη, επικεφαλής του αρμόδιου τμήματος, η έκθεση του 2025 αποτυπώνει μια σταδιακή ωρίμανση του συστήματος αντιμετώπισης της βίας και παρενόχλησης στην εργασία, με βασικά χαρακτηριστικά:
- περισσότερες καταγγελίες
- μειωμένη ανοχή στη σιωπή
- αυξημένη εμπιστοσύνη στους θεσμούς
- βελτιωμένη αποτελεσματικότητα των παρεμβάσεων
Στόχος, όπως επισημαίνεται, είναι η ενίσχυση της προστασίας της αξιοπρέπειας στην εργασία και η διαμόρφωση πιο αποτελεσματικών πολιτικών πρόληψης και αντιμετώπισης του φαινομένου.
