Κάνε κλικ και δες περισσότερο emakedonia.gr στην αναζήτηση της Google
Πρόσθεσέ το στην GoogleΣε θερινούς ρυθμούς για τα καλά μπαίνει από την Τρίτη 2 Ιουνίου η αγορά της Θεσσαλονίκης με τους επαγγελματίες να αναμένουν συγκρατημένη τόνωση τζίρου το καλοκαίρι, με τη βοήθεια και των θερινών εκπτώσεων (13 Ιουλίου – 31 Αυγούστου) και δευτερευόντως του τουρισμού, προσδοκώντας σε έστω και οριακά καλύτερες μέρες, πριν μπούμε στο ψυχρό φθινόπωρο.
Πάντως ο επιχειρηματικός κόσμος τίθεται αντιμέτωπος με συνεχή πτώση της επισκεψιμότητας στα μαγαζιά την θερινή περίοδο (ακόμα και στις εκπτώσεις) φαινόμενο που λαμβάνει ανησυχητικές και αυξητικές τάσεις κάθε χρόνο, απόρροια των ολοένα και πιο επιλεκτικών καταναλωτών αναφορικά με το πού θα διαθέσουν τα συρρικνωμένα εισοδήματά τους σε μία περίοδο που η ακρίβεια καλπάζει, της διαρκούς ανόδου του λειτουργικού κόστους των μαγαζιών, της ανεξέλεγκτης διείσδυσης των φθηνών ηλεκτρονικών πλατφορμών (e-shop), ιδίως των κινέζικων που χτυπούν τις τιμές αλλά και της δυστοκίας, ακόμα και άρνησης σε ορισμένες περιπτώσεις, μερίδας των μικρομεσαίων να προσαρμοστούν στην ψηφιακή εποχή.
«Συρρικνώνεται η αγορά»
«Η αγορά της πόλης συρρικνώνεται, η κατάσταση μέρα με τη μέρα χειροτερεύει, η αβεβαιότητα λόγω του πολέμου και των αυξήσεων στην ενέργεια (ειδικά στο πετρέλαιο) που επηρεάζει όλα τα κόστη κάνει τον κόσμο επιφυλακτικό στις δαπάνες του, όταν ο άλλος δεν μπορεί να εξασφαλίσει τα βασικά και δεν έχει να φάει δε θα ξοδέψει για ρούχα, παπούτσια. Καταγράφεται γενικευμένη καταναλωτική δυσπραγία, τα κλειστά μαγαζιά είναι πλέον πραγματικότητα, ολοένα και μεγαλύτερο κομμάτι της αγοράς συγκεντρώνεται σε πολυεθνικές. Δεν είναι τυχαίο που υπάρχουν ξενοίκιαστα καταστήματα στην Τσιμισκή (έστω κι αν βρίσκονται στα λιγότερο εμπορικά σημεία του δρόμου). Και σε άλλους εμπορικούς δρόμους της πόλης όπως η Μητροπόλεως και η Βασιλίσσης Όλγας που γνώρισαν δόξες παλαιότερα κλείνουν καταστήματα, δεν είναι μόνο η Τσιμισκή το εμπορικό κέντρο. Και στην άλλοτε κραταιά Εγνατία που υπήρχαν προσδοκίες για ανάκαμψη μετά τη λειτουργία του Μετρό υπάρχουν μεγάλες δυσκολίες, κυρίως μεμονωμένα μαγαζιά σε Αγίας Σοφίας και Βενιζέλου επωφελήθηκαν από το Μετρό», σημειώνει στη «ΜτΚ» ο αντιπρόεδρος του ΕΣΘ, Νίκος Ιωάννου.
Ταυτόχρονα ρίχνει τον πήχη για τις θερινές εκπτώσεις. «Πάντα ξεκινάμε με ελπίδες και προσδοκίες για την περίοδο των εκπτώσεων οι οποίες δεν επιβεβαιώνονται, ίσως δουλέψουν μερικά καταστήματα λόγω της αύξησης των τουριστών», τονίζει.
Με τις αλυσίδες του κέντρου της πόλης να αποσπούν ένα μεγάλο κομμάτι της πίτας της αγοράς, οι μικρομεσαίοι δίνουν σκληρή μάχη για να αποσπάσουν το μερίδιο που τους αναλογεί, έχοντας διέλθουν μέσα από τις συμπληγάδες ανόδου του λειτουργικού τους κόστους και των περιορισμένων εισοδηματικών δυνατοτήτων των πολιτών.
Στο πλαίσιο αυτό, περίπου 30 είναι αυτή τη στιγμή τα ξενοίκιαστα καταστήματα κατά μήκος της κυρίαρχης του λιανεμπορίου στη Θεσσαλονίκη, της οδού Τσιμισκή, με τους γνώστες της αγοράς να εκφράζουν προβληματισμό.
Αν και όσα ακίνητα είναι με κατεβασμένα ρολά βρίσκονται στις αρχές και στο τέλος του δρόμου, που δεν αποτελεί το κομμάτι-φιλέτο στην πλέον εμπορική οδό της πόλης, όπως ανέφερε και ο αντιπρόεδρος του ΕΣΘ, η Τσιμισκή παρουσιάζει μια εικόνα πρωτόγνωρη, με τεράστια ενοικιαστήρια να φιγουράρουν στις προθήκες καταστημάτων, κάποια εκ των οποίων, μάλιστα, αν και νοικιάστηκαν σχετικά πρόσφατα, δεν μακροημέρευσαν.
Πάντως είναι η πρώτη φορά που καταγράφεται ένας τέτοιος αριθμός αδιάθετων καταστημάτων, καθώς ακόμη και στην περίοδο της οικονομικής κρίσης ο αριθμός τους δεν είχε ξεπεράσει τα 20.
Σύννεφα στον θερινό ορίζοντα
Η σημερινή θλιβερή, αν μη τι άλλο, εικόνα είναι απόρροια της μειωμένης ζήτησης από την πλευρά των επιχειρηματιών, σε συνδυασμό, ωστόσο, με τις αυξημένες απαιτήσεις κάποιων ιδιοκτητών ακινήτων, που αρκετές φορές δεν θέλουν να βάλουν νερό στο… κρασί τους ούτε να προσαρμοστούν στις τιμές της αγοράς.
Κάθε άλλο παρά τυχαίο μπορεί να χαρακτηριστεί το γεγονός πως επί μακρόν υπάρχουν συγκεκριμένα ξενοίκιαστα καταστήματα, μεγάλης επιφάνειας, που μοιάζουν υπό εγκατάλειψη.
Κάποιοι ιδιοκτήτες δεν προσαρμόζονται στα δεδομένα της αγοράς, ενώ υπάρχουν και περιπτώσεις ιδιοκτητών που βλέπουν άλλους ιδιοκτήτες, διπλανών πχ καταστημάτων, που ζητούν υψηλά τιμήματα και παρασύρονται, μη αντιλαμβανόμενοι πως το κατάστημά τους θα συνεχίσει να παραμένει ξενοίκιαστο. Όταν τελικά μετριάζουν τις απαιτήσεις τους τότε τα καταστήματα νοικιάζονται.
Μάλιστα δεν λείπουν και οι φορές που απαιτήσεις ιδιοκτητών αποθαρρύνουν ακόμη και πολυεθνικές εταιρείες -οι οποίες είναι, κατά κύριο λόγο, αυτές που κινούν τα νήματα στην καρδιά της Θεσσαλονίκης και δη στην Τσιμισκή-, που αν και θέλουν να αποκτήσουν παρουσία σε αυτήν τελικά κάνουν δεύτερες σκέψεις, καθώς αποθαρρύνονται.
Και όλα αυτά την ώρα που η αγορά προσπαθεί να κρατηθεί με προσφορές, οι οποίες τείνουν να εξελιχθούν στη νέα πραγματικότητα για το λιανεμπόριο, με τους καταναλωτές να τις αντιμετωπίζουν... χλιαρά.
Πόσο νοικιάζονται τα καταστήματα στην Τσιμισκή – Ο «αέρας» που σηκώνει… μποφόρ
Παράλληλα, είναι γνωστό πως τα καταστήματα, ανάλογα με το σημείο στο οποίο βρίσκονται στην οδό Τσιμισκή νοικιάζονται με διαφορετικά τιμήματα. Πιο συγκεκριμένα, στο κομμάτι φιλέτο από την οδό Αριστοτέλους έως την Παλαιών Πατρών Γερμανού το τ.μ. νοικιάζεται περί τα 150 ευρώ (ενσωματώνοντας και τον περίφημο «αέρα», άυλη αξία επί της ουσίας λόγω της θέσης τους) ενώ από την Αριστοτέλους έως τη Βενιζέλου περίπου 100 ευρώ.
Οξυγόνο στην αέναη μάχη με τις πλατφόρμες
Με τον λιανεμπορικό κόσμο να επιδίδεται σε συνεχείς ασκήσεις επιβίωσης, ψήγματα αισιοδοξίας φέρνει το μίνι χαράτσι που θα επιβάλλει η Κομισιόν στις πλατφόρμες που «σφυροκοπούν» τις αγορές με φυσική παρουσία.
Σύμφωνα με στοιχεία της ΕΣΕΕ (Συνομοσπονδία Εμπορίου), ο ετήσιος τζίρος των Temu και Shein στην Ελλάδα εκτιμάται ότι κυμαίνεται μεταξύ 528 και 627 εκατ. ευρώ.
Έτσι, από τον Ιούλιο 2026 και μέχρι τον Ιούλιο του 2028 (με δυνατότητα παράτασης εάν κριθεί σκόπιμο) θα επιβάλλεται προσωρινός πάγιος δασμός τριών ευρώ για είδη αξίας κάτω των 150 ευρώ που περιέχονται σε μικρά δέματα και αποστέλλονται απευθείας σε καταναλωτές στην Ε.Ε.
Όπως διευκρινίζεται, ο δασμός θα επιβάλλεται σε κάθε διαφορετική κατηγορία ειδών, η οποία θα προσδιορίζεται σύμφωνα με τις δασμολογικές διακρίσεις των ειδών που περιέχονται σε ένα δέμα.
Για παράδειγμα ένα δέμα μπορεί να περιέχει μία μεταξωτή μπλούζα και δύο μάλλινες. Δεδομένου ότι τα συγκεκριμένα προϊόντα υπάγονται σε διαφορετικές δασμολογικές διακρίσεις, το δέμα αυτό περιέχει δύο διακριτά είδη και θα πρέπει να καταβληθεί τελωνειακός δασμός ύψους έξι ευρώ.
Οι επαγγελματίες προφανώς και δεν αναμένουν θαύματα αλλά αν μη τι άλλο, ο δασμός ενδέχεται να φρενάρει την ανεξέλετη διείσδυση των πλατφορμών.
Οριακή αύξηση τζίρου λόγω ακρίβειας
Με αύξηση του κύκλου εργασιών η οποία σε σημαντικό βαθμό είναι πληθωριστική (οφείλεται δηλαδή στις ανατιμήσεις και όχι σε αύξηση των ποσοτήτων που αγοράζουν οι καταναλωτές) έκλεισε το α΄ τρίμηνο του 2026 για το λιανικό εμπόριο σε σύγκριση με το α΄ τρίμηνο του 2025, σύμφωνα με την ΕΛΣΤΑΤ.
Μεγαλύτερες πιέσεις δέχονται οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις, που αποτελούν και την πλειονότητα στο λιανικό εμπόριο, με τα σημάδια της μειωμένης κατανάλωσης να είναι εμφανή τόσο στις μεμονωμένες επιχειρήσεις πώλησης τροφίμων όσο και σε αυτές των παραδοσιακών κλάδων, όπως είναι η ένδυση και η υπόδηση.
Ο κύκλος εργασιών στο λιανικό εμπόριο διαμορφώθηκε κατά το α΄ τρίμηνο του 2026 στα 17,11 δισ. ευρώ έναντι 16,58 δισ. ευρώ το πρώτο τρίμηνο του 2025, καταγράφοντας αύξηση 3,2%. Στη Θεσσαλονίκη ο τζίρος διαμορφώθηκε σε 1,87 εκατ. ευρώ (αυξημένος κατά 3,2% σε σχέση με το πρώτο τρίμηνο του 2025).
Ας σημειωθεί ότι ο μέσος πληθωρισμός κατά το α΄ τρίμηνο του 2026 ήταν περίπου 3%. Εάν εξαιρεθούν οι κλάδοι τροφίμων, οχημάτων και καυσίμων, τότε η αύξηση του κύκλου εργασιών περιορίζεται στο 2,2%, με τον τζίρο να διαμορφώνεται σε 5,88 δισ. ευρώ έναντι 5,75 δισ. ευρώ το α΄ τρίμηνο του 2025. Στη Θεσσαλονίκη ο τζίρος έγραψε 462.468 ευρώ (μειωμένος κατά 1,1 σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο του 2025).
Τα παραπάνω στοιχεία αποτυπώνουν το ένα μέρος της αλήθειας, καθώς οι διαφοροποιήσεις κατ’ αρχάς με βάση το μέγεθος των λιανεμπορικών επιχειρήσεων είναι έντονες.
Άλλα ζόρια οι μικροί, άλλα οι μεσαίοι
Στο σύνολο των μικρομεσαίων επιχειρήσεων ο τζίρος του λιανεμπορίου κατά το α΄ τρίμηνο του 2026 διαμορφώθηκε στα 9,58 δισ. ευρώ, ενισχυμένος μόλις κατά 1,1% σε σύγκριση με το αντίστοιχο διάστημα του 2025. Έτσι, οι πολύ μικρές επιχειρήσεις, όσες δηλαδή απασχολούν έως 10 άτομα και έχουν ετήσιο τζίρο μέχρι 2 εκατ. ευρώ, είδαν τον κύκλο εργασιών τους να υποχωρεί κατά 0,1% το α΄ τρίμηνο του 2026 σε σύγκριση με το α΄ τρίμηνο του 2025.
Πολύ διαφορετική είναι η εικόνα στις μεσαίες επιχειρήσεις, με προσωπικό έως 250 άτομα και ετήσια έσοδα πάνω από 10 εκατ. ευρώ. Ο τζίρος για το σύνολο των κλάδων στις μεσαίες επιχειρήσεις αυξήθηκε κατά 7,4% το α΄ τρίμηνο του 2026, ενώ εξαιρουμένων των κλάδων τροφίμων, οχημάτων και καυσίμων η αύξηση ήταν 8,3%.
Στην πραγματικότητα, πρόκειται για μικρό αριθμό επιχειρήσεων αφού ο συνολικός τζίρος τους φτάνει στο 1,5 δισ. ευρώ, ενώ ο συνολικός τζίρος των πολύ μικρών επιχειρήσεων ήταν 5,36 δισ. ευρώ κατά το α΄ τρίμηνο του 2026.
Τα 5 σημεία – κλειδιά
1) Βαριανασαίνει αλλά δεν τα παρατά η αγορά που καλείται να κινηθεί σε ένα περιβάλλον πρωτοφανούς ρευστότητας.
2) Με προσγειωμένες προσδοκίες κάνει πρεμιέρα το καλοκαίρι με τους επαγγελματίες να ελπίζουν όχι να κερδίσουν αλλά… να μαζέψουν τις συσσωρευμένες ζημιές.
3) Ανατιμήσεις, πτώση αγοραστικής δύναμης, απογείωση λειτουργικού κόστους, σφίγγουν τον κλοιό στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις.
4) Οι διαδικτυακές πλατφόρμες που έχουν εισέλθει δυναμικά στην καθημερινότητα της αγοράς μεταβάλουν τις σταθερές του επιχειρείν, με το λιανεμπόριο να καλείται να προσαρμοστεί ταχύτατα σε ένα νέο κόσμο.
5) Στον δικό τους… κόσμο τα σούπερ μάρκετ που πάνε για νέα ρεκόρ πωλήσεων το 2026.
Χρυσές δουλειές 17,4 δισ. για τα σούπερ μάρκετ
Η αγορά μπορεί να παλεύει να θερμάνει τα ταμεία αλλά υπάρχει και μία άλλη πραγματικότητα, αυτή των σούπερ μάρκετ που διάγουν χρυσές μέρες (τουλάχιστον σε επίπεδο τζίρου).
Οι πωλήσεις έως τις 26 Απριλίου (στοιχεία της NielsenIQ) ξεπέρασαν τα 5,346 δισ. ευρώ, αυξημένες κατά 7,2% σε σχέση με το αντίστοιχο διάστημα του 2025, επιβεβαιώνοντας ότι ο κλάδος παραμένει ένας από τους πλέον ανθεκτικούς της οικονομίας, ακόμη και σε ένα περιβάλλον όπου το διαθέσιμο εισόδημα πιέζεται από τον πληθωρισμό και το αυξημένο κόστος ζωής με τους καταναλωτές να κόβουν μαχαίρι αγορές ρούχων και παπουτσιών (τουλάχιστον από μικρομεσαίες επιχειρήσεις) στρεφόμενοι μαζικά στα σούπερ μάρκετ.
Σε ό,τι αφορά τις τιμές στο πρώτο τετράμηνο, η ονομαστική αύξηση στα FMCGs (ταχυκίνητα καταναλωτικά αγαθά, όπως τρόφιμα, ποτά κ.ά.) διαμορφώνεται στο 5,9%. Από αυτήν, οι 4,4 ποσοστιαίες μονάδες προέρχονται από την αύξηση του όγκου πωλήσεων και μόλις η 1,5 ποσοστιαία μονάδα από την αύξηση της μέσης αξίας ανά μονάδα, δηλαδή από την πληθωριστική επίδραση.
Σε γεωγραφικό επίπεδο, η ανάπτυξη είναι καθολική με τη Θεσσαλονίκη στη δεύτερη θέση (τρέχει με 8,1%), μετά την Κρήτη (9,1%) και πάνω από την Αττική (7%).
Με βάση την πορεία του πρώτου τετραμήνου, το βασικό σενάριο της αγοράς για το σύνολο της χρονιάς τοποθετεί τον συνολικό τζίρο των σούπερ μάρκετ στην περιοχή των 17 έως 17,4 δισ. ευρώ, από 16,2 δισ. ευρώ πέρυσι, σύμφωνα με εκτιμήσεις παραγόντων του κλάδου. Η εκτίμηση αυτή θεωρείται η πιο ρεαλιστική, καθώς συνυπολογίζει τόσο τη μέχρι σήμερα δυναμική της κατανάλωσης όσο και την παραδοσιακή ενίσχυση της αγοράς κατά τους θερινούς μήνες λόγω τουρισμού.
Στο πιο αισιόδοξο σενάριο, η αγορά θα μπορούσε να προσεγγίσει ακόμη και τα 18 δισ. ευρώ, εφόσον συνδυαστούν ισχυρή τουριστική κίνηση, ανθεκτική κατανάλωση στο δεύτερο εξάμηνο, ανάπτυξη σε όλα τα κανάλια και πληθωριστική ώθηση στον τζίρο. Στον αντίποδα, σε ένα πιο συντηρητικό σενάριο, εάν η καταναλωτική δαπάνη επιβραδυνθεί λόγω πιέσεων στο διαθέσιμο εισόδημα ή χαμηλότερης τουριστικής κίνησης, ο συνολικός τζίρος θα μπορούσε να κινηθεί στα επίπεδα των 16,5 με 17 δισ. ευρώ.
Τρόφιμα, ποτά οδηγούν την καταναλωτική κούρσα
Πέρα από το πού θα κλείσει το κοντέρ τον Δεκέμβριο, εξίσου ενδιαφέρον είναι το πώς κινήθηκε η αγορά στο πρώτο τετράμηνο της χρονιάς και τι αποκαλύπτει αυτό για τη συμπεριφορά του καταναλωτή. Τα τρόφιμα και τα ποτά εξακολουθούν να αποτελούν τον αδιαμφισβήτητο πυρήνα του οργανωμένου λιανεμπορίου, συγκεντρώνοντας πάνω από το μισό της συνολικής καταναλωτικής δαπάνης. Οι πωλήσεις της κατηγορίας έφτασαν τα 2,9 δισ. ευρώ, σημειώνοντας αύξηση 6,6%.
Στα φρέσκα και χύμα προϊόντα, οι πωλήσεις αυξήθηκαν 9,8%, αγγίζοντας τα 1,378 δισ. ευρώ. Την ίδια στιγμή, τα προϊόντα ιδιωτικής ετικέτας διατηρούν ισχυρή θέση, με μερίδιο 24,4%, επιβεβαιώνοντας ότι η τιμή εξακολουθεί να αποτελεί βασικό κριτήριο επιλογής. Οι προσφορές παραμένουν κρίσιμο εργαλείο, ακόμη κι αν η ένταση των προωθητικών ενεργειών έχει υποχωρήσει στο 34,6% στο σύνολο και στο 40,3% στα επώνυμα, σε σχέση με τα προηγούμενα χρόνια που άγγιζε το 68%.
*Δημοσιεύτηκε στη «Μακεδονία της Κυριακής» στις 31 Μαΐου 2026
Κάνε κλικ και δες περισσότερο emakedonia.gr στην αναζήτηση της Google
Πρόσθεσέ το στην Google
