- Newsroom
«Θέλω ο κόσμος να δει ότι μπορώ να κάνω και κάτι καλό» ήταν το σχόλιο του ανήλικου φωτογράφου, όταν είδε τα έργα του να εκτίθενται για πρώτη φορά σε μια έκθεση που στήθηκε για τη δουλειά του. Το παιδί, στο οποίο είχε επιβληθεί το αναμορφωτικό μέτρο της παροχής κοινωφελούς εργασίας, παραπέμφθηκε στην ΑΡΣΙΣ όπου -μεταξύ άλλων- παρακολούθησε και ένα πρόγραμμα φωτογραφίας.
«Όταν είδε τα αποτελέσματα της δουλειάς του και την έκθεση, εντυπωσιάστηκε, γιατί δεν περίμενε ότι μπορούσε να κάνει κάτι τόσο καλό», εξηγεί, μιλώντας στο ΑΠΕ-ΜΠΕ η ψυχολόγος Δήμητρα Βασιλειάδου, υπεύθυνη του προγράμματος κοινωφελούς εργασίας στο Κέντρο Υποστήριξης Νέων της ΑΡΣΙΣ στη Θεσσαλονίκη.
H ΑΡΣΙΣ, τα τελευταία περίπου 10 χρόνια έχει υποδεχθεί 35 παιδιά, στα οποία έχει επιβληθεί το μέτρο της κοινωφελούς εργασίας μετά από παραπομπή από την Υπηρεσία Επιμελητών Ανηλίκων. Η σχετική απόφαση βγαίνει από το δικαστήριο ή τον εισαγγελέα, όταν τα παιδιά έχουν εμπλακεί με το ποινικό σύστημα και στη συνέχεια η αρμόδια υπηρεσία βρίσκει τον αρμόδιο φορέα για να υλοποιηθεί το μέτρο κοινωφελούς εργασίας.
«Ουσιαστικά γίνεται η παραπομπή, ο φορέας κάνει αποδοχή και στη συνέχεια έρχεται το παιδί στον χώρο μας, στο Κέντρο Υποστήριξης Νέων. Κάνουμε αρχικά μαζί του μια συνάντηση γνωριμίας, το ξεναγούμε στον χώρο μας, του εξηγούμε τι είναι ο φορέας μας και βγάζουμε από κοινού ένα πλάνο. Διαμορφώνουμε το πρόγραμμα που ευθυγραμμίζεται με τη νομοθεσία, με κάποια πλαφόν στις ώρες εργασίας που δεν πρέπει να ξεπερνιούνται, με το ανώτερο να βρίσκεται στις 12 ώρες εβδομαδιαίως», εξηγεί η κ.Βασιλειάδου.
Το πρόγραμμα είναι σταθερό και μπορεί να περιλαμβάνει εργαστήρι μαγειρικής, μάθημα αγγλικών ή βοήθεια σε διοικητικές υπηρεσίες. «Κάνουμε μαζί ένα εξατομικευμένο πλάνο, το οποίο αξιολογείται συνεχώς σε συνεργασία με τους επιμελητές ανηλίκων, μετά από εβδομαδιαίες συναντήσεις με τα παιδιά», επισημαίνει η κ. Βασιλειάδου.
Το πρόγραμμα κοινωφελούς εργασίας της ΑΡΣΙΣ εστιάζει στην κοινωνικοποίηση, την ανάπτυξη δεξιοτήτων και την ενίσχυση της αυτοπεποίθησης των συμμετεχόντων, η οποία προκύπτει ως φυσικό αποτέλεσμα της ενεργούς συμμετοχής τους στις δράσεις.
Οι νέοι έχουν τη δυνατότητα να συμμετέχουν, ατομικά ή ομαδικά, σε εργαστήρια ανάπτυξης δεξιοτήτων (εικαστικών, ξυλουργικής, μαγειρικής κ.ά.), σε μαθήματα μη τυπικής εκπαίδευσης (όπως εκμάθηση αγγλικών και χρήση Η/Υ), σε εκπαιδευτικές δράσεις (Mobile School), αθλητικές δραστηριότητες, καθώς και σε δράσεις ενημέρωσης για εκπαιδευτικά και επαγγελματικά ζητήματα. Παράλληλα, απασχολούνται σε υπηρεσίες της ΑΡΣΙΣ, αναλαμβάνοντας υποστηρικτικά καθήκοντα στο πλαίσιο της παροχής κοινωφελούς εργασίας.
«Ουσιαστικά, τα παιδιά στην ΑΡΣΙΣ έχουν ψυχοεκπαιδευτικές και ψυχοκοινωνικές δραστηριότητες, με στόχο να ενισχυθούν όσο το δυνατόν περισσότερο οι ικανότητες τους. Ωστόσο, σε όλα τα εργαστήρια που συμμετέχουν, υπάρχει πάντα ένα στοιχείο προσφοράς», τονίζει η κ. Βασιλειάδου.
Συνέπεια το ζητούμενο
Σύμφωνα με την ίδια, η συνέπεια είναι ένα βασικό ζήτημα στα συγκεκριμένα παιδιά γιατί μπορεί να μην την έχουν μάθει μέσα στο περιβάλλον από το οποίο προέρχονται. «Είναι ένας από τους βασικούς μας στόχους, που προσπαθούμε να ενισχύσουμε μέσα από τη μεθοδολογία μας. Υπάρχουν παιδιά που είναι συνεπή και άλλα όχι, η ασυνέπεια έχει διαβαθμίσεις. Για να πετύχουμε τη συνέπεια, τα παιδιά εντάσσονται σε μια σταθερή ομάδα εθελοντών και επαγγελματιών, δημιουργώντας έτσι το αίσθημα της ευθύνης. Το παιδί ξέρει ότι θα έρθει και δεν θα αναλάβει μόνο του κάποια καθήκοντα, αλλά υπάρχει μια ομάδα που το περιμένει. Άρα, μπαίνει αυτόματα και σε μια διαδικασία που αν δεν έρθει, πρέπει να πάρει να ενημερώσει, κάτι πολύ σημαντικό εξίσου».
Σχολιάζοντας το μέτρο της κοινωφελούς εργασίας, το αξιολογεί ως πάρα πολύ καλό γιατί το παιδί έρχεται αντιμέτωπο με το να αναλάβει και τις ευθύνες των πράξεών του, αναπτύσσει τις δεξιότητές του, ανεβαίνει η αυτοπεποίθηση και η αυτοεκτίμηση του.
«Αν είσαι σε ένα περιβάλλον που δεν έχεις ακούσει ποτέ ‘μπράβο’ και βλέπεις ότι μπορείς να πετύχεις μικρά πραγματάκια, σιγά σιγά αυξάνεται η αυτοπεποίθηση. Έρχονται σε ένα περιβάλλον όπου τους αντιμετωπίζουμε ισότιμα και με μεγάλη αποδοχή, επομένως αυτό λειτουργεί θετικά. Το διαπιστώνουμε γιατί πολλές φορές επιστρέφουν σε εμάς, ενώ έχουν ολοκληρώσει το μέτρο, ζητώντας να λάβουν μια άλλη υποστηρικτική υπηρεσία».
Πολυπαραγοντική η παραβατικότητα ανηλίκων
Η κ. Βασιλειάδου χαρακτηρίζει την παραβατικότητα ως ένα πολυπαραγοντικό ζήτημα στο οποίο εμπλέκονται μέσα θέματα που έχουν να κάνουν με την οικογένεια, το ίδιο το άτομο ή και βιολογικούς παράγοντες.
«Συνήθως, στην ανήλικη παραβατικότητα, είναι παιδιά που προέρχονται από δύσκολες συνθήκες διαβίωσης. Το κοινωνικό και το οικονομικό κομμάτι είναι σημαντικός παράγοντας κινδύνου, τα παιδιά είναι κυρίως από δυσκολεμένες οικογένειες, στα όρια της φτώχειας, χωρίς αυτό να σημαίνει όλα έχουν αυτό το προφίλ».
Καταλήγοντας, η κ. Βασιλειάδου επισημαίνει ότι το αναμορφωτικό μέτρο κοινωφελούς εργασίας είναι ένα μη τιμωρητικό μέτρο, που δεν στιγματίζει, όπως η φυλάκιση και ο εγκλεισμός.
«Τα οφέλη της κοινωφελούς εργασίας είναι πολύ περισσότερα γιατί το παιδί έρχεται σε επαφή με το αίσθημα της προσφοράς προς την κοινότητα και βοηθάει ουσιαστικά τα παιδιά να αναπτύσσουν δεξιότητες», επισημαίνει.
Η πράξη με τίτλο «ΩΡΙΩΝ-Συνέχιση δράσεων για την Πρόληψη της Περιθωριοποίησης των Ανηλίκων και την Προστασία του Παιδιού» έχει ενταχθεί στο Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Κεντρική Μακεδονία 2021-2027» (κωδ. ΟΠΣ 6001468) και συγχρηματοδοτείται από την Ελλάδα και την Ευρωπαϊκή Ένωση (Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο).
