- Newsroom
Σε νέα φάση έντασης εισέρχεται η κρίση μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν, καθώς τα Στενά του Ορμούζ έκλεισαν εκ νέου, λιγότερο από 24 ώρες μετά την προσωρινή επαναλειτουργία τους.
Η Τεχεράνη ανακοίνωσε ότι επανέφερε τον «αυστηρό έλεγχο» στη στρατηγικής σημασίας θαλάσσια οδό, απαντώντας, όπως υποστηρίζει, στον αμερικανικό αποκλεισμό ιρανικών λιμανιών, την ώρα που οι δύο πλευρές παραμένουν «μακριά από συμφωνία», σύμφωνα με την πλευρά του Ιράν.
Πυρά σε εμπορικά πλοία και απειλές από τους Φρουρούς της Επανάστασης
Λίγο μετά την ανακοίνωση για το νέο κλείσιμο των Στενά του Ορμούζ, τουλάχιστον τρία εμπορικά πλοία δέχθηκαν πυρά ενώ επιχειρούσαν να περάσουν από την περιοχή.
Οι Φρουροί της Επανάστασης προειδοποίησαν ότι: «Κάθε προσπάθεια προσέγγισης των Στενών του Ορμούζ θα θεωρηθεί συνεργασία με τον εχθρό και πλοία που παραβιάζουν το κλείσιμο θα στοχοποιούνται».
Μεταξύ των πλοίων που επλήγησαν ήταν και δεξαμενόπλοια με ινδική σημαία, γεγονός που προκάλεσε αντίδραση από το Ινδία, η οποία κάλεσε τον Ιρανό πρεσβευτή για εξηγήσεις.
Αντιπαράθεση Ουάσινγκτον – Τεχεράνης
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, αντέδρασε έντονα δηλώνοντας ότι «δεν μπορούν να εκβιάζουν» την Ουάσινγκτον.
Από την πλευρά του Ιράν, ο υφυπουργός Εξωτερικών Σαΐντ Χατιμπζαντέχ υπογράμμισε ότι οι ΗΠΑ «δεν μπορούν να επιβάλουν μια πολιορκία» στα Στενά.
Η κρίση στα Στενά του Ορμούζ αποκτά ιδιαίτερη σημασία, καθώς από τη συγκεκριμένη οδό διέρχεται περίπου το 20% του παγκόσμιου εμπορίου πετρελαίου και φυσικού αερίου.
Πρόεδρος ιρανικού Κοινοβουλίου: «Υπάρχει πρόοδος στις διαπραγματεύσεις, αλλά είμαστε ακόμη μακριά»
Ο πρόεδρος του ιρανικού Κοινοβουλίου Μοχαμάντ Μπαγέρ Γαλιμπάφ, ο οποίος έχει ηγετικό ρόλο στις διαπραγματεύσεις της Τεχεράνης με την Ουάσινγκτον, διαπίστωσε «πρόοδο» στις συνομιλίες με τις ΗΠΑ αλλά τόνισε πως οι δύο πλευρές είναι «ακόμη μακριά» από την επίτευξη συμφωνίας.
«Έχουμε σημειώσει πρόοδο στις διαπραγματεύσεις, αλλά εξακολουθούν να υπάρχουν πολλές διαφορές. Ορισμένα θεμελιώδη σημεία παραμένουν άλυτα», είπε ο Γαλιμπάφ. «Είμαστε ακόμη μακριά» από την επίτευξη οριστικής συμφωνίας, τόνισε σε μακροσκελή συνέντευξη που παραχώρησε στην ιρανική τηλεόραση.
Ο Μοχαμάντ Μπαγέρ Γαλιμπάφ συμμετείχε στις διαπραγματεύσεις που διεξήχθησαν στις 11-12 Απριλίου στο Ισλαμαμπάντ με την αμερικανική αντιπροσωπεία, της οποίας επικεφαλής ήταν ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ Τζέι Ντι Βανς.
Κατά τη διάρκεια των συναντήσεων στην πακιστανική πρωτεύουσα, «καταστήσαμε σαφές ότι δεν έχουμε καμία απολύτως εμπιστοσύνη στις Ηνωμένες Πολιτείες», είπε ο Γαλιμπάφ. Οι ΗΠΑ «πρέπει να εγκαταλείψουν τις μονομερείς ενέργειες και την τάση επιβολής που χαρακτηρίζει την προσέγγισή τους», συμπλήρωσε.
Σύμφωνα με τον πρόεδρο του ιρανικού κοινοβουλίου, η Τεχεράνη συμφώνησε σε εκεχειρία δύο εβδομάδων, η οποία τέθηκε σε ισχύ στις 8 Απριλίου, αποδεχόμενη την πρόταση της Ουάσινγκτον. «Ήμασταν νικητές στο πεδίο της μάχης, ο εχθρός δεν είχε επιτύχει κανέναν από τους στόχους του, και το Ιράν διατηρούσε επίσης τον έλεγχο των Στενών του Ορμούζ», υποστήριξε. «Αποδεχτήκαμε την κατάπαυση του πυρός επειδή (οι ΗΠΑ) έκαναν δεκτά τα αιτήματά μας», δήλωσε.
Αναταράξεις σε αγορές και πετρέλαιο
Η προσωρινή επαναλειτουργία των Στενών την Παρασκευή είχε οδηγήσει σε πτώση των τιμών πετρελαίου και άνοδο των χρηματαγορών.
Ωστόσο, το νέο κλείσιμο ενισχύει την αβεβαιότητα για τις διεθνείς αγορές, με το βλέμμα στραμμένο στο άνοιγμα της Δευτέρας, καθώς επανέρχονται οι φόβοι για ενεργειακή κρίση και διαταραχές στην εφοδιαστική αλυσίδα.
Διπλωματικό αδιέξοδο παρά τις επαφές
Παρά τις εντατικές προσπάθειες για αποκλιμάκωση, οι συνομιλίες μεταξύ Ηνωμένες Πολιτείες και Ιράν παραμένουν σε κρίσιμο σημείο.
Ο Ντόναλντ Τραμπ έκανε λόγο για «πολύ καλές συνομιλίες», υποστηρίζοντας ακόμη και πιθανή συμφωνία για το εμπλουτισμένο ουράνιο – ισχυρισμός που διαψεύστηκε από την Τεχεράνη.
Αντίθετα, ο πρόεδρος της ιρανικής Βουλής, Μοχαμάντ Μπαγέρ Γαλιμπάφ, τόνισε:
«Έχουμε σημειώσει πρόοδο στις διαπραγματεύσεις, αλλά εξακολουθούν να υπάρχουν πολλές διαφορές. Είμαστε ακόμη μακριά».
Οι συνομιλίες που πραγματοποιήθηκαν στο Ισλαμαμπάντ στις 11-12 Απριλίου, με επικεφαλής της αμερικανικής αντιπροσωπείας τον αντιπρόεδρο Τζέι Ντι Βανς, δεν οδήγησαν σε συμφωνία.
Η Τεχεράνη δηλώνει ότι εξετάζει νέες προτάσεις, ξεκαθαρίζοντας ωστόσο πως δεν θα προχωρήσει σε «κανέναν συμβιβασμό».
Κλιμάκωση και στο μέτωπο του Λιβάνου
Η ένταση επεκτείνεται και στον Λίβανος, όπου η κατάσταση παραμένει εύθραυστη παρά την εκεχειρία.
Ένας Γάλλος στρατιώτης των δυνάμεων του ΟΗΕ σκοτώθηκε σε ενέδρα, ενώ οι συγκρούσεις συνεχίζονται στο νότιο τμήμα της χώρας.
Η Χεζμπολάχ, αν και αρνήθηκε εμπλοκή στην επίθεση, διαμηνύει ότι οι δυνάμεις της θα παραμείνουν «με το δάχτυλο στη σκανδάλη».
Ο ηγέτης της οργάνωσης, Ναΐμ Κάσεμ, δήλωσε:
«Μια εκεχειρία σημαίνει πλήρη παύση όλων των εχθροπραξιών… θα απαντήσουμε σε κάθε παραβίαση».
Ανθρωπιστικές επιπτώσεις και φόβος νέας ανάφλεξης
Στα νότια προάστια της Βηρυτός, κάτοικοι επιστρέφουν προσωρινά στα κατεστραμμένα σπίτια τους, υπό τον φόβο νέων επιθέσεων.
Σύμφωνα με τις αρχές, ο πόλεμος έχει προκαλέσει:
- πάνω από 2.300 νεκρούς
- περισσότερους από 1 εκατομμύριο εκτοπισμένους
Η εύθραυστη ισορροπία στην περιοχή και η ένταση στα Στενά του Ορμούζ εντείνουν τους φόβους για γενικευμένη κρίση με σοβαρές συνέπειες για την παγκόσμια οικονομία.
