Η μάχη για τη δεύτερη θέση και τα σενάρια για τον επόμενο πρωθυπουργό

Η έντονη κινητικότητα η οποία παρατηρείται κατά τους δύο τελευταίους μήνες στον χώρο της αντιπολίτευσης γεννά κάποια νέα ερωτήματα, τα οποία αναμένεται να απαντηθούν εντός του 2026. Ενδεικτικά, μερικά απ’ αυτά είναι το εάν και πότε θα δημιουργηθούν νέα κόμματα, κατά πόσο αυτά θα αναδιαρθρώσουν το -παγιωμένο εδώ και σχεδόν δυόμισι χρόνια- πολιτικό σκηνικό και εάν μέσα από αυτό το πολιτικό μπινγκ μπανγκ, όπως λέγεται, θα μπορεί να προέλθει εναλλακτική πρόταση διακυβέρνησης και με ποιον πρωθυπουργό.

Με βάση τα έως τώρα δεδομένα θα πρέπει να θεωρείται βέβαιο ότι ο Αλέξης Τσίπρας και η Μαρία Καρυστιανού θα προχωρήσουν στον σχεδιασμό τους. Και οι δύο βρίσκονται ήδη καταμεσής του Ρουβίκωνα και είναι θέμα λίγων μηνών, ενδεχομένως και εβδομάδων, για να τον διαβούν οριστικά. Με βάση τις τελευταίες σφυγμομετρήσεις της κοινής γνώμης η κυρία Καρυστιανού φαίνεται να έχει μεγαλύτερη απήχηση, σε σχέση με τον πρώην πρωθυπουργό, ωστόσο, έχει πολύ περισσότερη δουλειά να κάνει, καθώς, όπως δήλωσε η ίδια προ ημερών, αυτή τη στιγμή το κίνημα δεν έχει ούτε όνομα, ούτε μέλη, ούτε πολιτικές θέσεις. Βεβαίως, αυτό δεν είναι κατ’ ανάγκη μειονέκτημα, καθώς το θολό πολιτικό στίγμα επιτρέπει σε περισσότερους να ταυτίζονται μαζί της. Συνεπώς, δεν αποκλείεται αυτή η ασάφεια να παραταθεί για καιρό ακόμη.

Τσίπρας, Σαμαράς

Αντιθέτως, ο κ. Τσίπρας πιέζεται περισσότερο να κάνει το επόμενο βήμα. Μετά την 3η Δεκεμβρίου, οπότε και παρουσίασε την «Ιθάκη» στο Παλλάς, και με εξαίρεση μία ανάλογη εμφάνιση στην Πάτρα, ο πρώην πρωθυπουργός ήταν απών από τα πολιτικά πράγματα, σε μία περίοδο μάλιστα με πυκνές εξελίξεις και κοινωνική αναταραχή, εξαιτίας των αγροτικών κινητοποιήσεων. Αυτή η αδράνεια τού στοίχισε δημοσκοπικά, καθώς στις τελευταίες μετρήσεις τα ποσοστά αποδοχής του σημείωσαν πτώση. Νεότερα για τα επόμενα σχέδιά του αναμενόταν να παρουσιάσει στη χθεσινή εκδήλωσή του στη Θεσσαλονίκη.

Σε αντίθεση με τον κ. Τσίπρα και την κυρία Καρυστιανού, ο Αντώνης Σαμαράς φαίνεται να είναι ακόμη αναποφάσιστος για το εάν θα κάνει τελικά κόμμα. Προς το παρόν συζητά με πολιτικούς φίλους του ανά την επικράτεια, ζυγίζοντας συγχρόνως και τα ευρήματα των δημοσκοπήσεων, τα οποία προς το παρόν δεν είναι ιδιαίτερα ενθαρρυντικά. Ο πρώην πρωθυπουργός δεν επιθυμεί να επανακάμψει στην πολιτική ως αρχηγός ενός κόμματος, το οποίο ίσα-ίσα θα πιάσει το όριο του 3% για να μπει στη Βουλή. Έτσι, εάν το επόμενο διάστημα δει να αυξάνονται τα ποσοστά του υπό συζήτηση κόμματός του, τότε θεωρείται βέβαιο ότι θα προχωρήσει, έχοντας ως μοναδικό στόχο να γκρεμίσει τον Κυριάκο Μητσοτάκη από την πρωθυπουργία.

Θα γίνουν ανατροπές;

Κατά πόσο η δημιουργία αυτών των τριών κομμάτων μπορεί να αναδιαρθρώσει το πολιτικό σκηνικό; Σύμφωνα με τα ευρήματα των σφυγμομετρήσεων της κοινής γνώμης, αναδιάρθρωση θα υπάρξει σίγουρα στον χώρο της αντιπολίτευσης. Η κυρία Καρυστιανού εμφανίζεται να έχει μεγαλύτερη διείσδυση στο κόμμα της Ζωής Κωνσταντοπούλου, του Κυριάκου Βελόπουλου και της Νίκης, ο δε κ. Τσίπρας σε ΣΥΡΙΖΑ, Νέα Αριστερά και λιγότερο στο ΠΑΣΟΚ. Η Νέα Δημοκρατία δεν φαίνεται να κινδυνεύει ιδιαίτερα από αυτούς τους δύο. Θα έχει όμως απώλειες στο ενδεχόμενο που θα ιδρύσει κόμμα ο κ. Σαμαράς. Σε κάθε περίπτωση, πάντως, η πρωτιά του κυβερνώντος κόμματος πολύ δύσκολα θα αμφισβητηθεί. Συνεπώς, το ενδιαφέρον στρέφεται στα ποσοστά και στο πλασάρισμα των κομμάτων.

Οι στόχοι

Επιδίωξη της ΝΔ είναι να πετύχει ποσοστό που θα έχει το «3» μπροστά, ώστε να της δίνει το δικαίωμα να ζητήσει επαναληπτικές εκλογές, προκειμένου να πετύχει αυτοδυναμία. Σκληρή μάχη για τη δεύτερη θέση θα δοθεί ανάμεσα στο ΠΑΣΟΚ και το κόμμα του κ. Τσίπρα, και κατά δεύτερο λόγο αυτό της κυρίας Καρυστιανού. Η κατάκτηση της δεύτερης θέσης είναι ζήτημα πολιτικής επιβίωσης για τον Νίκο Ανδρουλάκη και τον Αλέξη Τσίπρα, οι οποίοι σε περίπτωση αποτυχίας θα δουν το πολιτικό μέλλον τους να διαγράφεται δυσοίωνο.

Μάχη πολιτικής επιβίωσης θα δώσουν ο ΣΥΡΙΖΑ, η Νέα Αριστερά, η Νίκη και το Κίνημα Δημοκρατίας του Στέφανου Κασσελάκη, καθώς θα πιεστούν από την ίδρυση των νέων κομμάτων και από το κλίμα πολιτικής πόλωσης, ιδίως στην περίπτωση που θα υπάρξουν επαναληπτικές εκλογές.

Ο επόμενος πρωθυπουργός

Με αυτά τα δεδομένα, το ερώτημα το οποίο θα απαντηθεί στην κάλπη είναι εάν η ΝΔ θα καταφέρει την αυτοδυναμία ή εάν θα αναγκαστεί να αναζητήσει κυβερνητικό εταίρο. Σε περίπτωση κυβέρνησης συνεργασίας, το επόμενο ερώτημα είναι ποιος θα είναι ο επόμενος πρωθυπουργός. Εάν η ΝΔ έχει ποσοστό κοντά στο 30% και το δεύτερο κόμμα είναι στο 15%, θα είναι δύσκολο για οποιονδήποτε κυβερνητικό εταίρο να θέσει θέμα αναζήτησης άλλου πρωθυπουργού από τον Κυριάκο Μητσοτάκη. Εάν, όμως, το ποσοστό του κυβερνώντος κόμματος είναι χαμηλότερο, λίγο πάνω από το 25%, και χρειαστούν περισσότεροι του ενός κυβερνητικοί εταίροι, τότε δεν αποκλείεται να τεθεί θέμα επιλογής άλλου προσώπου για το αξίωμα του πρωθυπουργού. Υπάρχει και ένα τρίτο σενάριο που θέλει τη ΝΔ να μην επιτυγχάνει το 25%, οπότε σε αυτή την περίπτωση η κατανομή των εδρών θα γίνει με απλή αναλογική, καθώς κανένα από τα κόμματα δεν θα λάβει μπόνους εδρών.

Η μπάλα θα περάσει τότε στο τερέν της αντιπολίτευσης, η οποία θα κληθεί να αποδείξει ότι μπορεί να συνεννοηθεί ώστε να προκύψει κυβέρνηση χωρίς τη συμμετοχή της ΝΔ, έστω και εάν θα είναι πρώτη. Και η συνεννόηση δεν θα αφορά μόνο τις προγραμματικές θέσεις, θα αφορά και το πρόσωπο του πρωθυπουργού, το οποίο δεν αποκλείεται να προέλθει από τις πολιτικές εφεδρείες.

*Δημοσιεύτηκε στη "ΜτΚ" στις 18/1/2026