«Πριν από 20 χρόνια, ο άνθρωπος για να πλήξει την ανία του γινόταν δημιουργικός. Σήμερα μας έχει κατακλύσει ένα τεχνητό άγχος και δεν προλαβαίνουμε να βαρεθούμε πραγματικά. Μέσα στο κεφάλι μας υπάρχει ένας διαρκής θόρυβος που δεν σωπαίνει ποτέ».
Σε αυτή την πρόταση ο Νικόλας Μαραγκόπουλος συμπυκνώνει την αρχική ιδέα πίσω από την «Πλατφόρμα», την παράσταση που ανεβάζει η εταιρεία θεάτρου αντίqριση με σκηνοθέτη τον ίδιο, στο θέατρο Αυλαία.
«Θέλαμε με τον Νίκο Νικήτογλου (σ.σ τον συγγραφέα του έργου) να μιλήσουμε για την βιομηχανία που έχει στηθεί γύρω από την ψυχική υγεία, την αυτοβελτίωση και γενικότερα αυτό που αποκαλούμε τοξική θετικότητα. Η ιδέα μετεξελιχθηκε και έγινε ένα έργο που στην πραγματικότητα μιλάει για το άγχος του σύγχρονου ανθρώπου, την εξάρτησή του από τα social media και όλο τον θόρυβο που παράγει 24/7 ο ψηφιακός κόσμος» εξηγεί ο κ. Μαραγκόπουλος στο emakedonia.gr,
«Φτιάξαμε μια παράσταση για την ανάγκη του ανθρώπου να ξεφύγει από όλο αυτό - να πατήσει ένα στοπ και να νιώσει ανακούφιση. Φανταστήκαμε έναν τόπο όπου κάποιος θα μπορούσε να πάει ώστε να σιγήσει αυτόν τον θόρυβο. Ξαφνικά δημιουργείται μια ανάγκη στον σύγχρονο άνθρωπο και αποζητάει με κάθε τρόπο να ανακουφίσει το κεφάλι του: είναι τόσο έτοιμος να κάνει το επόμενο βήμα στη λήθη που δεν τον νοιάζει ακόμα και αν θα απομακρυνθεί από την ανθρώπινή του υπόσταση.»
Όπως περιγράφει ο σκηνοθέτης, ο πρωταγωνιστής πηγαίνει στην Πλατφόρμα για να κάνει ένα ψηφιακό delete και να του διαγράψουν το ψηφιακό του αποτύπωμα. Για να μπορέσει να το κάνει αυτό, πρέπει να επέμβουν στην αναλογική του μνήμη και άρα στην ταυτότητά του. Πρόκειται για μια αλληγορία, σε έναν χώρο μεταξύ ονείρου και πραγματικότητας.
«Δεν προλαβαίνουμε να βαρεθούμε»
Για τον κ. Μαραγκόπουλο το πρόβλημα ξεκινάει από το γεγονός ότι οι άνθρωποι δεν προλαβαίνουν να βαρεθούν. Μέσα από τις καθημερινές μικροδόσεις ντοπαμίνης, το κεφάλι μας είναι συνεχώς απασχολημένο, γεμάτο με θόρυβο, με αποτέλεσμα να σιγούν όλα τα υπόλοιπα.
«Πριν από 20 χρόνια το μεγαλύτερο πρόβλημα του ανθρώπου ήταν η ανία και η πλήξη. Οι άνθρωποι δεν ήξεραν πως να καταναλώσουν τον χρόνο τους. Σήμερα κατακλυζόμαστε από τεχνητό άγχος - έχει σταματήσει η βαρεμάρα αλλά όλα τα πράγματα γύρω μας είναι βαρετά γιατί παίρνουμε καθημερινά άπειρες μικροδόσεις ντοπαμίνης. Δεν έχουμε χρόνο με τον εαυτό μας για να βαρεθούμε, δεν προλαβαίνουμε. Η βαρεμάρα κάποτε σε ανάγκαζε να γίνεις παραγωγικός, η πλήξη γεννούσε έργο. Τώρα η ανία χτυπιέται με μικροδόσεις υλικού, με scroll που συνέχεια σου απασχολούν το μυαλό και σε κρατούν αποχαυνωμένο. Ο άνθρωπος βομβαρδίζεται συνεχώς από πράγματα που “πρέπει” να κάνει για να βελτιώσει τη ζωή του. Η ζωή γίνεται συνέχεια πιο σύνθετη. Η ψυχαγωγία με έναν τρόπο σου έχει στερήσει τον ορίζοντα. O αλγόριθμος σε μαθαίνει και σε ταΐζει συνεχώς περιεχόμενο. Γεμίζεις το κεφάλι σου με αυτό που η πλατφόρμα ονομάζει θόρυβο» εξηγεί. Άλλωστε, συμφωνεί ο κ. Μαραγκόπουλος, θόρυβο είχαμε πάντα στο κεφάλι μας - τις σκέψεις μας, τις οποίες όμως αναγκαζόμασταν να αντιμετωπίσουμε κάποια στιγμή. «Σήμερα καλύπτουμε τον θόρυβο των σκέψεων μας με ψηφιακή φασαρία. Δεν είναι εύκολο να μείνουμε με τον εαυτό μας, αναζητάμε εύκολες λύσεις, κουμπιά και ενέσεις ντοπαμίνης.»
Και η τοξική θετικότητα πώς συνδέεται με όλο αυτό;
«Η τοξική θετικότητα συνδέεται με το άγχος το οποίο δημιουργεί στον άνθρωπο το να πρέπει συνέχεια να είναι καλά, ευτυχισμένος και παραγωγικός» απαντά ο κ. Μαραγκόπουλος.
«Βλέπουμε παντού μια πλαστή ψηφιακή εικόνα ανθρώπων που δεν υπάρχουν στην πραγματικότητα. Κάθε επιλογή που κάνεις σου φανερώνει πόσες επιλογές δεν έκανες - και αυτό ισχύει παντού, ακόμα και στους ανθρώπους: δεν επενδύουμε και δεν εμβαθύνουμε. Όλα τα πράγματα για να ανθίσουν ή για να γεννηθούν όμως, θέλουν χρόνο».
«Επιμένουμε πεισματικά να κάνουμε θέατρο στη Θεσσαλονίκη»
Η έννοια του χρόνου είναι πολύ σημαντική για τον κ. Μαραγκόπουλο, ο οποίος άλλωστε (και) γι’ αυτό το λόγο επέλεξε να μείνει στη Θεσσαλονίκη, αν και Αθηναίος.
«Εδώ ζω σαν άνθρωπος, έχω περισσότερο χρόνο, διαλέγω τα κατώφλια μου. Κάνω τα πράγματα με τον τρόπο που μου αρέσουν» λέει χαρακτηριστικά.
Μαζί με την Δόμνα Χουρναζίδου δημιούργησαν το 2019 την εταιρεία θεάτρου αντίqριση και, όπως σημειώνουν, επιμένουν πεισματικά, σχεδόν δονικιχωτικά, να κάνουν επαγγελματικό θέατρο στη Θεσσαλονίκη, σε μια πόλη με μη επαγγελματικούς όρους.
«Είναι πολύ δύσκολο αυτή η πόλη να σε κρατήσει δεν δημιουργεί ευκαιρίες και αυτό είναι λυπηρό. Εγώ ήρθα “γεμάτος” από την Αθήνα και πιο συνειδητοποιημένα. Η αλήθεια είναι όμως ότι είναι δύσκολο να κάνεις θέατρο σε αυτή την πόλη. Η Θεσσαλονίκη δυστυχώς δεν δημιουργεί ευκαιρίες.» λέει ο κ. Μαραγκόπουλος.
«Αν το εισιτήριο κάνει 10 ευρώ να ξέρεις ότι κάποιοι δεν πληρώνονται»
Και ο Νικόλας Μαραγκόπουλος και η Δόμνα Χουρναζίδου συμφωνούν πως το πρόβλημα στην πόλη είναι τόσο θεσμικό όσο και κοινωνικό. «Όταν έρχεται ένας θίασος από την Αθήνα και όλες του οι παραστάσεις είναι γεμάτες δείχνει ότι υπάρχει κοινό στη Θεσσαλονίκη που βλέπει θέατρο. Απλά κόσμος πληρώνει να δει αυτόν που ξέρει και έχει δει στην τηλεόραση» τονίζει η κ. Χουρναζίδου και εξηγεί: «μια παράσταση κοστίζει σχεδόν όσο ένα ποτό. Όπως ένα ποτό μπορεί να σου βγει μάπα έτσι και μια παράσταση - και δεν πειράζει. Πας στο κυλικείο και ξοδεύεις 15 ευρώ σε σνακ αλλά ζητάς πρόσκληση. Αυτό δεν σημαίνει ότι δεν έχεις λεφτά, σημαίνει ότι έχεις άλλες προτεραιότητες. Αν το εισιτήριο κάνει 10 ευρώ να ξέρεις ότι κάποιοι δεν πληρώνονται ή υποπληρώνονται. Όσο και να κάνεις εκπτώσεις σε σκηνικά και κοστούμια οι άνθρωποι πρέπει να πληρωθούν σωστά. Και το θέμα δεν είναι να καλύψεις έναν μήνα αλλά να μπορείς να ζήσεις όλο το χρόνο. Ανέκαθεν ήταν δύσκολο για τους καλλιτέχνες αυτό αλλά όταν είσαι σε μια πόλη που δεν σε στηρίζει, γίνεται ακόμα χειρότερο.»
INFO
Η πλατφόρμα
Δευτέρες και Τρίτες στις 21:30 μέχρι τις 17/3
Θέατρο Αυλαία
Εισιτήρια: more.com
Ταυτότητα παράστασης
Συγγραφέας: Νίκος Νικήτογλου
Σκηνοθεσία-Δραματουργία: Νικόλας Μαραγκόπουλος
Πρωτότυπη μουσική σύνθεση: Θοδωρής Παπαδημητρίου
Σκηνικά – Κοστούμια: Νίκη Αγγελίδου
Κινησιολογία: Αλέξης Τσιάμογλου
Video artist: Θανάσης Ανδρεάδης
Sound design: Ορέστης Καραμανλής
Φωτισμοί: Σωτήρης Ρουμελιώτης
Φωτογραφίες: Τάσος Θώμογλου
Βοηθός σκηνοθέτη: Νίκη Ζερβού
Οργάνωση παραγωγής: Δόμνα Χουρναζίδου
Υπεύθυνη επικοινωνίας: Αλεξάνδρα Κασιούμη
Επί σκηνής: Βασίλης Βασιλείου, Στέλλα Νικολαΐδου, Μιχάλης Στεφανίδης, Χρήστος Τζιώτας
Παραγωγή: Εταιρεία Θεάτρου Αντίρρηση