Νέος Κώδικας Αυτοδιοίκησης: Φέρνει νέα εποχή στην Τοπική Αυτοδιοίκηση
Στην τελική ευθεία η σύνταξη του ανανεωμένου Κώδικα για δήμους και Περιφέρειες
Ήταν τον Ιούλιο του 2019 όταν η σημερινή κυβέρνηση είχε ανακοινώσει στις προγραμματικές δηλώσεις της ότι θα προχωρούσε στη σύνταξη του νέου Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκηση. Ο υπουργός Επικρατείας, Γιώργος Γεραπετρίτης, είχε δηλώσει στη Βουλή στις 22 Ιουλίου της ίδιας χρονιάς ότι η κυβέρνηση είχε την απόλυτη ετοιμότητα, έτσι ώστε να κατατεθούν τα αναγκαία κείμενα νομοθετικού χαρακτήρα και μεταξύ άλλων να έρθει και νομοσχέδιο στη βουλή που θα ρύθμιζε ζητήματα σχετικά με Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης, Δήμους και Περιφέρειες.
Πέντε χρόνια μετά, τον Οκτώβριο του 2024, άρχισαν να μπαίνουν οι βάσεις για τη σύνταξη του νέου, ενιαίου, Κώδικα Αυτοδιοίκησης, γεγονός που επιβεβαίωσε ο υπουργός Εσωτερικών τον Νοέμβριο της ίδιας χρονιάς στο συνέδριο της ΚΕΔΕ στη Ρόδο. Αυτό το νέο νομοθετικό πλαίσιο ή αλλιώς το «επιχειρησιακό σχέδιο» που θα ισχύσει για τους Δήμους και τις Περιφέρειες, το οποίο τα συλλογικά όργανα της Αυτοδιοίκησης (ΚΕΔΕ και ΕΝΠΕ) είχαν ζητήσει εδώ και πολλά χρόνια, εισέρχεται πλέον στην τελική ευθεία και αναμένεται να γίνει νόμος του κράτους πριν από τα τέλη του προσεχούς Απριλίου.
Πλέον, το «τρένο» που κουβαλά τον νέο Κώδικα, με πέντε κύρια βιβλία, χίλια άρθρα, πάνω από 1.600 σελίδες με οργανωτικές διατάξεις για το εκλογικό σύστημα, τον έλεγχο των προεκλογικών δαπανών, τη διακυβέρνηση, τα ηλεκτρονικά δημοψηφίσματα για θέματα αρμοδιότητας των Δήμων, τις αρμοδιότητες και την καταγραφή τους, τα οικονομικά της Αυτοδιοίκησης, την εποπτεία και τον έλεγχο, μετά από επτά χρόνια, από το 2019, οπότε ανακοινώθηκε, φτάνει στον τελικό του προορισμό, με στόχο να βάλει τάξη στην πολύπαθη Αυτοδιοίκηση.
Η πρωτοβάθμια και δευτεροβάθμια Αυτοδιοίκηση αποκτούν στο εξής ένα ξεκάθαρο, στέρεο νομοθετικό πλαίσιο, καθώς αυτή τη στιγμή ισχύει το παράδοξο: Ισχύει εν μέρει ο Κώδικας Δήμων και Κοινοτήτων του 2006, ισχύει ο «Καλλικράτης» του 2010, ισχύει ο «Κλεισθένης» του 2018 και μέσα σε όλα αυτά έχουν γίνει περισσότερες από 1.000 τροποποιήσεις νομοτεχνικών, δυσχεραίνοντας σε μεγάλο βαθμό το έργο όλων των αιρετών.
Στην ΚΕΔΕ το τελικό κείμενο
Τον οδικό χάρτη για τη θεσμοθέτηση του νέου Κώδικα Αυτοδιοίκησης, ανακοίνωσε μιλώντας σε Ημερίδα που οργάνωσε η Περιφερειακή Ένωση των Δήμων Κεντρικής Μακεδονίας (ΠΕΔΚΜ) στο πλαίσιο του 34ου επιχειρηματικού και οικονομικού πολυσυνεδρίου «Money Show» στη Θεσσαλονίκη ο πρόεδρος της ΚΕΔΕ, Λάζαρος Κυρίζογλου. Απευθυνόμενος προς τους αιρετούς τόνισε ότι το υπουργείο Εσωτερικών διαβεβαίωσε την ΚΕΔΕ ότι το τελικό κείμενο του Κώδικα, επί του οποίου έγινε ήδη διαβούλευση από τα συλλογικά όργανα της ΤΑ, θα δοθεί εντός των επόμενων ημερών, πριν από την επίσημη έναρξη της διαβούλευσης. Μετά τη διαβούλευση, όπως είπε ο κ. Κυρίζογλου, θα ακολουθήσουν συνεδριάσεις στην αρμόδια Επιτροπή της Βουλής και στην Ολομέλεια και πριν το τέλος Απριλίου ο Κώδικας αναμένεται να είναι νόμος του κράτους.
Ο ίδιος, αναφερόμενος στα στάδια προετοιμασίας του νέου Κώδικα, τις ενστάσεις και τις παρατηρήσεις της ΚΕΔΕ επί του αρχικού σχεδίου, επισήμανε ότι ο Κώδικας είναι ένα θετικό βήμα μπροστά, όμως, όπως είπε, δεν είναι αυτό που αποφάσισε η ΚΕΔΕ στα συνέδριά της, δηλαδή η Διοικητική Μεταρρύθμιση του κράτους που πρέπει σύμφωνα με το Σύνταγμα (Άρθρο 101) να οργανωθεί κατά το αποκεντρωτικό σύστημα.
«Οι παρατηρήσεις της ΚΕΔΕ έχουν ήδη κατατεθεί με την ελπίδα ότι θα ενσωματωθούν στο τελικό κείμενο, ωστόσο, εμείς ως ΚΕΔΕ θα παρακολουθούμε στενά την πορεία της σύνταξης του Κώδικα, γιατί δεν δώσαμε λευκή επιταγή. Θα δούμε αν έγιναν δεκτές όλες οι διαφωνίες μας ή οι παρατηρήσεις μας. Κάποιες θα γίνουν δεκτές, κάποιες άλλες όχι. Τα βασικά και θεμελιώδη αιτήματά μας όμως τα έχουν δεχτεί ήδη. Έως τότε επιφυλασσόμαστε» σημείωσε.
Ο κ. Κυρίζογλου αναφέρθηκε και στην πρόταση της ΚΕΔΕ για τη Διοικητική Μεταρρύθμιση, επισημαίνοντας ότι για να υλοποιηθεί πρέπει να υπάρξει ένα πρόγραμμα πολυδιάστατο για την αποκέντρωση και την Αυτοδιοίκηση με πυλώνες: Την ισόρροπη ανάπτυξη και την ενίσχυση των μικρών Δήμων, την οικονομική αυτοτέλεια και την αύξηση των Κεντρικών Αυτοτελών Πόρων (ΚΑΠ) για τους οποίους, όπως έκανε γνωστό, η ΚΕΔΕ έλαβε τη διαβεβαίωση από τον υπουργό Εσωτερικών ότι δεν θα αλλάξει η διάταξη του Άρθρου 259 σύμφωνα με την οποία οι δήμοι δικαιούνται να έχουν δυναμικούς πόρους.
Ιγν. Καϊτεζίδης: Ο Κώδικας οδηγεί σε μία καλύτερη ημέρα την Αυτοδιοίκηση
Την άποψη ότι ο νέος Κώδικας οδηγεί σε μία καλύτερη επόμενη μέρα την Αυτοδιοίκηση, αφού, όπως είπε, λύνει προβλήματα αντιφατικών διατάξεων του παρελθόντος και δημιουργεί ένα ξεκάθαρο πλαίσιο λειτουργίας με σαφείς αρμοδιότητες όπως ζητούσαν πάντοτε οι Δήμοι, διατύπωσε ο πρόεδρος της ΠΕΔΚΜ, δήμαρχος Πυλαίας-Χορτιάτη, Ιγνάτιος Καϊτεζίδης. «Λύνει όλα τα προβλήματα ο νέος Κώδικας; Η απάντηση είναι φυσικά και όχι, όμως λύνει παθογένειες, τελειώνει οριστικά με αντιφάσεις του παρελθόντος και μας δείχνει την Αυτοδιοίκηση της επόμενης μέρας στην πατρίδα μας» επισήμανε ο ίδιος.
Μάλιστα, ο κ. Καϊτεζίδης, αναφερόμενος σε μία σειρά κρίσιμων ζητημάτων που απασχολούν σήμερα τους Δήμους, ιεράρχησε τα εξής:
- Οικονομικά: Υποστήριξε ότι είναι η μητέρα όλων των μαχών, διότι, όπως εξήγησε για το 2026 η ΚΕΔΕ έχει υπολογίσει 4,5 δισ. ευρώ για τους Δήμους, ενώ σήμερα παίρνουν μόνο 2,8 δισ. ευρώ, με αποτέλεσμα να μην καλύπτονται τα λειτουργικά έξοδα.
- Προσωπικό: Βασική διεκδίκηση των Δήμων, σύμφωνα με τον ίδιο, είναι η επαρκής στελέχωση των υπηρεσιών με μόνιμο προσωπικό, εξειδικευμένο, ιδιαίτερα τεχνικό και επιστημονικό.
- Κινητικότητα: Χαρακτήρισε θετική τη ρύθμιση για την κινητικότητα και την καθοριστική πια γνώμη του φορέα στη μετακίνηση προσωπικού που διεκδικούσαν χρόνια οι Δήμοι.
- Ενίσχυση της δημοτικής αστυνομίας και άλλων δημοτικών υπηρεσιών που άπτονται της βελτίωσης της καθημερινότητας των πολιτών. «Είναι ένα σώμα που το θέλουμε και το αγαπάμε, έστω και ολιγάριθμο» σχολίασε ο κ. Καϊτεζίδης που ανέφερε επίσης πως πριν λίγες ημέρες οι Δήμοι υποδέχθηκαν τους νέους δημοτικούς αστυνόμους.
Ο πρόεδρος της ΠΕΔΚΜ αναφέρθηκε και στην αλλαγή του εκλογικού νόμο που εισάγει ο Κώδικας, λέγοντας ότι καθιερώνει τομές στον τρόπο εκλογής. Σημείωσε ότι ικανοποιεί το πάγιο αίτημα των δημάρχων για εκλογές σε έναν εκλογικό γύρο, επισημαίνοντας πως «ο εκλογικός νόμος δεν εκλέγει από μόνος του δημάρχους που σημαίνει ότι δεν είναι πανάκεια». «Η σκληρή δουλειά και η εμπιστοσύνη των δημοτών μας πρέπει να είναι ο στόχος μας» σχολίασε χαρακτηριστικά.
*Δημοσιεύτηκε στη "ΜτΚ" στις 29 Μαρτίου 2026
