- Newsroom
Ψηφίστηκε από την Ολομέλεια της Βουλής, με ευρεία πλειοψηφία, η σύμβαση κύρωσης τους προγράμματος συνεργασίας Ελλάδας-Κύπρου στον τομέα της Παιδείας, για τα έτη 2023-2027. Υπέρ του νομοσχεδίου του υπουργείου Παιδείας τάχθηκαν η ΝΔ, το ΠΑΣΟΚ, η Ελληνική Λύση, η Νίκη, η Πλεύση Ελευθερίας, κατά ψήφισε το ΚΚΕ, ενώ με το «παρών» τοποθετήθηκαν ο ΣΥΡΙΖΑ και η Νέα Αριστερά.
Η αρμόδια υπουργός Σοφία Ζαχαράκη, έκανε λόγο για μια κύρωση, η οποία δεν είναι ένα ακόμη τυπικό κείμενο διεθνούς συνεργασίας, είναι μια στρατηγική επιλογή που εμβαθύνει τις σχέσεις Ελλάδας και Κύπρου, σε τομείς που είναι κομβικοί για την ταυτότητα και το μέλλον μας: την Παιδεία, τη Γλώσσα, την Ιστορία, τον Πολιτισμό.
Τόνισε ότι το Πρόγραμμα Συνεργασίας 2023-2027 βασίζεται σε μια μακρά εμπειρία, από το Μνημόνιο του 1993, αλλά την επικαιροποιεί και απαντά στις απαιτήσεις του σύγχρονου σχολείου, της ψηφιακής μετάβασης και της διεθνοποίησης της γνώσης. Επισήμανε ωστόσο, ότι η ουσία του βρίσκεται στο «μαζί» και επικαλέστηκε την επίσημη επίσκεψή της τον περασμένο Μάιο στην Κύπρο, όπου με την ομόλογό της Αθηνά Μιχαηλίδου, μίλησαν για θέματα πρακτικά όπως: η ανταλλαγή εκπαιδευτικού υλικού, η συνεργασία στα αναλυτικά προγράμματα, οι κοινές προσεγγίσεις σε θέματα που απασχολούν τη σχολική κοινότητα και έδωσαν ιδιαίτερη έμφαση στην ενίσχυση της συνεργασίας για την Εκπαίδευση, το Περιβάλλον και την Αειφόρο Ανάπτυξη, καθώς και στην περαιτέρω αναβάθμιση της Ελληνικής Γλώσσας, της Ιστορίας της Κύπρου και στην κοινή αξιολόγηση των εκπαιδευτικών, επιβεβαιώνοντας την κοινή βούληση για ακόμη πιο στενή και ουσιαστική συνεργασία.
Επίσης, ιδιαίτερη σημασία δόθηκε κατά την συνάντηση των δύο υπουργών στην πρόληψη της σχολικής βίας και παραβατικότητας, «ένα σύνθετο κοινωνικό φαινόμενο που απαιτεί πρόληψη, συνέπεια και συνεργασία, πέρα από σύνορα» δηλαδή. Συμφωνήθηκε κατόπιν αυτού, να διοργανωθεί ένα κοινό συνέδριο για θέματα εκπαίδευσης, εντός του 2026, στην Αθήνα.
Η κ. Ζαχαράκη ενημέρωσε επιπλέον, ότι φέτος το καλοκαίρι, με την υπογραφή του Μνημονίου Συνεργασίας μεταξύ του Ιδρύματος Διαχείρισης Ευρωπαϊκών Προγραμμάτων της Κύπρου και του Ιδρύματος Κρατικών Υποτροφιών της Ελλάδος, ενισχύθηκε έμπρακτα η στρατηγική συνεργασία Ελλάδας και Κύπρου στο Erasmus+, με ανταλλαγή τεχνογνωσίας και περισσότερες κοινές δράσεις στην τριτοβάθμια εκπαίδευση, ώστε η κινητικότητα και η πρόσβαση στη γνώση να γίνονται πραγματικότητα για περισσότερους νέους ανθρώπους.
«Θέλω να σταθώ και σε κάτι βαθύτερο, που έχει ισχυρό συμβολισμό: με απόφασή μου, τα σχολεία μας τίμησαν για πρώτη φορά την 1η Απριλίου, τα 70 χρόνια από τον αγώνα της ΕΟΚΑ. Όχι ως μια τυπική αναφορά, αλλά ως εκπαιδευτική, ιστορική και πολιτιστική σύνδεση με την Κύπρο μας, που θα συνεχιστεί. Ένα ακόμη εξίσου σημαντικό, που αποτελεί κοινή εθνική μας επιτυχία, είναι ότι η ακαδημαϊκή συνεργασία μας περνά σε νέο στάδιο, με την ίδρυση Παραρτήματος του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών στην Κύπρο, δημιουργώντας νέες δυνατότητες για φοιτητές, ακαδημαϊκούς και ερευνητές και επιβεβαιώνοντας το κύρος και τη διεθνή δυναμική των ελληνικών δημόσιων πανεπιστημίων. Ταυτόχρονα, η σχέση είναι αμφίδρομη: πανεπιστήμια της Κύπρου ενισχύουν τη διασύνδεσή τους με την Ελλάδα -όπως και με πρωτοβουλίες του Πανεπιστημίου της Λευκωσίας- και αυτή η πορεία θα διευρυνθεί, με ακόμη περισσότερες συνεργασίες και παρουσίες κυπριακών πανεπιστημίων στη χώρα μας. Και αυτή η συνεργασία δεν μένει στη διδασκαλία και την έρευνα. Αγγίζει έμπρακτα και τη φοιτητική ζωή. Οι πανεπιστημιακές εστίες και οι δομές φοιτητικής μέριμνας στην Ελλάδα καλύπτουν και Κύπριους φοιτητές που επιλέγουν να σπουδάσουν στη χώρα μας, διασφαλίζοντας ίσους όρους στέγασης, στήριξης και καθημερινότητας. Γιατί η ακαδημαϊκή κινητικότητα προϋποθέτει και κοινωνική μέριμνα» ενημέρωσε το Σώμα η υπουργός Παιδείας.
Η κ. Ζαχαράκη προσέθεσε εξάλλου, ότι ανταλλαγές των δύο χωρών δεν είναι μόνο θεσμικές· είναι ανταλλαγές γνώσης, «γι' αυτό έχει ιδιαίτερη αξία όταν οι Κύπριοι εταίροι μας μοιράζονται μαζί μας εκπαιδευτικό υλικό και έργα αναφοράς -όπως το βιβλίο Οικονομίας που μας προσέφεραν- ενισχύοντας την κοινή μας εκπαιδευτική εργαλειοθήκη».
Επίσης σημείωσε ότι στην ίδια λογική εντάσσεται και το Ψηφιακό Φροντιστήριο, που δείχνει πώς η τεχνολογία μπορεί να υπηρετεί έμπρακτα τη συνεργασία, καθώς από τις 22 Σεπτεμβρίου 2025 έως τα τέλη Οκτωβρίου, το παρακολούθησαν πάνω από 35.000 χρήστες από την Ελλάδα, την Κύπρο και το εξωτερικό, ενώ τον Νοέμβριο οι χρήστες έφτασαν τους 26.378.
Και πιο συγκεκριμένα: τον Οκτώβριο συμμετείχαν 120 μαθητές από την Κύπρο, ενώ τον Νοέμβριο 97, επιβεβαιώνοντας ότι τα κοινά εκπαιδευτικά εργαλεία φτάνουν ουσιαστικά και στις δύο χώρες.
«Είναι μια ακόμη απόδειξη ότι η εκπαίδευση μπορεί να γίνεται γέφυρα, όταν σχεδιάζεται με ποιότητα, συνέπεια και κοινό όραμα. Σε όλα αυτά, η σημερινή συμφωνία έρχεται να αποτελέσει ένα συνεκτικό πλαίσιο, που καλύπτει και οργανώνει κρίσιμους τομείς της κοινής μας συνεργασίας» είπε χαρακτηριστικά η υπουργός.
Παρουσιάζοντας σημεία του νομοσχεδίου, η κ. Ζαχαράκη ανέφερε ότι:
Στο άρθρο 1 αποτυπώνεται η κοινή επιλογή και στόχευση στην ελληνική γλώσσα, την ιστορία και τον πολιτισμό, που πρέπει να παραμείνουν ζωντανά και λειτουργικά στοιχεία της εκπαίδευσης, όχι μόνο εντός των συνόρων μας αλλά και στο διεθνές περιβάλλον. Ακόμη εντάσσεται η πρόβλεψη για κοινές δράσεις στην Ευρωπαϊκή Ένωση, καθώς και για τον συντονισμό ίδρυσης εδρών ελληνικής γλώσσας σε ξένα πανεπιστήμια, κάτι που είναι μια συνειδητή πολιτική επιλογή εξωστρέφειας και πολιτιστικής αυτοπεποίθησης, που υπηρετεί από κοινού η Ελλάδα και η Κύπρος.
- Στο άρθρο 2, η συνεργασία των πανεπιστημίων των δύο χωρών αποκτά ουσιαστικό περιεχόμενο μέσα από ανταλλαγές ακαδημαϊκών, κοινά ερευνητικά προγράμματα και συντονισμένη παρουσία στη διεθνή επιστημονική κοινότητα. Οι ετήσιες ανταλλαγές μελών ΔΕΠ, ακόμη και μικρής διάρκειας, ενισχύουν τη θεσμική εγγύτητα των ιδρυμάτων και καλλιεργούν σχέσεις εμπιστοσύνης και συνεργασίας με διάρκεια.
- Το άρθρο 3 αφορά τις υποτροφίες για μεταπτυχιακές σπουδές και έρευνα, αλλά και ειδικά για μόνιμους εκπαιδευτικούς Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης. Αποτυπώνεται καθαρά η κοινή μας φιλοσοφία: να επενδύουμε στους εκπαιδευτικούς μας, στη συνεχή επιμόρφωση και στη σταθερή αναβάθμιση του δημόσιου σχολείου.
- Το άρθρο 6 αφορά την επαγγελματική εκπαίδευση, τη μαθητεία και τη δια βίου μάθηση. Η σύνδεση της γνώσης με την πράξη, η ανταλλαγή καλών πρακτικών και η κοινή εμπειρία στον τομέα αυτό ενισχύουν τις προοπτικές των νέων μας και στις δύο χώρες.
- Στον τομέα της σχολικής εκπαίδευσης, το άρθρο 7 αφήνει έντονο παιδαγωγικό και κοινωνικό αποτύπωμα. Οι μαθητικές ανταλλαγές, οι θερινές δράσεις και η βιωματική γνωριμία των παιδιών Ελλάδας και Κύπρου δεν είναι απλώς εκπαιδευτικές πρωτοβουλίες. Είναι σχέσεις ζωής· είναι παιδεία στην πράξη.
- Το άρθρο 12 εκφράζει απολύτως την εκπαιδευτική μας πολιτική. Η συνεργασία του ΙΕΠ με το Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Κύπρου, στους τομείς των προγραμμάτων σπουδών, του πολλαπλού βιβλίου, των επιμορφώσεων των εκπαιδευτικών και της μετάβασης στη ψηφιακή εποχή, αποτελεί τον πυρήνα της κοινής μας εκπαιδευτικής στρατηγικής. Η συμπαραγωγή διδακτικού υλικού και η αξιοποίηση των νέων τεχνολογιών δείχνουν ότι παράδοση και καινοτομία μπορούν να συνυπάρχουν δημιουργικά, προς όφελος της σχολικής κοινότητας. Ένα σχολείο σύγχρονο, συμπεριληπτικό και ασφαλές, που αγκαλιάζει κάθε παιδί, όπου κι αν φοιτά.
- Στο άρθρο 16 η Εκπαίδευση για την Αειφόρο Ανάπτυξη αποκτά κεντρικό ρόλο.
Περιβάλλον, κλιματική αλλαγή, πολιτισμός, υγεία, βιώσιμες κοινωνίες: μέσα από κοινές δράσεις και διεθνείς πρωτοβουλίες, Ελλάδα και Κύπρος δηλώνουν παρούσες σε μια παγκόσμια εκπαιδευτική πρόκληση.
- Τέλος, στο άρθρο 17, αναδεικνύεται η κοινή μας ευθύνη για την πρόληψη του ρατσισμού, του σχολικού εκφοβισμού και της παραβατικότητας των νέων. Γιατί πίσω από κάθε περιστατικό υπάρχει ένα παιδί που χρειάζεται να ακουστεί, να στηριχθεί και να προστατευθεί.
«Το πρόγραμμα δεν ανήκει στη λογική του “ο καθένας μόνος του”. Ανήκει στη λογική του μαζί. Αφορά τους μαθητές, τους φοιτητές και τους εκπαιδευτικούς μας, ενισχύει τα πανεπιστήμιά μας και αναβαθμίζει την εκπαίδευση ως εργαλείο συνεργασίας, συνοχής και ανάπτυξης. Δεν δημιουργεί ρήξεις. Δεν ανοίγει χάσματα. Δυναμώνει τους δεσμούς Ελλάδας και Κύπρου, με συνέπεια και προοπτική» κατέληξε στην ομιλία της η υπουργός Παιδείας.
