Θεσσαλονίκη: Διεθνής σύνοδος για τα έργα διασυνδεσιμότητας στα δυτικά Βαλκάνια

Διεθνής σύνοδος για τα έργα υποδομής στον τομέα των μεταφορών στα δυτικά Βαλκάνια πραγματοποιείται στη Θεσσαλονίκη, με τη συμμετοχή του Επιτρόπου Μεταφορών, υπουργών των χωρών των δυτικών Βαλκανίων, εκπροσώπων ευρωπαϊκών επενδυτικών τραπεζών και κατασκευαστικών εταιρειών.

Τη διεθνής συνάντηση «Transport Investment Summit» διοργανώνει η Κοινότητα Μεταφορών (η ευρωπαϊκή δομή της ΕΕ για την προσέγγιση των εταίρων των Δυτικών Βαλκανίων με την ΕΕ), η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Ανασυγκρότησης και Ανάπτυξης (EBRD) και η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (EIB). Το TEN-T (Trans-European Transport Network / Διευρωπαϊκό Δίκτυο Μεταφορών) και οι σχετικοί διάδρομοι είναι το σχέδιο της ΕΕ για να ενσωματώσει πλήρως τη Μολδαβία και τα Δυτικά Βαλκάνια στις ευρωπαϊκές υποδομές, φτιάχνοντας σύγχρονους δρόμους, τρένα και αγωγούς ενέργειας που θα τους συνδέουν απευθείας με τη Δύση.

Σκοπός του συνεδρίου είναι η κινητοποίηση Ελληνικών και ευρωπαϊκών επενδυτικών και κατασκευαστικών εταιρειών, η προσέλκυση κεφαλαίων μέσω τραπεζών και διεθνών χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων για τα έργα που διασυνδέουν τα δυτικά Βαλκάνια, τη Μολδαβία και την Ουκρανία με την Ε.Ε., ειδικά όσα εντάσσονται στον Διάδρομο Δυτικών Βαλκανίων – Ανατολικής Μεσογείου (WBEM), στο πλαίσιο του Διευρωπαϊκού Δικτύου Μεταφορών. Όπως τόνισε ο έλληνας υπουργός Μεταφορών και Υποδομών Χρίστος Δήμας η διασυνδεσιμότητα αφορά την αυτονομία της Ε.Ε. και οι μεταφορές, η ενέργεια και τα logistics είναι πυλώνες ανταγωνιστικότητας. Σημείωσε ότι η Ελλάδα είναι μια γέφυρα σταθερότητας στην περιοχή και μπορεί να γίνει περιφερειακός κόμβος και πύλη για την Ανατολική Μεσόγειο και τη Μαύρη Θάλασσα.

Ήρθε η ώρα να εκπληρώσουμε τη δέσμευση του 2003

Από την πλευρά του ο Επίτροπος Βιώσιμων Μεταφορών και Τουρισμού Απόστολος Τζιτζικώστας τόνισε ότι κοινός στόχος της ΕΕ είναι να δημιουργήσει ένα σύγχρονο δίκτυο μεταφορών που να συνδέει την περιοχή. Υπενθύμισε ότι ότι το 2003 υπογράφηκε η διακήρυξη της Θεσσαλονίκης για την έναρξη της διαδικασίας ένταξης των δυτικών Βαλκανίων στην Ε.Ε. και ότι πρόσφατα οι ευρωπαίοι ηγέτες επαναβεβαίωσαν τη δέσμευση τους. «Ήρθε η ώρα να εκπληρώσουμε τη δέσμευση του 2003» τόνισε, προσθέτοντας ότι οι μεταφορές παίζουν σημαντικό ρόλο ώστε αυτή η προοπτική να γίνει πραγματικότητα, μέσω της ενδυνάμωσης της ανταγωνιστικότητας και της επιτάχυνσης της σύγκλισης των χωρών αυτών με της ΕΕ. «Σε ένα κόσμο με αυξανόμενη αβεβαιότητα η διεύρυνση αποτελεί στρατηγική επένδυση στο μέλλον μας» είπε, προσθέτοντας ότι η διεύρυνση είναι μια διαδικασία μεταρρύθμισης αλλά και συνεχών επενδύσεων.

Αναφορικά με τα έργα που εντάσσονται στον TEN-T είπε ότι χρειάζονται μακροπρόθεσμες επενδύσεις σε αεροδρόμια, σιδηρόδρομο και λιμάνια, κι ότι εκτός από τη δημόσια χρηματοδότηση απαιτούνται συνέργειες μεταξύ κυβερνήσεων και χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων και περιφερειακή συνεργασία. Τόνισε τη σημασία της ιεράρχησης, της τήρησης των χρονοδιαγραμμάτων και της διαλειτουργικότητας αυτών των έργων. Είπε ότι οι νέοι ευρωπαϊκοί διάδρομοι -συμπεριλαμβανομενου αυτού προς Μολδαβία- μπορούν να παίξουν καταλυτικό ρόλο στην ανταγωνιστικότητα της οικονομίας. Τόνισε ότι η Ε.Ε. χρειάζονται υποδομές που θα είναι ανθεκτικές και θα μπορούν να υποστηρίξουν και την κινητικότητα του στρατού, όποτε χρειάζεται. Ο κ. Τζιτζικώστας είπε ότι θα πρέπει να υπάρχει συνέργεια μεταξύ της Ευρώπης (που αποτελεί έδρα κατασκευαστικων εταιρειών και εταιρειών logistics) και των Δυτικών Βαλκάνιων και Μολδαβίας και Ουκρανίας (που μπορούν να παρέχουν το εξειδικευμένο εργατικό δυναμικό τους) για να επιτευχθούν οι στόχοι και να τηρηθούν οι προθεσμίες.

Ο Marian-Jean Marinescu, συντονιστής για τον διάδρομο των Δυτικών Βαλκανίων και Ανατολικής Μεσογείου είπε ότι το εκτιμώμενο κόστος για το σύνολο των έργων (οδικά και σιδηροδρομικά) είναι στα 35 δισ. ευρώ εκ των οποίων τα 11 δισ. είναι εξασφαλισμένα και πρόσθεσε ότι χρειάζεται πολιτική βούληση, ώριμα έργα και συνεργασία των τοπικών επιχειρήσεων με ευρωπαϊκές για να προωθηθεί η υλοποίηση των έργων.

Θεσσαλονίκη-Σκόπια σε 2,5 ώρες

Ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης και υπουργός Μεταφορών της Βόρειας Μακεδονίας Aleksandar Nikoloski αναφέρθηκε στα σιδηροδρμικά έργα προϋπολογισμού 2 δισ. ευρώ που αναμενεται να αρχίσουν να υλοποιούνται από το φθινόπωρο για τη δημιουργία σιδηροδρομικού δικτύου που μπορεί να υποστηρίξει υψηλές ταχύτητες 200 χλμ./ώρα. Ο στόχος είναι τα έργα να ολοκληρωθούν εντός πενταετίας, ώστε η χώρα να αποκτήσει γρήγορο δίκτυο για φορτία και επιβάτες. «Θα αλλάξει η κινητικότητα μεταξύ Ελλάδας και Βόρειας Μακεδονίας, οι επιβάτες από τη Θεσσαλονίκη θα βρίσκονται σε 2,5 ώρες στα Σκόπια και τα φορτία από τον Πειραιά θα φτάνουν σε 24ωρες στη Βιέννη». Πέρα από την αισιόδοξη προοπτική για το μέλλον, ο κ. Nikoloski δεν παρέλειψε να αναφερθεί και στις δυσκολίες του παρόντος, ιδιαίτερα σε ότι αφορά τις οδικές μεταφορές και τις καθυστερήσεις στα σύνορα. «Δεν ξέρουμε για πόσο χρόνο θα κολλήσει ένα φορτηγό στα σύνορα: 5 ώρες ή 5 μέρες; Δεν νομίζω ότι έτσι πάμε μπροστά, χρειαζόμαστε προβλεψιμότητα».

Ο υπουργός Ναυτιλίας του Μαυροβουνίου Filip Radulović, ανέφερε ότι η χώρα του φιλοδοξεί να «τρέξει» εντός του 2027 το πρώτο τμήμα των έργων σιδηροδρομικής σύνδεσης του λιμένα του Μπαρ. Αναφέρθηκε στα χρόνια προβλήματα των έργων, για τα οποία υπάρχει μακρά διαδικασία προετοιμασίας και αξιολόγησης των υποψηφίων, καθώς και προβλήματα με το ιδιοκτησιακό της γης.