Τα γενέθλια του ΕΛΚ, τα χαμόγελα και οι ανησυχίες Γράφει ο Μποξέρ*
Σήμερα ξεκινάμε ευρωπαϊκά και με ό,τι συμβαίνει αυτές τις μέρες στις Βρυξέλλες. Χθες για παράδειγμα είχαμε την τελετή των γενεθλίων του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος που έσβησε αυτές τις ημέρες 50 κεράκια ήταν μια συνάντηση παλιών και νέων φίλων, όπου και εμφανίστηκαν ύστερα από καιρό αρκετοί ευρωπαίοι αξιωματούχοι που διαδραμάτισαν σημαντικό ρόλο τα τελευταία χρόνια στην ευρωπαϊκή πολιτική σκηνή. Ήταν εκεί ο Κλοντ Γιούνκερ, ο Εμμανουέλ Μπαρόζο και ο Χέρμαν βαν Ρόμπαϊ και φυσικά από τους καινούργιους οι ισχυρές γυναίκες της εποχής Ούρσουλα φον τερ Λάιεν και η Ρομπέρτα Μέτσολα, καθώς και ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης και ο πρόεδρος του ΕΛΚ Μάνφρετ Βέμπερ. Από την Ελλάδα παρόντες ήταν ο βουλευτής Σερρών και Γραμματέας διεθνών σχέσεων της ΝΔ Τάσος Χατζηβασιλείου που σε ό,τι έχει να κάνει με το ΕΛΚ είναι σχεδόν αυτοκόλλητος με τον πρωθυπουργό, ο νυν και ο πρώην Επίτροπος της Ελλάδας στην ΕΕ Απόστολος Τζιτζικώστας και Μαργαρίτης Σχοινάς, o γραμματέας της Πολιτικής Επιτροπής της ΝΔ Κώστας Σκρέκας, ο γενικός διευθυντής της ΝΔ Γιάννης Σμυρλής, που έχει διατελέσει και γραμματέας της νεολαίας του ΕΛΚ και ο πρώην πρόεδρος της Κοινοβουλευτικής Συνέλευσης της Ευρώπης Θόδωρος Ρουσόπουλος. Πολλά τα χαμόγελα για τα γενέθλια και τις παλιές ιστορίες αλλά φυσικά και οι ανησυχίες για τη σημερινή διεθνή αβεβαιότητα.
Σήμερα στις Βρυξέλλες θα γίνει και η πρώτη Σύνοδος Κορυφής της Ευρωπαϊκής Ένωσης μετά το ξέσπασμα του πολέμου στη Μέση Ανατολή. Παρών θα είναι και ο Έλληνας πρωθυπουργός ο οποίος με στη συνέντευξή του στην ομογενειακή εφημερίδα «Νέος Κόσμος» προανήγγειλε ότι θα προσέλθει στη σημερινή συνεδρίαση με τη θέση ότι η Ευρώπη πρέπει να οικοδομήσει «τα “αναχώματα” ώστε, σε μια εποχή που οι κοινωνίες μας ούτως ή αλλιώς δοκιμάζονται, να μην επιβαρυνθούν και από πρόσθετες αυξήσεις, είτε μιλάμε για το ηλεκτρικό ρεύμα είτε μιλάμε για τα καύσιμα». Μία ημέρα νωρίτερα, μιλώντας στο Bloomberg, ο Κυριάκος Μητσοτάκης είχε εξειδικεύσει τη θέση του αυτή. «Μια πιθανή λύση θα ήταν, εάν οι τιμές παραμείνουν σε υψηλά επίπεδα, να υπάρξει μια περιορισμένη ρήτρα διαφυγής για τους φόρους αυτούς, ώστε να μπορούν οι κυβερνήσεις να τους μειώνουν χωρίς το δημοσιονομικό κόστος να προσμετράται στο έλλειμμα ή στους στόχους για πλεονάσματα», είχε τονίσει χαρακτηριστικά.
Όπως λένε οι πληροφορίες ο πρωθυπουργός θα ζητήσει να ετοιμαστεί άμεσα ένα σχέδιο που θα προσφέρει προσωρινή και στοχευμένη στήριξη σε επιχειρήσεις και νοικοκυριά. Κι αυτό γιατί η ανοδική πορεία των τιμών ενέργειας έχει σημάνει συναγερμό σε όλες τις ευρωπαϊκές χώρες, όμως προς το παρόν δεν υπάρχει κοινή αντίληψη για τον τρόπο που θα αντιμετωπίσει η Ένωση τις οικονομικές συνέπειες του πολέμου στο Ιράν.
Στην ημερήσια διάταξη του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, περιλαμβάνονται μία σειρά από κρίσιμα ζητήματα, όπως η ανταγωνιστικότητα, το Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο και το μεταναστευτικό, όμως και πάλι την ατζέντα φαίνεται ότι επηρεάζει ο Ντόναλντ Τραμπ. Οι 27 ηγέτες βρίσκονται αντιμέτωποι με μία ενεργειακή κρίση που μπορεί να λάβει ανεξέλεγκτες διαστάσεις, ενώ ήδη οι ευρωπαϊκές οικονομίες δέχονται τα πρώτα πλήγματα από τον πόλεμο στο Ιράν.
Σε επιστολή της προς τους ηγέτες η Πρόεδρος της Κομισιόν, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, παρουσίασε ένα πακέτο άμεσων και μακροπρόθεσμων παρεμβάσεων για τη συγκράτηση των τιμών ενέργειας. Η Ελλάδα «είναι καταρχάς θετική στις προτάσεις που περιλαμβάνονται στην επιστολή», σημειώνεται από ελληνικής πλευράς, όμως εκτιμάται ότι χρειάζονται λύσεις που δε θα προσθέσουν επιπλέον βάρος στους κρατικούς προϋπολογισμούς και μέτρα που θα προσφέρουν άμεση ανακούφιση από τις υψηλές τιμές σε ηλεκτρικό ρεύμα και καύσιμα.
Μεταξύ των προτάσεων είναι η πιθανή χρήση στρατηγικών αποθεμάτων πετρελαίου σε συνεργασία με τον Διεθνή Οργανισμό Ενέργειας, η δυνατότητα προσωρινών παρεμβάσεων στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας και η αξιοποίηση των κανόνων κρατικών ενισχύσεων για τη στήριξη ενεργοβόρων βιομηχανιών, καθώς και φορολογικές ελαφρύνσεις στην ηλεκτρική ενέργεια.
Κρίσιμο ζητούμενο για την ελληνική πλευρά, όπως αναμένεται να τονίσει κατά τη διάρκεια της Συνόδου ο Κυριάκος Μητσοτάκης, είναι η ταχύτητα στη λήψη αποφάσεων. Γι’ αυτό και θα ζητήσει να ετοιμαστεί ένα σχέδιο που θα λάβει την έγκριση των «27» και θα μπορεί να τεθεί άμεσα σε εφαρμογή μόλις οι τιμές της ενέργειας καταστούν δυσβάστακτες για τις ευρωπαϊκές οικονομίες και τους πολίτες. «Στην ενεργειακή κρίση μετά τον πόλεμο στην Ουκρανία χάσαμε 12 μήνες. Αυτή τη φορά κάτι τέτοιο θα ήταν καταστροφικό», σημειώνεται αρμοδίως.
«Οδηγός για τις αποφάσεις μας πρέπει να είναι η αγοραστική δύναμη των πολιτών, η οποία είναι η άλλη όψη της ανταγωνιστικότητας», είναι η θέση του Κυριάκου Μητσοτάκη όσον αφορά το πλαίσιο των μέτρων, συνδέοντας τη συζήτησης για την αντιμετώπιση των επιπτώσεων της κρίσης με την Ανταγωνιστικότητα της Ε.Ε. που βρίσκεται στην ατζέντα της Συνόδου. Οι ευρωπαϊκές χώρες εμφανίζονται αρνητικές να συμμετάσχουν σε επιχειρήσεις στα Στενά του Ορμούζ, θέλοντας να αποφύγουν κάθε εμπλοκή με τον πόλεμο και αυτή είναι η θέση που έχει εκφράσει και η ελληνική κυβέρνηση. Όμως αναμένεται να ενισχυθεί η επιχείρηση «Ασπίδες» που διαφυλάσσει την ελεύθερη ναυσιπλοΐα στην Ερυθρά Θάλασσα. Μία ευρωπαϊκή επιχείρηση στην οποία κατέληξαν να συμβάλουν με δυνάμεις μόνο η Ελλάδα και η Ιταλία, όπως αναφέρουν κυβερνητικές πηγές, μιλώντας για ένα «απογοητευτικό προηγούμενο που δεν πρέπει να θέτει ψηλά τον πήχη των προσδοκιών».
Σύμφωνα με προσχέδιο δήλωσης των ηγετών που επικαλείται το Politico, θα στηρίξουν την αποστολή περισσότερων πλοίων στη Μέση Ανατολή, καθώς ο πόλεμος δημιουργεί μεγάλα προβλήματα στις θαλάσσιες μεταφορές, αλλά θα επιμείνουν ότι αυτά θα επιχειρούν αυστηρά εντός των ορίων των αποστολών που προϋπήρχαν του πολέμου στο Ιράν και σε κάθε περίπτωση όχι στον Περσικό Κόλπο.
*Ένας Αθηναίος που ζει στη Θεσσαλονίκη
