Ο Απρίλης, ο ανασχηματισμός και η Θεσσαλονίκη Γράφει ο Μποξέρ*
Σε ένα κρίσιμο δίμηνο εισέρχεται το κυβερνητικό στρατόπεδο, με τον Απρίλιο να θεωρείται μήνας σταθμός για την πορεία μέχρι τις εκλογές για τον Κυριάκο Μητσοτάκη. «Απρίλη μου, ξανθέ» θα μπορούσαμε να πούμε, κάνοντας αναφορά στον Γρηγόρη Μπιθικώτση και στο γνωστό τραγούδι του μεγάλου Μίκη Θεοδωράκη.
Το δίμηνο εμπεριέχει κρίσιμα γεγονότα, κάποια από τα οποία αφορούν μεμονωμένους κομματικούς σχηματισμούς και κάποια άλλα κυβερνητικές πρωτοβουλίες που θα επηρεάσουν συνολικά την πολιτική σκηνή. Ας μην ξεχνάμε ότι ο χρόνος πλέον μετρά αντίστροφα μέχρι τις εκλογές του 2027. Τον Απρίλιο η κυβέρνηση αναμένεται να ανακοινώσει νέα δέσμη μέτρων υπέρ των ασθενέστερων μέσω του υπερ-πλεονάσματος του 2025, θα έχουμε δηλαδή μια πρόωρη ΔΕΘ, ενώ στα τέλη του Μαρτίου θα ανακοινωθεί η περαιτέρω αύξηση του κατώτατου μισθού. Οι συγκεκριμένες εισοδηματικές ενισχύσεις θα έρθουν ως συνέχεια των φορολογικών μειώσεων που τέθηκαν σε ισχύ την 1η Φεβρουαρίου της τρέχουσας χρονιάς και είχαν ανακοινωθεί στην περασμένη ΔΕΘ. Με όλα αυτά θα φανεί κατά πόσο η ΝΔ μπορεί να συνεχίσει να «τσιμπάει» δημοσκοπικά από την υπεραπόδοση της οικονομίας και αν θα καταφέρει να ξεκολλήσει τη βελόνα, που αυτή την περίοδο κινείται γύρω στο 30% μέχρις ότου γίνει η επίσημη εκκίνηση της προεκλογικής περιόδου, οπότε και θα τεθούν τα διλήμματα της επερχόμενης αναμέτρησης.
Στο Μέγαρο Μαξίμου θεωρούν ότι η σταδιακή δημοσκοπική άνοδος του τελευταίου διαστήματος σε επίπεδο δημοσκοπήσεων είναι θετική, αλλά πιθανότατα δεν αρκεί, έτσι ώστε το τελικό «ντεμαράζ» να μπορέσει να οδηγήσει την κυβέρνηση και τη ΝΔ στην περιβόητη αυτοδυναμία.
Το επόμενο διάστημα μεσολαβούν εξίσου σημαντικές ημερομηνίες. Σε λίγες μέρες θα έχουμε την επέτειο των τριών ετών της τραγωδίας των Τεμπών, που εκ των πραγμάτων συνδέεται με το εγχείρημα της Μαρίας Καρυστιανού, αλλά και με το γενικότερο πολιτικό κλίμα που θα επικρατήσει στη χώρα. Γενικά, αλλά και στην κυβέρνηση, εκτιμάται πως η ένταση των συλλαλητηρίων θα είναι πολύ μικρότερη από ότι τα προηγούμενα χρόνια, καθώς και το κόμμα της κ. Καρυστιανού -όταν δημιουργηθεί- δε θα επιδείξει τη δυναμική που είχε εκτιμηθεί αρχικά. Επίσης τον Μάρτιο είναι προγραμματισμένο και το συνέδριο του ΠΑΣΟΚ, το οποίο είναι πιθανό να χαρακτηριστεί από αντιπαραθέσεις, αλλά και από την τελική επικράτηση του Νίκου Ανδρουλάκη έναντι των εσωκομματικών του αντιπάλων. Στην κυβέρνηση αναμένουν ενίσχυση του ηγετικού προφίλ του προέδρου του ΠΑΣΟΚ, που ενδεχομένως θα δώσει δημοσκοπική ανάσα στη Χαριλάου Τρικούπη, μια ανάσα που είναι όμως αμφίβολο αν θα προσλάβει μονιμότερα χαρακτηριστικά ή αν δε θα υποχωρήσει όταν εμφανιστούν εκ νέου εσωκομματικές τριβές που το τελευταίο διάστημα είναι ένα σύνηθες φαινόμενο στο χώρο του ΠΑΣΟΚ.
Περί τον Απρίλιο υπάρχουν και οι σκέψεις για να πραγματοποιηθεί ο τελευταίος κυβερνητικός ανασχηματισμός πριν από τις εκλογές, καθώς θα έχει συμπληρωθεί ένας χρόνος ζωής του υφιστάμενου κυβερνητικού σχήματος, που ορίστηκε από τον πρωθυπουργό τον περσινό Μάρτιο, ενώ θα μεσολαβεί πλέον περίπου άλλος ένας χρόνος μέχρι τις εθνικές εκλογές του 2027. Εδώ να πούμε ότι ο Κυριάκος Μητσοτάκης δεν είναι οπαδός των συχνών ανασχηματισμών, καθώς κατά την πρώτη του θητεία πραγματοποίησε μόνο δύο. Αντίθετα στην τρέχουσα θητεία οι αλλαγές ήταν συχνότερες τόσο με σημειακές αντικαταστάσεις μετά από μεμονωμένα γεγονότα, όπως η παραίτηση του Νότη Μηταράκη το καλοκαίρι του 2023, όσο και με τους τρεις μέχρι στιγμής ανασχηματισμούς. Ο πρώτος στις αρχές του 2024, ο δεύτερος μετά τις ευρωεκλογές τον Ιούνιο του 2024 και ο τρίτος πέρσι τον Μάιο, όταν ο πρωθυπουργός παρουσίασε το σημερινό σχήμα.
Για τις αλλαγές ακούγονται πολλά, αλλά η εκτίμηση που κυριαρχεί είναι ότι θα γίνουν ελάχιστες κομβικές αλλαγές σε βαριά υπουργεία. Ακόμα υπάρχει εκτίμηση ότι οι αλλαγές δε θα συνδέονται με την φιλολογία περί νέας δικογραφίας για τον ΟΠΕΚΕΠΕ, αλλά θα έχουν περισσότερο στόχο ένα κυβερνητικό σχήμα με ορίζοντα τις εθνικές κάλπες και θα παίρνει υπόψη του τις γεωγραφικές ισορροπίες. Θεωρείται δε βέβαιο ότι θα ενισχύσει την παρουσία των βουλευτών στην κυβέρνηση τουλάχιστον σε επίπεδο υφυπουργών. Δεν αποκλείεται πάντως σε πολύ λίγες περιπτώσεις οι όποιες προσθαφαιρέσεις γίνουν να σχετίζονται και με τις σκέψεις του πρωθυπουργού για νέα πρόσωπα που στη συνέχεια θα δοκιμαστούν και στις εθνικές κάλπες.
Σε κάθε περίπτωση θα πρόκειται για μια επιχείρηση λεπτών ισορροπιών, καθώς είναι σαφές ότι οποιαδήποτε κίνηση προσθαφαίρεσης στο κυβερνητικό σχήμα σε αυτή τη φάση θα επηρεάσει σημαντικά και την επερχόμενη μάχη του σταυρού. Όποιος μπει στο σχήμα θα ξεκινήσει με φόρα την προεκλογική εκστρατεία, όποιος αποχωρήσει θα έχει ένα σαφές χάντικαπ, ενώ όποιος μείνει εκ νέου εκτός και έχει την αίσθηση ότι γενικά δεν υπολογίζεται, υπάρχει ενδεχόμενο να ρίξει το βλέμμα του προς άλλα κόμματα.
Το παζλ της Θεσσαλονίκης
Δύσκολο παζλ θα είναι και η Θεσσαλονίκη, όπου αυτή τη στιγμή η κυβέρνηση του Κυριάκου Μητσοτάκη διαθέτει 7 υφυπουργούς, 6 από την Α’ και 1 από τη Β’. Αριθμός ρεκόρ για τη μεταπολιτευτική πολιτική ιστορία της πόλης. Οποιαδήποτε περαιτέρω ενίσχυση αυτού του αριθμού θεωρείται απίθανη, ενώ υπάρχει η εκτίμηση ότι ακόμα και η διατήρηση αυτού του μεγάλου αριθμού δε συναντά πολλές πιθανότητες. Έτσι δεν αποκλείονται κάποιες μικρές προσθαφαιρέσεις στο σχήμα, που όμως θα σχετίζονται μόνο με την απόδοσή του και με τίποτα άλλο, όπως το πόσο καιρό είναι κάποιος υφυπουργός. Την ουσία, δηλαδή, και όχι τους τύπους.
*Ένας Αθηναίος που ζει στη Θεσσαλονίκη