Κάνε κλικ και δες περισσότερο emakedonia.gr στην αναζήτηση της Google
Πρόσθεσέ το στην GoogleΗ όχληση από τα κουνούπια αποτελεί ένα από τα σοβαρότερα προβλήματα τα οποία ταλανίζουν τους κατοίκους της Κεντρικής Μακεδονίας κατά τους καλοκαιρινούς μήνες. Εκτός από τις οικονομικές και κοινωνικές επιπτώσεις δημιουργούν κινδύνους και για τη δημόσια υγεία, κυρίως με την προσβολή από τον ιό του δυτικού Νείλου. Για τους λόγους αυτούς εδώ και αρκετά χρόνια εφαρμόζονται από την Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας, αλλά και από αρκετούς δήμους, προγράμματα καταπολέμησης τα οποία μετριάζουν το πρόβλημα, αλλά είναι αδύνατον να το λύσουν.
Σε κάποια άλλα μέρη του πλανήτη εφαρμόζεται εδώ και λίγα χρόνια ένα πρωτοποριακό πρόγραμμα καταπολέμησης το οποίο σε ορισμένες περιπτώσεις παρουσιάζει θεαματικά αποτελέσματα, κυρίως όταν εφαρμόζεται σε καθαρά αστικό περιβάλλον.
Συγκεκριμένα, πρόκειται για το πρόγραμμα Debug το οποίο χρηματοδοτείται από τη Google και στοχεύει στην ανάπτυξη νέων τεχνολογιών για την καταπολέμηση των κουνουπιών σε διεθνή κλίμακα. Κεντρικό στοιχείο αυτού του προγράμματος είναι η εκτροφή και εν συνεχεία απελευθέρωση στείρων αρσενικών κουνουπιών σε μεγάλη κλίμακα προκειμένου να μειωθούν οι πληθυσμοί των άγριων κουνουπιών Aedes aegypti, που αποτελούν τον κύριο φορέα του δάγκειου πυρετού, του Zika, του chikungunya και του κίτρινου πυρετού.
Η Google επέλεξε τα αρσενικά κουνούπια επειδή δεν τσιμπούν ούτε μεταφέρουν ασθένειες. Η μέθοδος περιλαμβάνει την εκτροφή – επιμόλυνση αρσενικών κουνουπιών με ένα φυσικό βακτήριο, που ονομάζεται wolbachia, το οποίο τα εμποδίζει να αποκτήσουν απογόνους με άγρια θηλυκά κουνούπια.
Όταν ένα μολυσμένο αρσενικό προσπαθεί να ζευγαρώσει με ένα άγριο θηλυκό, τα αυγά δεν εκκολάπτονται κι έτσι επέρχεται σταδιακά η μείωση του πληθυσμού των κουνουπιών.
Στη Σιγκαπούρη
Το 2018 ολοκληρώθηκε με επιτυχία ένα τριετές πιλοτικό πρόγραμμα δοκιμών πεδίου αυτής της μεθόδου στο Fresno της Καλιφόρνια, σε συνεργασία με την Τοπική Εταιρεία Καταπολέμησης Κουνουπιών (Consolidated Mosquito Abatement District). Έκτοτε, το συγκεκριμένο πρόγραμμα βρίσκεται σε πλήρη επιχειρησιακή ανάπτυξη στη Σιγκαπούρη, όπου λειτουργεί η μεγαλύτερη μονάδα παραγωγής στείρων αρσενικών κουνουπιών Aedes aegypti μολυσμένων με Wolbachia. Με ευθύνη της Εθνικής Υπηρεσίας Περιβάλλοντος της Σιγκαπούρης απελευθερώνονται στην πόλη 7 εκατομμύρια στείρα έντομα την εβδομάδα και άλλα 5 εκατ. απελευθερώνει η Google.
Το πρόγραμμα Debug έχει σημειώσει κάποια πρόοδο στη Σιγκαπούρη, τον πρώτο διεθνή κόμβο έρευνας και ανάπτυξης του προγράμματος. Σε ανακοίνωσή της τον περασμένο Μάιο η Google, επικαλούμενη την εθνική περιβαλλοντική υπηρεσία της χώρας, ανέφερε ότι απελευθερώνοντας εκατομμύρια αρσενικά κουνούπια με το βακτήριο wolbachia η Σιγκαπούρη «πέτυχε καταστολή κατά 80-90%» του πληθυσμού των κουνουπιών Aedes aegypti και μείωση άνω του 70% των περιστατικών δάγκειου πυρετού μετά από 6 έως 12 μήνες απελευθερώσεων».
Πριν από λίγο καιρό η Google υπέβαλε αίτημα προς την Υπηρεσία Προστασίας του Περιβάλλοντος των ΗΠΑ (EPA) προκειμένου να της δοθεί άδεια για την απελευθέρωση έως και 16 εκατομμυρίων κουνουπιών ετησίως, στη Φλόριντα και την Καλιφόρνια, σε διάστημα δύο ετών.
Οι δυσκολίες
Θα μπορούσε, άραγε, το πρόγραμμα αυτό να λύσει το πρόβλημα των κουνουπιών στην Κεντρική Μακεδονία; Το emakedonia.gr απευθύνθηκε στον Δρ. Σπύρο Μουρελάτο, πρόεδρο και διευθύνοντα σύμβουλο της εταιρείας «Οικοανάπτυξη» που υλοποιεί μέρος του προγράμματος καταπολέμησης στην περιοχή, ο οποίος έπειτα από πρόσκληση της Google, επισκέφθηκε και ξεναγήθηκε στη μονάδα παραγωγής του προγράμματος Debug στη Σιγκαπούρη.
Όπως εξηγεί ο κ. Μουρελάτος το πρόγραμμα Debug στοχεύει πρωτίστως στον τύπο κουνουπιού Aedes aegypti, που αποτελεί τον κύριο φορέα του δάγκειου πυρετού, του Zika, του chikungunya και του κίτρινου πυρετού. «Στην Ελλάδα δεν έχουμε προς το παρόν αυτόν τον τύπο, αλλά πιθανότατα θα μας επισκεφθεί σύντομα καθώς έχει εντοπιστεί σε γύρω περιοχές, όπως η Κύπρος και η Πορτογαλία. Αυτό από μόνο του, όμως, δεν δημιουργεί πρόβλημα καθώς τα κουνούπια θα πρέπει συγχρόνως να μολυνθούν από κάποιον ξενιστή που φέρει τον ιό που προκαλεί τον δάγκειο πυρετό. Τέτοια κρούσματα στην Ελλάδα αλλά και στη γύρω περιοχή δεν έχουν εντοπιστεί προς το παρόν, σε αντίθεση με χώρες της νοτιοανατολικής Ασίας, τη Βραζιλία κ.ά.».
Σύμφωνα με τον κ. Μουρελάτο η μέθοδος της Google μπορεί να αποδειχθεί αποτελεσματική μόνο μέσα σε αστικό περιβάλλον. «Για παράδειγμα στη Σιγκαπούρη απελευθερώνονται αυτή την εποχή περί τα 12 εκατ. στείρα αρσενικά κουνούπια την εβδομάδα. Η απελευθέρωση γίνεται ακόμη και μέσα στους ουρανοξύστες. Στο φυσικό περιβάλλον, ωστόσο, θα απαιτηθούν απείρως μεγαλύτερες ποσότητες ώστε τα μολυσμένα με το βακτήριο wolbachia αρσενικά κουνούπια να υπερισχύσουν σε σχέση με τα γόνιμα που είναι πολύ περισσότερα. Συνεπώς, σε περιοχές, όπως η δική μας, μια τέτοια μέθοδος θα μπορούσε θεωρητικά να εφαρμοστεί συμπληρωματικά με τις ήδη υπάρχουσες».
Το κόστος
Ο κ. Μουρελάτος επισημαίνει, ωστόσο και μία ακόμη διάσταση η οποία αφορά το κόστος υλοποίησης του προγράμματος Debug. Όπως αναφέρει το πρόγραμμα αυτό υλοποιείται μόνο από τη Google, «άρα θα υπάρχει εξάρτηση από τη συγκεκριμένη εταιρεία». Όμως, το μεγάλο πρόβλημα θα είναι το οικονομικό. «Για την υλοποίηση του προγράμματος απαιτείται μια μεγάλη μονάδα παραγωγής στείρων κουνουπιών και εν συνεχεία η μεταφορά τους στην Ελλάδα. Αυτό σημαίνει τεράστιο κόστος το οποίο, με μια πρόχειρη εκτίμηση μπορεί να είναι ως και δέκα φορές υψηλότερο από το σημερινό».
Ο κ. Μουρελάτος σημειώνει, τέλος, ότι «στην Κεντρική Μακεδονία έχουμε άλλους τύπους κουνουπιών οι οποίοι προς το παρόν περνούν κάτω από τα ραντάρ του συγκεκριμένου προγράμματος της Google».
Κάνε κλικ και δες περισσότερο emakedonia.gr στην αναζήτηση της Google
Πρόσθεσέ το στην Google