- Newsroom
Σε μια κίνηση θωράκισης της ευρωπαϊκής ηπείρου, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενέκρινε σήμερα, Πέμπτη 15 Ιανουαρίου 2026, τα εθνικά σχέδια οκτώ κρατών-μελών για την αξιοποίηση κονδυλίων από το νέο αμυντικό δάνειο-μαμούθ των 150 δισεκατομμυρίων ευρώ. Η πρωτοβουλία SAFE («Δράση για την Ασφάλεια στην Ευρώπη») αποτελεί τον κεντρικό πυλώνα του στρατηγικού σχεδίου «Ετοιμότητα 2030», το οποίο στοχεύει στην κινητοποίηση συνολικά 800 δισ. ευρώ για την άμυνα έως το τέλος της δεκαετίας.
Οι πρώτοι δικαιούχοι και τα ποσά
Οκτώ χώρες αποτελούν το «πρώτο κύμα» χρηματοδότησης, έχοντας πρόσβαση σε περίπου 38 δισ. ευρώ αμέσως μετά την τελική έγκριση από το Συμβούλιο:
- Ρουμανία: 16,68 δισ. ευρώ (η μεγαλύτερη κατανομή του πρώτου γκρουπ).
- Βέλγιο: 8,3 δισ. ευρώ.
- Κύπρος & Ισπανία: Από περίπου 1 δισ. ευρώ έκαστη.
- Λοιπές χώρες: Βουλγαρία, Δανία, Κροατία και Πορτογαλία ολοκληρώνουν τη λίστα.
Συνολικά 19 κράτη-μέλη έχουν υποβάλει αιτήσεις, με την Πρόεδρο της Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, να ζητά την ταχεία έγκριση των σχεδίων από το Συμβούλιο ώστε οι πρώτες πληρωμές (προκαταβολή 15%) να ξεκινήσουν τον Μάρτιο του 2026.
Τι αγοράζει η Ευρώπη: Προτεραιότητα στην τεχνολογία αιχμής
Το SAFE χρηματοδοτεί αποκλειστικά προϊόντα προτεραιότητας για την ευρωπαϊκή ασφάλεια. Πυρομαχικά και πύραυλοι, συστήματα πυροβολικού. Drones και συστήματα anti-drone. Αεράμυνα, προστασία κρίσιμων υποδομών και διαστημικών περιουσιακών στοιχείων. Κυβερνοασφάλεια, Τεχνητή Νοημοσύνη (AI) και συστήματα ηλεκτρονικού πολέμου.
Η χρηματοδότηση συνοδεύεται από έναν αυστηρό όρο προστασίας της ευρωπαϊκής βιομηχανίας: τουλάχιστον το 65% του κόστους των εξαρτημάτων του εξοπλισμού πρέπει να προέρχεται από την ΕΕ, τον ΕΟΧ-ΕΖΕΣ ή την Ουκρανία (με εξαίρεση τον Καναδά, που διαθέτει ειδική συμφωνία).
"Δεν υπάρχει χρόνος για χάσιμο", δήλωσε ο Ευρωπαίος Επίτροπος Άμυνας, Άντριους Κουμπίλιους, υπογραμμίζοντας την επείγουσα ανάγκη ενίσχυσης της ευρωπαϊκής αποτρεπτικής ικανότητας.
Το πλεονέκτημα του δανεισμού
Το σύστημα επιτρέπει σε χώρες με χαμηλότερη πιστοληπτική ικανότητα να δανείζονται με τους εξαιρετικά ευνοϊκούς όρους της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, εξασφαλίζοντας πολύ χαμηλότερα επιτόκια για τον εξοπλισμό τους. Είναι χαρακτηριστικό ότι χώρες με ισχυρή οικονομία, όπως η Γερμανία, επέλεξαν να μην συμμετάσχουν στο πρόγραμμα, αφήνοντας χώρο για τα κράτη που έχουν μεγαλύτερη ανάγκη χρηματοδοτικής υποστήριξης.
